Америка дөләт мәҗлиси “уйғур сиясити қанун лайиһәси” ни қоллаш арқилиқ үрүмчидики вәқәгә күчлүк инкас қайтурған

Мухбиримиз җәвлан
2022.11.30
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Америка дөләт мәҗлиси авам палата рәиси нәнсий пелоси билән кеңәш палата әзаси яң ким (Young Kim) 29-ноябир күни америка дөләт мәҗлисидә өткүзүлгән “уйғур сиясити қанун лайиһәси” (Uyghur Policy Act) ни қоллаш йиғинида сөз қилип, хитай һөкүмитиниң үзлүксиз елип бериватқан ирқий қирғинчилиқ җинайити вә қамал сияситини қаттиқ әйиблигән һәмдә мәзкур қанунниң хитайниң ирқий қирғинчилиқ җинайитигә зәрбә бериштики күчлүк қорал болидиғанлиқини билдүргән.

Авам палата рәиси нәнсий пелоси мәҗлистә қилған сөзидә, “милйонлиған уйғур вә башқа мусулман милләтләр хитайниң номуссиз вә вәһшийләрчә дәпсәндә қилишиға учраватиду” дегән һәмдә бу қанунниң хитай һөкүмитиниң уйғур вә башқа мусулман милләтләргә давамлиқ ирқий қирғинчилиқ йүргүзүшигә зәрбә бериштә күчлүк бир васитә болидиғанлиқини илгири сүргән.

У мундақ дегән: “биз бу қанун арқилиқ уйғурларға шуни демәкчимизки, америка силәрниң әһвалиңларни көрүп туруватиду, биз давамлиқ силәр билән биллә һәм силәр билән тәң күрәш қилимиз. Биз йәнә бу қанун арқилиқ хитай һөкүмитигә шуни демәкчимизки, бу ирқий қирғинчилиқни дәрһал тохтиши керәк”.

Униң билдүрүшичә, “уйғур сиясити қанун лайиһәси” 2020-йил мақулланған “уйғур кишилик һоқуқ қануни” вә “уйғур мәҗбурий әмгикиниң алдини елиш қануни” ға киргүзүлмигән маддиларни өз ичигә алған.

Кеңәш палата әзаси ким яң бу қанун лайиһәсини қоллаш мәҗлисидә сөз қилип, үрүмчидә йүз бәргән от кетиш паҗиәсидин кейин хитайда қозғалған намайишларни “демократийә вә әркинликкә болған күчлүк тәләп” дәп тәриплигән һәмдә американиң чоқум сөз вә һәрикәт арқилиқ мустәбит хитай коммунист һакимийити билән күрәш қилиши керәкликини тәкитлигән. У мундақ дегән: “хитай компартийәси уйғур вә башқа аз санлиқ милләтләргә ирқий қирғинчилиқ йүргүзүватқанлиқини давамлиқ инкар қилип келиватиду. Әмма биз шинҗаңдики мәҗбурий туғмас қилиш, мәҗбурий әмгәккә селиш, мәҗбурий меңә ююш, аялларға басқунчилиқ қилиш қатарлиқ қәбиһ җинайәтләрниң растлиқини испатлидуқ. ‛уйғур сиясити қанун лайиһәси‚ мана мушу җинайәтләргә зәрбә бериштә йетәрсиз қалған җайларни толуқлайду”.

Униң билдүрүшичә, бу қанун лайиһәси уйғур кишилик һоқуқ паалийәтчилирини қоллаш, америка таратқулириниң уйғур ирқий қирғинчилиқиға аит хәвәр вә учурларни давамлиқ тарқитишиға мәдәт бериш қатарлиқ конкрет мәзмунларни өз ичигә алған.

Хитайниң қамал сиясити кәлтүрүп чиқарған паҗиәләр, болупму бу қетим үрүмчидә йүз бәргән от апити уйғурларниң бешиға келиватқан ирқий қирғинчилиқ зулумини техиму еғирлаштурған болса, хитай пуқралирини чөчүтүп, әркинлик тәләп қилиш садалирини күчәйткәниди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.