Özbék pa'aliyetchilerning elixan törini xatirilishi tosqunluqqa uchrighan

Muxbirimiz sada
2019.09.12
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Yéqindin buyan élan qilinip kéliwatqan xewerlerde özbékistan hökümitining xitayning Uyghurlargha qaratqan qattiq basturushini qollaydighanliqi heqqide melumatlar élan qilin'ghanidi. Halbuki 1-séntebir özbék kishilik hoquq pa'aliyetchisining Uyghurlarni qollap heriket qilishi diqqet qozghighan.

“Diplomat” zhurnilining 11-séntebir sanigha bésilghan munasiwetlik xewerdin melum bolushiche, özbékistanliq tarixshunas, kishilik hoquq qoghdighuchisi enwer nazirow özining “Féysbuk” bétidiki egeshküchiliri bilen birlikte özbékistanning musteqilliq bayrimi bolghan 1-séntebir küni tashkenttiki “Gökche” qebristanliqigha yighilip, 1944-1946-yilliridiki sherqiy türkistan jumhuriyiti rehbiri, özbéklerdin kélip chiqqan élixan töre we mirtemiz mir'abdullayéfni yad étishni pilanlighan. Wehalenki, bu pa'aliyet téxi bashlanmay turupla bular saqchilarning tosqunluqigha uchrighan.

Xewerde qeyt qilinishiche, saqchi terep enwer nazirow we uning egeshküchilirini saqchixanigha chaqirtquzup, ulardin Uyghurlarni qollash sewebi, éhtiyaji hemde siyasetke arilishish muddi'asi qatarliq bir qanche türlük so'allarni sorighan.

19-Awghust küni xitay tashqi ishlar ministiri wang yi we özbékistanning tashqi ishlar ministiri abdul'eziz kamilof söhbet ötküzgenidi. Bu jeryanda abdul'eziz kamilof xitayning Uyghur diyarigha yürgüzüwatqan atalmish “Esebiylikning aldini élish” charisini qollaydighanliqini bildürgen.

Uningdin bashqa xitayning Uyghurlargha qollan'ghan siyasitini qollap imza qoyghan 50 döletning ichide özbékistanmu bar idi. Mushundaq bir weziyet astida özbékistanliqlarning élixan törige oxshash kishilerni yad étishi közetküchilerning küchlük diqqitini qozghimaqta.

Melum bolushiche, élixan töre 1944-yili qurulghan 2-qétimliq “Sherqiy türkistan jumhuriyiti” re'isi bolup saylan'ghan. U xitayning ishghaliyitige qarshi küresh qilghan bir musulman pa'aliyetchi iken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.