Дуня банкиси уйғур аптоном районидики “кәспий тәрбийәләш программиси” ға қәрз беришни тохтатти

Мухбиримиз әркин
2019.11.11

Дуня банкиси 11‏-ноябир күни баянат елан қилип, өзлириниң уйғур аптоном районидики “кәспий тәрбийәләш программиси” бериватқан қәрзни тохтатқанлиқини елан қилди.

Йеқинда дуня банкисиниң хитай билән келишим түзүп, 2015‏-йилдин бери уйғур аптоном районидики “хотән уйғур тебабәтчилик алий техникоми”, “шинҗаң йеза игилик машинисазлиқ институти” қатарлиқ 5 мәктәпниң “кәспий тәрбийәләш программиси” ға 50 милйон доллар қәрз берип келиватқанлиқи ашкарилинип, зор ғулғула қозғиған.

Америкадики “ташқи сиясәт” журнилида елан қилинған бу һәқтики бир мақалидә, бир мәктәпниң бу пулға “тикәнлик сим, яш аққузуш бомбиси етиш әсваби вә қоғдиниш сайманлири” ни сетивалғанлиқи илгири сүрүлгән.

Дуня банкиси дүшәнбә күни елан қилған баянатида, “мәзкур программиға алақидар мәктәпләрниң тарқақлиқи, уларни назарәт қилишниң мүшкүллүки нәзәрдә тутулуп, мәзкур программиниң көлими вә даириси кичиклитилди. Болупму программиниң шинҗаңдики мәктәпләргә четишлиқ һәмкарлиқ түригә хатимә берилди” дейилгән.

Мәзкур программиниң хитай һөкүмити 2 милйондәк уйғур вә башқиларни лагерларға қамап, уларниң зор бир қисмини пахта-тоқумучилиқ карханилирида мәҗбурий әмгәккә селиватқан, униң бу һәрикәтни “кәспий тәрбийәләш” намида елип бериватқан бир вақитта ашкарилиниши америка дөләт мәҗлиси, кишилик һоқуқ тәшкилатлири вә чәтәлдики уйғурларниң қаттиқ қаршилиқиға учриған.

Дуня банкисиниң баянатчиси өткән айда радийомизға бәргән баянатида, дуня банкисиниң қәрз пулниң қандақ орунларға ишлитилгәнликигә қарита тәкшүрүш елип баридиғанлиқини билдүргәниди. Лекин, фирансийә агентлиқиниң 11‏-ноябир күни хәвәр қилишичә, дуня банкиси өзлириниң тәкшүрүш елип бериш арқилиқ уйғур аптоном районидики юқириқи 5 мәктәпкә берилгән қәрз пулниң “намувапиқ орунға ишлитилгәнликигә даир дәлил тапалмиғанлиқи” ни билдүргән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.