Абдусалам тәклимакани һиндонезийәдә 20 мәйдан доклат берип, уйғурлар вәзийитини тонуштурған

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2019.03.07
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Abdusalam-teklimakani-bandung-shehiride.jpg Доктор абдусалам тәклимакани һиндонезийә ғәрбий ява өлкисиниң пайтәхти бандуң шәһириниң муавин шәһәр башлиқи әдвин санҗая әпәндигә “шәрқий түркистанниң һазирқи вәзийити” намлиқ доклатини сунмақта. 2019-Йили 19-феврал.
RFA/Erkin Tarim

Түркийәдики “йеңи нәсил һәрикити” ниң рәиси доктор абдусалам тәклимакани йеқинда һиндонезийәдә елип барған 2 һәптилик зияритини мувәппәқийәтлик ахирлаштурған.

Һиндонезийәдики яшлар тәшкилатлириниң алаһидә тәклипигә бинаән доктор абдусалам тәклимакани 2-айниң 18-күнидин 3-айниң 3-күнигичә һиндонезийәдә икки һәптилик зиярәттә болған болуп, бу җәрянда 3 өлкидә җәмий 20 қетим доклат бәргән. Булардин сирт у йәнә һиндонезийәдики бир қисим аммиви тәшкилатларниң мәсуллири, болупму яшлар тәшкилатлириниң мәсуллири вә бәзи шәһәр башлиқлири билән көрүшүп, уйғурларниң һазирқи еғир вәзийитини аңлатқан.

Доктор абдусалам тәклимакани һиндонезийәдики тунҗи паалийитини 19-феврал күни ғәрбий ява өлкисиниң пайтәхти бандуң шәһиридә муавин шәһәр башлиқи әдвин санҗая әпәндигә “шәрқий түркистанниң һазирқи вәзийити” намлиқ доклатини сунуш билән башлиған. У шу күни чүштин кейин һиндонезийә мусулман зиялийлар уюшмисиниң ғәрбий ява шәһиридики шөбисидиму доклат бәргән.

“йеңи нәсил һәрикити” ниң рәиси доктор абдусалам тәклимакани әпәнди зияритимизни қобул қилип, һиндонезийә хәлқигә уйғурларниң һазирқи еғир вәзийитини тонуштуруш үчүн бу зиярәтни елип барғанлиқини баян қилди.

20-Феврал күни доктор абдусалам йәнә һиндонезийәниң бандуш шәһиридики “агуң транс студийо мәсчити” дә “шәрқий түркистанниң өтмүши вә бүгүнки вәзийити” темисида доклат бәргән.

21-Феврал күни у һиндонезийәниң бандуш шәһиридики әл-һидайә мәсчитидә йәнә бир мәйдан доклат бәргән. Ундин башқа у 22-феврал, 23-феврал вә 24-феврал күнлири һиндонезийәниң йогякарта шәһиридики әл-фадилаһ мәсчити қатарлиқ 10 йеқин мәсчитләрдә айрим-айрим һалда “шәрқий түркистанниң өтмүши вә бүгүни” дегән темида доклатлар бәргән. Кейин у йәнә һиндонезийәниң рияу районидики алимлар уюшмисиниң башлиқи доктор мустафа өмәр билән учришип, уйғур дияриниң һазирқи еғир вәзийити тоғрисида мәлумат бәргән.

Доктор абдусалам 27-феврал күни һиндонезийәниң пеканбару шәһиридә доклат бәргәндин кейин, 28-феврал баңкиңнаң шәһиридә, 29-феврал күни пәрәнап шәһиридә, 3-март күни болса һиндонезийәниң рәнгат шәһиридә уйғурлар тоғрилиқ доклат бәргән.

Һиндонезийә шәрқий-җәнубий асиядики тәсири зор мусулман дөләтлириниң бири һесаблиниду. Ундақта, һиндонезийә хәлқи уйғурларниң һазирқи еғир вәзийитини биләмду? доктор абдусаламниң көп қетимлиқ доклатлири җәрянида аңлиғучилар әң көп қайси соалларни сориди? бу һәқтә доктор абдусалам тәклимакани тәпсилий тохталди.

Йеқиндин буян дуня уйғур қурултийи болсун яки шәрқий түркистан тәшкилатлар мунбири болсун, улар малайсия вә һиндонезийә қатарлиқ шәрқий-җәнубий асиядики мусулман дөләтлиригә алаһидә әһмийәт бәрмәктә. Буниң сәвәби немә?

Шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ тәшкилатиниң рәиси һидайәтуллаһ оғузхан бу һәқтә зияритимизни қобул қилип, хитай билән мусулман дөләтлири оттурисида наһайити йеқин сиясий вә иқтисадий мунасивәтләр мәвҗут болғачқа, мусулман дөләтлириниң уйғурлар мәсилисидә сүкүт қилишқа мәҗбур болуватқанлиқини, шуңа уйғур тәшкилатлириниң мусулман дөләтләргә уйғур мәсилисини аңлитишиниң наһайити тәхирсизликини баян қилди.

“йеңи нәсил һәрикити” 2018-йили 3-айда истанбулда қурулуп, түркийәдә тизимлитилған бир қанунлуқ тәшкилат болуп, бу тәшкилатниң мәқсити уйғур яшлирини тәшкилләп, мусулман дөләтлири вә районлирида уйғурлар мәсилисини аңлитиш икән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.