Американиң биометрийә саһәсидики нопузлуқ бир тәтқиқатчиниң уйғур районида нутуқ сөзлигәнлики тәнқидкә учриди

Мухбиримиз әркин
2019-09-13
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Ғәрб илмий тәтқиқат саһәси уйғур мәсилиси сәвәблик хитай билән болған алақисини көздин кәчүрүватқан бир вақитта, америкадики нопузлуқ бир биометрийә илмий тәтқиқатчисиниң өткән йили уйғур районида өткүзүлгән бир йиғинға қатнишип, йиғинда нутуқ сөзлиши тәнқидкә учриди.

Америка таратқулириниң ашкарилишичә, америкидики мичиган университети биометрийә тәтқиқат гурупписиниң башлиқи анил җаин өткән йили 8‏-айда тәклипкә бинаән үрүмчидә өткүзүлгән «хитай биометрийәлик тонуш җәмийити» ниң йиғиниға қатнишип, йиғинда нутуқ сөзлигән. Униң хитай һөкүмити уйғур районида 2 милйондәк кишини йиғивелиш лагерлириға қамап, йүз тонуш аппарати, д н а учур амбири қатарлиқ юқири техникилиқ васитиләр арқилиқ уйғур җәмийитини омумйүзлүк назарәт астиға алған бир мәзгилдә үрүмчидики бу йиғинға қатнишип нутуқ сөзлиши америка илим саһәси вә таратқулириниң диққитини қозғиған. 

«Кодастори» намлиқ тор бекитиниң хәвиридин ашкарилишичә, анил җаин компютер илмий вә биометрийәлик шәкилләрни тонуш илмий саһәсидә дунядики әң нопузлуқ тәтқиқатчиларниң бири икән. У, үрүмчидә өткүзүлгән йиғинда «биометрийә нуқтисидин: әмдики нөвәттә немә бар'» дегән темида нутуқ сөзлигән. Хәвәрдә, анил җаинниң биометрийә техникиси хитайниң «террорлуққа» қарши туруш намида йүзмиңлиған уйғурни тутқун қилип, «қайта-тәрбийәләш лагерлири» ға қамишида муһим рол ойниғанлиқи, униң бу әһвалда үрүмчигә берип нутуқ сөзлиши илим саһәсиниң наразилиқини қозғиғанлиқи тәкитләнгән.

Хәвәрдә қәйт қилинишичә, америкалиқ уйғуршунас дәрен байлер анил җаинниң асаслиқ чоң таратқуларниң һәммиси уйғур районидики лагер системиси вә биометрик учур амбири һәққидә хәвәр бәргән, шундақла бу йиғин үрүмчидә өткүзүлгән бир әһвалда униңға қатнишиши «техиму қорқунчлуқ» дегән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт