BBC Xewerliri: “Méning perzentlirim qeyerde?”

Muxbirimiz sada
2019.07.05

Uyghur diyaridiki ehwallarni neq meydan körünüshliri arqiliq sirtqi dunyagha körsitip kéliwatqan BBC radiyo shirkiti yéqinda rayondiki ata-anisidin mejburiy ayriwétilgen Uyghur perzentlirining iz-dériki heqqide bir widiyoluq xewer tarqatqan.

4-Iyul tarqitilghan mezkur widiyoluq xewerge qarighanda, BBC ning muxbiri jon sadwors türkiyede yashawatqan Uyghurlarning Uyghur rayonida qep qalghan we yoqap ketken perzentliri heqqide bergen guwahliqlirini anglighandin kéyin, rayon'gha bérip tekshürüsh élip barghan. Bu jeryanda xitay hökümiti teripidin “Balilar yeslisi” dep atalghan jaylarning etrapi pütünley saqchilarning qorshawida bolghanliqtin yéqin bérip süretke élish imkaniyiti bolmighan. Halbuki, yiraqtin u yerlerning pütünley tor simlar bilen qorshalghanliqi, etrapta pütünley közitish kamérasining ornitilghanliqini bayqighan. Qiziq yéri bu xildiki “Yesli” ler jaza lagérlirining yénigha qurulghan iken.

Mezkur widiyoluq xewerde yene muxbir rayondiki atalmish “Yesli” lerning sün'iy hemrah süritidin bu jaylarning kölimining jaza lagérlirigha oxshash intayin téz sür'ette kéngiyiwatqanliqini bayan qilghan. Bu yerde tilgha élin'ghan yene bir qiziq nuqta shuki, rayondiki xitay da'iriliri teripidin “Qoghdash merkizi” dep atalghan jaylardur. Melum bolushiche, bundaq jaylardin hazirgha qeder yüzdin artuqi qurulghan bolup, bularda 10 minglighan Uyghur perzentliri yépiq halette “Terbiye” lenmektiken.

Uyghur diyaridiki jaza lagérlirining téz sür'ette köpiyishige bilen birge atalmish “Yesli” lerningmu zor kölemde kéngiyishi közetküchilerning endishisini qozghimaqta.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.