Xitayning, Uyghurlarning yapon'gha qarshi urushtiki yardimini dawrang qilishtiki gherizi néme?

Ixtiyariy muxbirimiz ekrem
2015-08-31
Share
yapongha-qarshi-parat.jpg Xitay yapon'gha qarshi urushning ghelibisini qolgha keltürgenlikining 70 yilliqini tebriklesh munasiwiti bilen 3-séntebir béyjingda ötküzmekchi bolghan herbiy paratigha teyyarliq qiliwatqan herbiyler. 2015-Yili 23-iyul, béyjing.
XINHUA

Uyghur ziyaliyliri xitayning yapon mustemlikisidin qutulushi üchün töhpe qoshqan Uyghurlarning, bügün xitayning mustemlikisidin qutulush yolida jan talishiwatqanliqini, Uyghurlar u chaghlarda "Böridin qutulup yolwasqa tutulghan" liqini tilgha élishmaqta.

Xitay metbu'atliri fashizmgha qarshi urushning 70 yilliqini tebriklesh peytide, Uyghurlarningmu fashizmgha qarshi urushning ghelibisi üchün zor töhpiler qoshqanliqini toxtimay dawrang qilishmaqta. Uyghur aptonom rayonluq partkomning zuwani bolghan shinjang gézitide bu xususta köplep maqaliler élan qilindi. Bularda 1938 - yilidin 1942 - yilighiche bolghan ariliqta Uyghurlarning yapon'gha qarshi urushning aldinqi sépige yardem bérish üchün Uyghur wetinide köp qétim i'ane toplash pa'aliyetliri élip barghanliqi tekitlendi. Bu i'ane pa'aliyetliride Uyghurlar "Özlirining amanet puli, altun, kümüshliri, merwayitlirini i'ane qilghan" din sirt, 4 milyon yürüsh paxtiliq jilitke, 5 milyon yürüsh kona kiyim, 200 ming yüen pulni xitaygha ewetip bergen. Maqalilerde yene, yapon'gha qarshi urushning aldinqi sépige oghullirini ewetmekchi bolghan Uyghur déhqanliriningmu barliqi tilgha élin'ghan.

Xoja niyazhaji qozghilingi yéngila axirliship, üch wilayette sherqiy türkistan jumhuriyiti dunyagha kélish harpisida bolup ötken bu ishlar heqqide toxtalghan d u q neshriyat-teshwiqat komitéti mudiri perhat muhemmidi ependi,eger shu zamanda xitay meghlup bolghan teqdirde, Uyghurlargha sherqiy türkistan jumhuriyitini saqlap qélish pursetliri tughulushi mumkinlikini tilgha aldi.

Perhat muhemmidi ependi sözide, xitayning bügün bu xil teshwiqatni qanat yaydurushidiki gherezlirining hergizmu Uyghurlarning tarixiy töhpilirige rehmet éytish, Uyghurlarning fashizmgha qarshi küreshke qoshqan hessisini yad étish, teqdirlesh emes, belki "Uyghur wetini ezeldin xitayning bir qismi, Uyghur-xitay bir a'ile kishiliri idi" sepsetisini ispatlash we Uyghurlarning xitaygha bolghan sadaqitini kücheytishtin ibaret ikenlikini ilgiri sürdi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet