Islam ellirining Uyghur mesilisidiki yüzsizliki yene bir qétim tenqid obyékti boldi

Muxbirimiz irade
2020-11-19
Share

Islam ellirining Uyghur mesilisidiki yüzsizliki yene bir qétim tenqid obyékti boldi. "Yérusalém pochtisi géziti" de élan qilin'ghan "Musulman dunyasining munapiqliqini chüshinish" namliq mulahize maqaliside yéqinda firansiyediki bir mektep oqutquchisining qorqunchluq shekilde öltürülüshi bilen firansiye prézidénti makronning pikir erkinlikini qoghdishi we arqidin buninggha qarshi nés we wiyénada térrorluq hujumlirining yüz bérishi qatarliq weqeler eslitilip, musulman rehberlirining firansiye we xitaygha qayturghan inkasi sélishturulghan.

Uningda munular bayan qilin'ghan: "Firansiye musulmanlar dunyasining ghezipige uchridi, nurghun döletlerde keng kölemlik namayishlar élip bérildi. Pakistan bash ministiri imran xan yawropaning atalmish 'islam düshmenliki' ni eyiblidi, türkiye prézidénti rejep tayyip erdoghan musulmanlarning firansiye mehsulatlirini bayqut qilishigha rehberlik qildi, malaysiyaning sabiq bash ministiri mahatir bin muhemmed musulmanlarning 'milyonlighan fransiyeliklerni öltürüsh hoquqi bar' dep keskin telim berdi. Biraq ularning firansiyening söz erkinliki we dindin xaliy yashash usulini 'islam düshmenliki' dep qarap ghezeplinishi xitayning Uyghurlargha qiliwatqan mu'amilisige süküt qilishi we hetta uni qoghdishi aldida bir tiyin'gha hésab."

Maqalide xitay hökümiti bir milyondin artuq Uyghur musulmanlirini lagérlargha qamap, ularni dinidin waz kéchishke, uni eyibleshke, choshqa göshi we haraq istémal qilishqa mejburlap, ayallarni mejburiy tughmas qilip, meschitlerni weyran qilip, islamni saqaytishqa tégishlik "Wirus" dep teswirlesh arqiliq islamfobiyeni ochuq namayan qilghan turuqluq, musulman dunyasidin buninggha qarshi bir sada kötürülmigenliki tekitlen'gen. Maqalide "Xitayning islam düshmenlikini eyibleydighan baturane chaqiriqlar otturigha chiqmidi. Xitayning mehsulatlirini bayqut qilish chaqiriqi qilinmidi, shi jinpingning süritini dessep-cheyleydighanlar chiqmidi, xitayning bayriqini köydürüdighanlar chiqmidi, 'xitaygha ölüm' dep warqirashlar otturigha chiqmidi," déyilgen.

Maqalide se'udi erebistan, misir, pelestin, iran we pakistan qatarliq musulman döletlerning köpinchisining xitayning Uyghurlargha qiliwatqan zulumini qollap bergenliki, erdoghanning hetta xitay bilen bolghan iqtisadiy we siyasiy menpe'etini qoghdash üchün, sürgünde yürüwatqan bir qisim Uyghurlarni qolgha élish we chégradin qoghlap chiqirishqa bashlighanliqi bayan qilin'ghan.

Maqalide yene munular déyilgen: "Bu rehberler körsetken munapiqliq ularning meqsitining islamgha öchmenlik qilishni yoqitish emes, belki söz erkinlikige hujum qilish ikenlikini ispatlaydu. Söz erkinliki démokratiyining tüwrüki bolup, u mustebit hakimiyetlerge, bolupmu démokratik dölet qiyapitige kiriwalghanlarning mewjutluqigha tehdit élip kélidu. Islamgha öchmenlik qildi, dep firansiyege hujum qilghan döletler peqet we peqet öz döletliridiki yaxshi bir terep qilinmighan wirus yuqumi, heddidin ziyade chiriklishish we iqtisadiy shara'itning nacharlishishidin narazi boluwatqan xelq ammisining diqqitini burashni meqset qilghan. Bu hoquqni mustehkemleshtiki intayin rezil siyasiy suyqesttin bashqa nerse emes"

"Yérusalém pochtisi" de élan qilin'ghan bu maqalini kélliy alxoli yazghan bolup, u firansiyediki siyasiy we tashqi ishlar merkizi (CPFA) ning xelq'ara munasiwetler diréktori bolup xizmet qilidiken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet