Б д т дики мутәхәссисләр хитайға мәктуб йезип, хитайниң уйғурларға тутқан муамилисигә болған әндишилирини билдүргән

Мухбиримиз әркин
2019-11-08
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Б д т ниң бир қанчә мутәхәссисләр гурупписи йеқинда хитай һөкүмитигә мәктуб йезип, уларниң уйғурларға тутқан муамилисигә алақидар бир қатар мәсилиләргә қарита әндишилирини ипадилигән.

Мәктубта хитайниң ғайиб болған уйғурларниң ақивити вә хитайниң «террорлуққа қарши туруш қануни» ниң уйғур аптоном районида иҗра қилиниш әһвали қатарлиқ бир қатар мәсилиләргә чүшәнчә бериши тәләп қилинған. Бу мәктуб б д т мутәхәссислириниң йеқинқи бир йил ичидә хитай һөкүмитигә язған уйғурлар һәққидики 2‏-мәктубидур. Улар өткән йили 11‏-айда бир қетим мәктуб йезип, бу мәсилиләргә чүшәнчә беришни тәләп қилған болсиму, лекин хитай һөкүмити уларниң мәктубиға һечқандақ җаваб бәрмигән иди.

Бу қетимқи мәктубни б д т кишилик һоқуқ кеңишиниң мәҗбурий ғайиб қиливетиш ишлири хизмәт гурупписи, маарип һоқуқи хизмәт гурупписи, пикир вә ипадә әркинлики хизмәт гурупписи, аз санлиқ милләтләр ишлири хизмәт гурупписи қатарлиқ 10 хизмәт гурупписидики мутәхәссисләр язған.

Мәктупта уйғурларни ғайиб қиливетиш мәсилиси һәққидә тохтитилип, «'қайта-тәрбийәләш орунлири' ниң оттуриға чиқиши билән күчийишкә башлиған наһайити нурғун сандики уйғурниң мәҗбурий ғайиб болушиға қарита әндишилиримни ипадиләймиз. Ғайиб болғанлиқи илгири сүрүливатқан йерим милйондәк кишиниң қәйәрдә икәнлики һазирғичә мәлум әмәс. Мәҗбурий ғайиб қиливетиш, аилә әзалириниң иқтисади, иҗтимаий вә мәдәнийәт һәқлиригә, җүмлидин аялларға әҗәллик тәсир қилмақта,» дейилгән. 

Мәктупта йәнә «хитай террорлуққа қарши туруш қануни» вә униң уйғур районида иҗра қилиниш әһвали һәққидә тохтилип, қанунсиз тутқун қилиш, уйғур кимликини җинайәтләштүрүш вә зораванлиқ түсидики назарәт тәдбирлиригә қарита әндишилирини ипадилигән. Мәктубниң ахирида хитай һөкүмитиниң «террорлуққа қарши туруш қануни» ни уйғур районида қандақ иҗра қиливатқанлиқи, шәхсләрниң биометирик учурини қоғдашқа қандақ капаләтлик қиливатқанлиқи қатарлиқ 11 хил суалға җаваб бериши тәләп қилинған.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт