ពលរដ្ឋ និងមន្ត្រីបក្សប្រឆាំងរិះគន់រដ្ឋាភិបាលផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍អោយជនអន្តោប្រវេសន្តបរទេសរស់នៅកម្ពុជាស្របច្បាប់។ ប្រតិកម្មនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីក្រសួងមហាផ្ទៃ បានជូនដំណឹងពីការផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ដល់បរទេសអន្តោប្រវេសន្ត ដែលពួកគេគិតថានាំឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ ដល់ជាតិនាពេលអនាគត ។ សង្គមស៊ីវិលយល់ថា រដ្ឋាភិបាលមិនគួរលើកទឹកចិត្តដល់បរទេសអន្តោប្រវេសន្តច្រើន ដែលនាំឱ្យប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខសង្គមជាតិ។
ពលរដ្ឋ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ រិះគន់ការជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃថា ជាការធ្វើឱ្យបាត់បង់ផលប្រយោជន៍ជាតិ និងនាំឱ្យជាតិធ្លាក់ក្នុងគ្រោះថ្នាក់។
ពលរដ្ឋម្នាក់នៅរស់នៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ កញ្ញា សូ មេត្តា ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីថ្ងៃ៣០ សីហា ថា កញ្ញាមិនគាំទ្រ ការចេញសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃឡើយ ។ កញ្ញាបន្តថា នៅពេលជនអន្តោប្រវេសន្តមានប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ ដែលផ្តល់សិទ្ធិគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការទិញអចលនទ្រព្យ និងសិទ្ធិជាច្រើនទៀត ដែលបង្ហាញពីការផ្តល់សិទ្ធិលើសលប់ ឬបំពេញច្បាប់ដល់អន្តោប្រវេសន្តបរទេស ។ កញ្ញាបន្តទៀតថា នៅពេលជនបរទេសនាំកូនចៅ គ្រួសារមករស់នៅច្រើននៅកម្ពុជា និងមានកត្តាជាច្រើនត្រូវប្រឈម ទាំងដែលម្ចាស់ប្រទេសមិនទាន់មានការងារគ្រប់គ្រាន់ មិនទាន់មានជីវភាពប្រសើរ និងចំណាកស្រុកកាន់តែច្រើននៅពេលមកដណ្តើមការងារពលរដ្ឋខ្មែរ ។ កញ្ញាចង់ឱ្យក្រសួងពិចារណាឡើងវិញ មុនធ្វើការចេញប័ណ្ណ ស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ និងលិខិតផ្សេង ត្រូវស្តាប់មតិពលរដ្ឋ ដើម្បីជៀសវាងការរិះគន់របស់ពលរដ្ឋ និងមជ្ឈដ្ឋានជាតិ អន្តរជាតិ៖ «សម្រាប់ខ្ញុំអត់ពេញចិត្តឱ្យធ្វើបែបហ្នឹងទេ ឱ្យចេញប័ណ្ណបែបហ្នឹងទេ ។ ព្រោះយើងអត់មានប័ណ្ណឱ្យគេសម្រាប់កាន់ដើរហើរសេរីផង គេនៅតែឈ្លានពានបាន យ៉ាងឈ្លើយ មកបំពានលើកទឹកដីរបស់យើង លើប្រជាពលរដ្ឋរបស់យើងនៅតាមតំបន់ផ្សេងៗ ចុះទម្រាំចេញប័ណ្ណទៀត អាហ្នឹងវាកាន់តែរងគ្រោះ ហើយធ្ងន់ធ្ងរទៀតហើយ ។ ខ្ញុំមានការសោកស្តាយមែនទេ ហើយក៏ព្រួយបារម្ភទឹកដីរបស់កម្ពុជាដែរ ខ្លាចថ្ងៃមុខទៅយើងអត់មានសេសសល់អីទេ ព្រោះបើសិនជាជនជាតិបរទេស គេមកទិញផ្ទះ ទិញដីអីនៅស្រុកយើង នៅលើទឹកដីយើង គេមានសិទ្ធិក្នុងការគ្រប់គ្រងហើយ អ៊ីចឹងអនាគតទៅគេនឹងយកកូនចៅគេមកនៅ គេបង្កើតកូនចៅគេនៅហ្នឹង ហើយយូរៗទៅវារីកដុះដាលលូតលាស់នៅក្នុងហ្នឹងហើយ»។
ដោយឡែកអតីតតំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក អ៊ុំ សំអាន លើកឡើងថា ការផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ដល់អន្តោប្រវេសន៍ គឺគ្មានប្រយោជន៍សម្រាប់ប្រទេសជាតិឡើយ ប៉ុន្តែផ្ដល់ប្រយោជន៍សម្រាប់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ។ លោកបន្តថា លោក ហ៊ុន សែន ចង់សងគុណវៀតណាម តាមរយះផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ពេញលេញដល់អន្តោប្រវេសន្តវៀតណាមដែលរស់នៅកម្ពុជា ហើយចំនួនច្រើននេះ គឺជាគ្រោះថ្នាក់បំផុតសម្រាប់ជាតិ ។ លោក អ៊ុំ សំអាន ព្រួយបារម្ភថា នៅពេលលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត ធ្វើជានាយករដ្ឋមន្ត្រី គឺលោក ហ៊ុន ម៉ាណែត និងអនុញ្ញាតឱ្យជនជាតិវៀតណាមមករស់នៅកម្ពុជាកាន់តែច្រើន ហើយផែនការដំណើរឆ្ពោះមកទិសខាងលិចរបស់ ហូជីមិញ និងទទួលបានជោគជ័យក្នុងការយកកម្ពុជា ។ លោក អ៊ុំ សំអាន បញ្ជាក់ថា ជនជាតិចិនក៏ជាចំណែកមួយដែលប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខសណ្ដាប់ធ្នាប់សង្គម តាមរយះការជួញដូរមនុស្ស ការបាញ់បោះ ការបំផ្លាញធនធានរ៉ែធម្មជាតិរបស់ខ្មែរផងដែរ ហើយនៅពេលផ្តល់ការរស់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ គឺប៉ះពាល់ដល់សង្គមជាតិកាន់តែខ្លាំង៖ «ការជូនដំណឹងតាមរយះក្រសួងមហាផ្ទៃនេះ ខ្ញុំយល់ថាគ្មានគុណសម្បត្តិអ្វីទេ ជាពិសេសផ្តល់ភាពស្របច្បាប់ទៅដល់ជនជាតិវៀតណាមហ្នឹង អោយពួកគេមានសិទ្ធិទិញផ្ទះ ទិញដី ខ្ចីលុយធនាគារ ធ្វើការនៅតាមរោងចក្រសហគ្រាស ហើយហ្នឹងអាចចុះអត្រានុកូលដ្ឋាន ទៅដល់កូនៗរបស់ពួកគេដូចជនជាតិខ្មែរផងដែរ ។ អាហ្នឹងជារឿងគ្រោះថ្នាក់សម្រាប់ប្រទេសជាតិយើងណាស់ ដែលមានសិទ្ធិទិញផ្ទះ ទិញដីនៅកម្ពុជា ហើយនឹងថ្ងៃក្រោយទៅកើតកូនពូនជាចៅនៅលើទឹកដីខ្មែរ ។ វាមិនខុសពីទឹកដីកម្ពុជាក្រោមនោះទេ ដែលយួនខ្ចីហាត់ទាហានរស់នៅតែ៥ឆ្នាំ មិនឱ្យមកវិញផង»។
ប្រតិកម្មរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនិងមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងនេះធ្វើឡើង ក្រោយពីក្រសួងមហាផ្ទៃបានជូនដំណឹងដល់ក្រសួង ស្ថាប័ន រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ និងវិស័យឯកជន អំពីការផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ដល់ជនបរទេសអន្តោប្រវេសន្ត សម្រាប់ប្រើប្រាស់បម្រើជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដូចជា ការស្នើសុំសេវារដ្ឋបាល សេវាសាធារណៈ សេវាសុខភាព សេវាធនាគារ ការទិញលក់អចលនវត្ថុ ចលនវត្ថុ ការធ្វើអាជីវកម្ម ការស្នើសុំធ្វើការងារតាមរោងចក្រ សហគ្រាស និងសកម្មភាពមួយចំនួនទៀត ដែលច្បាប់អនុញ្ញាតសម្រាប់ជនបរទេស កាលពីថ្ងៃ២៩ សីហា ។ ពួកគេលើកឡើងថា ប្រវត្តិសាស្ត្រធ្លាប់បានកើតឡើងហើយ កម្ពុជាក្រោម និងប្រទេសចម្ប៉ាជាគំរូ ដែលកូនខ្មែរគ្រប់រូបត្រូវចងចាំ។
ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ វិទ្យុអាស៊ីសេរីមិនអាចទាក់ទងអ្នកនាំពាក្យអគ្គនាយកអន្តោប្រវេសន៍ លោក គៀត ច័ន្ទថារិទ្ធ ដើម្បីអត្ថាធិប្បាយ ជុំវិញរឿងនេះបានទេ ថ្ងៃទី៣០ សីហា។
ជុំវិញរឿងនេះ នាយកមជ្ឈមណ្ឌលប្រជាពលរដ្ឋដើម្បីសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍន៍ លោក យ៉ង គិមអេង យល់ថា ប្រទេសកម្ពុជាមិនទាន់ដោះស្រាយបញ្ហាប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្រោមបន្ទាត់ភាពក្រីក្របាន រដ្ឋាភិបាលមិនគួរយកចិត្តទុកដាក់ផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ដល់ជនអន្តោប្រវេសន្តឡើយ ។ លោកបន្តថា អន្តោប្រវេសន្តដែលមកស្នាក់នៅ និងរកស៊ីនៅកម្ពុជា គឺរដ្ឋាភិបាលប្រទេសសាមីមានសមត្ថភាព ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ ដែលមិនមែនជាកាតព្វកិច្ចរបស់កម្ពុជាឡើយ ។ លោកបន្តទៀតថា បើសិនអន្តោប្រវេសន្តដែល ភៀសខ្លួនមកស្នាក់នៅកម្ពុជា គឺរដ្ឋាភិបាលគួរយកចិត្តទុកដាក់ច្រើន ។ លោកព្រួយបារម្ភចំពោះរដ្ឋាភិបាលដែលលើកទឹកចិត្តដល់ការផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅដល់អន្តោប្រវេសន្ត នឹងជំរុញដល់អន្តោប្រវេសន្តនាំគ្នាលួចឆ្លងដែនមករស់នៅកម្ពុជា កាន់តែច្រើន។៖ «យើងមិនមែនមានការរើសអើងអីទេ ថាគាត់មានធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ដោយសារលក្ខខណ្ឌពិសេស អាហ្នឹងអត់បញ្ហាទេបាទ ។ ប៉ុន្តែបើគាត់ធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ព្រោះតែការរកស៊ី ការទទួលទាន អាហ្នឹងគាត់អាចត្រឡប់ទៅវិញ គាត់អាចទៅរកស៊ីនៅស្រុកគាត់ ហើយរដ្ឋាភិបាលស្រុកគាត់ និងមានសមត្ថភាពក្នុងការទទួលខុសត្រូវតាស់បាទ ។ ហើយចំពោះបញ្ហានេះ ខ្ញុំមានការសោកស្តាយដែលឃើញលិខិតហ្នឹងខ្ញុំមែនទែនទៅបាទ ។ យើងឃើញថាលើកទឹកចិត្តក្នុងការផ្តល់សេវាសាធារណៈផ្សេងៗទាំងអស់ ហើយជាលក្ខណៈមនុស្សធម៌យើងត្រូវតែមានការគិតគូរអីទូលំទូលាយហើយ ប៉ុន្តែយើងសម្រាប់តែអ្នកធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ នៅក្នុងលក្ខខណ្ឌពិសេសទៅបាទ ។ ព្រោះបើសិនជាយើងណាចិត្តទូលាយដល់ថ្នាក់ហ្នឹងទៀត គឺកម្ពុជាចាំតែទទួលជនអន្តោប្រវេសន៍ទៅ មិនដឹងថាប៉ុន្មានទេ ដែលមកកាន់ប្រទេសកម្ពុជា ។ ថាតើពេលនោះរដ្ឋាភិបាលយើងដោះស្រាយបានទេ បើសិនអន្តោប្រវេសន៍ខុសច្បាប់មកគគ្រឹកគគ្រេងមកប្រទេសកម្ពុជា»។
របាយការណ៍របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃក្នុងឆ្នាំ២០២១ បង្ហាញ ថា សមត្ថកិច្ចបង្ក្រាបករណីលួចឆ្លងដែនខុសច្បាប់បានចំនួន ៦៦៧ លើក ឃាត់មនុស្សបានចំនួនជាង ៤ពាន់នាក់ (៤,៣៣៣នាក់) មាន ៨សញ្ជាតិ ផ្សេងគ្នា និងបានបណ្តេញជនអន្តោប្រវេសន្តចេញតាមច្រកទ្វារព្រំដែនចំនួនជិត ៤ពាន់នាក់(៣,៧៩៤នាក់) ហើយត្រៀមបណ្តេញចេញចំនួន ៥១៩នាក់ និងបញ្ជូនទៅពន្ធនាគារចំនួន ២០នាក់។ពលរដ្ឋ មន្ត្រីបក្សប្រឆាំង និងសង្គមស៊ីវិល ព្រួយបារម្ភពីការផ្តល់ប័ណ្ណស្នាក់នៅអចិន្ត្រៃយ៍ដល់អន្តោប្រវេសន្តខុសច្បាប់ ដោយពួកគេគិតថា ជាការលើកទឹកចិត្ត និងបង្កើនចំនួនអន្តោប្រវេសន្តមកកាន់កម្ពុជា៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។