រដ្ឋាភិបាល​ជាង១៩០​ប្រទេស អនុម័ត​កិច្ចព្រមព្រៀង​ការពារ​ជីវចម្រុះ​ត្រឹមឆ្នាំ២០៣០​របស់​អ.ស.ប

ដោយ មាន ឫទ្ធិ
2022.12.19
រដ្ឋាភិបាល​ជាង១៩០​ប្រទេស អនុម័ត​កិច្ចព្រមព្រៀង​ការពារ​ជីវចម្រុះ​ត្រឹមឆ្នាំ២០៣០​របស់​អ.ស.ប រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​បរិស្ថាន លោក សាយ សំអាល់។
រូប៖ ហ្វេសប៊ុកក្រសួង​បរិស្ថាន

រដ្ឋាភិបាល​នានា​មក​​ពី​បណ្តាប្រទេសជាង​១៩០​នៅទូទាំង​ពិភពលោក រួមទាំង​កម្ពុជា​ផង កាលពី​ថ្ងៃទី​១៩ ខែ​ធ្នូ បាន​អនុម័ត​កិច្ចព្រមព្រៀង​អន្តរជាតិ​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​មួយ​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ស្តីពី​ការការពារ​ជីវចម្រុះ​ត្រឹមឆ្នាំ២០៣០។

ការ​អនុម័ត​នេះ ធ្វើឡើង​នៅពេល​បិទបញ្ចប់​សន្និសីទ​អន្តរជាតិ (COP15) ស្តីពី​ជីវចម្រុះ ដែល​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ចាប់ពី​ថ្ងៃទី០៧ ដល់ថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ នៅ​ទីក្រុង​ម៉ុងរ៉េអាល (Montreal) ប្រទេស​កាណាដា (Canada)។

តាមរយៈ​កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ ក្រុមមេដឹកនាំ​បរិស្ថាន​នៃ​បណ្តាប្រទេសនានា​នៅទូទាំង​ពិភពលោក បាន​ដាក់​ចេញ​នូវ​គោលដៅ និង​ផែនការ​សកម្មភាព​ថ្មីៗ​ជាច្រើន​ដើម្បី​បញ្ឈប់ និង​ធ្វើឱ្យ​បញ្ច្រាស​មក​វិញ​នូវ​ការ​បាត់បង់​ធនធាន​ធម្មជាតិ។

កិច្ចព្រមព្រៀង​ក្របខ័ណ្ឌ​ជីវចម្រុះ​សាកល​ក្រោយ​ឆ្នាំ​២០២០ (Post-2020 Global Biodiversity Framework) ដែល​ទើបនឹង​ទទួល​បាន​ការ​អនុម័ត​នេះ តម្រូវ​ឱ្យ​ប្រទេស​នានា​នៅលើ​ពិភពលោក​ចូលរួម​ការពារ​ដែនដី និង​មហាសមុទ្រ​នៅលើ​ពិភពលោក​ចំនួន​៣០% ដែល​ត្រូវ​បាន​ចាត់ទុកថា​មាន​សារសំខាន់​សម្រាប់​ជីវចម្រុះ ឱ្យ​បាន​ត្រឹម​ឆ្នាំ​២០៣០។ កិច្ចព្រមព្រៀង​ដដែលនេះ ក៏​តម្រូវ​ឱ្យ​ពិភពលោក​បង្កើន​ថវិកា​ទ្វេដង​សម្រាប់​ការពារ​ជីវចម្រុះ រហូត​ដល់ ២០០​ពាន់​លាន​ដុល្លារ (២០០ប៊ីល្លាន​ដុល្លារ) ត្រឹម​ឆ្នាំ​២០៣០។ ក្នុង​នោះ ថវិកា​យ៉ាងតិច ២០ពាន់​លាន​ដុល្លារ (២០ប៊ីលានដុល្លារ) ក្នុងមួយឆ្នាំៗ​នឹងត្រូវផ្តល់​ជូន​ដល់​ប្រទេសក្រីក្រ​រហូតដល់​ឆ្នាំ២០២៥ ហើយ​ថវិកា​ដល់​ប្រទេសក្រីក្រ​នេះ នឹងត្រូវ​បង្កើន​​ដល់​៣០ពាន់លានដុល្លារ​គិតត្រឹម​ឆ្នាំ២០៣០។ កញ្ចប់ថវិកា​នេះ​ទទួលបាន​មកពី​ប្រភពនានា​ដូចជា​រដ្ឋាភិបាល​ពាក់ព័ន្ធ​ជាពិសេស​ក្រុមប្រទេសអ្នកមាន ឬក្រុមប្រទេស​ជឿនលឿន វិស័យឯកជន និង​សប្បុរសធម៌។

កិច្ចព្រមព្រៀង​នេះ ធ្វើ​ឡើង​ស្របពេល​ដែល​ជីវចម្រុះ​នៅលើ​ពិភពលោក​កំពុងប្រឈមនឹង​អត្រា​ធ្លាក់​ចុះ ឬ​បាត់បង់​មិន​ធ្លាប់​មាន​ពីមុនមក​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​មនុស្សជាតិ។ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ​បានព្រមានថា​រុក្ខជាតិ និង​សត្វពាហណៈ​រាប់លានក្បាល ភាគច្រើន​កំពុងប្រឈម​នឹង​ការផុតពូជ​ក្នុងរយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ទសវត្ស​នាពេល​ខាងមុខនេះ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។