پىرېزىدېنت بايدېن نورماندىيەدە قىلغان سۆزىدە دېموكراتىيە دۇچ كېلىۋاتقان تەھدىت ھەققىدە ئاگاھلاندۇرغان

ئامېرىكا پىرېزىدېنتى جوۋ بايدېن 6-ئىيۇن ئىتتىپاقداش ئارمىيەسىنىڭ 1944-يىلى نورماندىيەدىن قۇرۇقلۇققا چىقىش كۈنى، يەنى D كۈنىنى خاتىرىلەش يىغىلىشىدا، دۇنياۋى دېموكراتىيەنىڭ تېخىمۇ ئېغىر تەھدىتىگە دۇچ كېلىۋاتقانلىقىنى، ئۆزلىرىنىڭ دېموكراتىيەنى قوغداشتىن ئىبارەت مۇھىم مەجبۇرىيىتىنىڭ بارلىقىنى بىلدۈرگەن.

ئۇنىڭ ئاگاھلاندۇرۇشىچە، نۆۋەتتە دېموكراتىيە دۇنيا مىقياسىدا 1945-يىلى 2-دۇنيا ئۇرۇشى ئاخىرلىشىشى ياكى ئىتتىپاقداش ئارمىيەنىڭ 1944-يىلى 6-ئىيۇن نورماندىيەدىن قۇرۇقلۇققا چىقىشىدىن بۇيانقى «ھەرقانداق ۋاقىتقا قارىغاندا تېخىمۇ ئېغىر خەۋپكە دۇچ كەلمەكتە» ئىكەن. پىرېزىدېنت بايدېن 6-ئىيۇن كۈنى فىرانسىيەنىڭ نورماندىيە دېڭىز ساھىلىدا ئىتتىپاقداش ئارمىيەنىڭ نورماندىيەدىن قۇرۇقلۇققا چىقىشنىڭ 80 يىللىقىنى خاتىرىلەش يىغىلىشىدا نۇتۇق سۆزلىگەن. بايدېن، رۇسىيە تەكلىپ قىلىنمىغان بۇ يىغىلىشتا يەنە ئامېرىكا ۋە ئىتتىپاقداشلىرىنىڭ رۇسىيەنىڭ تاجاۋۇزچىلىقىغا قارشى ئۆزىنى قوغداۋاتقان ئۇكرائىنانى «يالغۇز تاشلاپ قويمايدىغانلىقى» نى ئېيتقان.

مەلۇم بولۇشىچە، پىرېزىدنېت بايدېن 7-ئىيۇن ئۇكرائىنا پىرېزىدېنتى زېلېنسكىي بىلەن پارىژدا كۆرۈشكەندە، ئامېرىكانىڭ ئۇكرائىناغا ياردەم بېرىشنى كېچىكتۈرگەنلىكىدىن كەچۈرۈم سورىغان. خەۋەرلەردە، بايدېننىڭ زېلېنسكىيغا «بىز سىزدىن ۋاز كەچمەيمىز» دېگەنلىكى قەيت قىلىنماقتا. پىرېزىدېنت بايدېن رۇسىيەنىڭ ئۇكرائىناغا قوراللىق تاجاۋۇز قىلغىنىغا ئىككى يىلدىن ئاشقان، خىتاي بۇ تاجاۋۇزچىلىقنى ئاستىرتتىن قوللاش، رۇسىيە بىلەن تىل بىرىكتۈرۈپ دۇنيا تەرتىپىنى ئۆزگەرتىشكە ئۇرۇنۇش، شۇنداقلا ئۆزىنىڭ ئىستىبداتلىق باشقۇرۇش تۈزۈمىنى باشقا دۆلەتلەرگە كېڭەيتىش بىلەن ئەيىبلىنىۋاتقان بىر ۋاقىتتا، دېموكراتىيە دۇچ كېلىۋاتقان خەۋپ بىلەن ئىتتىپاقداش ئارمىيەنىڭ بۇنىڭدىن 80 يىل ئاۋۋال فاشىزمغا قارشى نورماندىيەدىن قۇرۇقلۇققا چىقىشىنى ئۆز ئارا باغلىغان. پىرېزىدېنت بايدېن مۇنداق دېگەن: «ئىتتىپاقداش ئارمىيە D كۈنى ئۆزلىرىنىڭ ۋەزىپىسىنى ئادا قىلدى. نۆۋەتتە، بىز دېموكراتىيە دۇنيا مىقياسىدا 2-دۇنيا ئۇرۇشىنىڭ ئاخىرلىشىشىدىن بۇيانقى، ياكى 1944-يىلى نورماندىيەدە قۇرۇقلۇققا چىقىشتىن بۇيانقى ھەرقانداق ۋاقىتتىن تېخىمۇ ئېغىر خەۋپكە دۇچ كەلگەن بىر ۋاقىتتا تۇرماقتىمىز. بىز ئۆزۈمىزدىن، ئىستىبداتلىققا قارشى تىك تۇرامدۇق، ئەركىنلىك ئۈچۈن چىڭ تۇرامدۇق، دېموكراتىيەنى قوغدامدۇق، بىز بىرگە تۇرىمىزمۇ، دەپ سورىشىمىز كېرەك. مېنىڭ جاۋابىم شۇكى، بىزنىڭ شۇنداق دېيىشتىن باشقا يولىمىز يوق.»

ئىتتىپاقداش ئارمىيەنىڭ 1944-يىلى 6-ئىيۇن نورماندىيەدىن قۇرۇقلۇققا چىقىشى 2-دۇنيا ئۇرۇشىنىڭ بۇرۇلۇش نۇقتىسى بولۇپ، شۇ كۈنى ئىتتىپاقداش ئارمىيەسىنىڭ 133 مىڭ ئەسكىرى ئەنگلىيە بوغۇزىدىن ئۆتۈپ، نورماندىيە دېڭىز ساھىلىدا قان كېچىپ جەڭ قىلغان، شۇنداقلا ئېغىر بەدەللەر تۆلەپ قۇرۇقلۇققا چىققان ئىدى.