Қазақистан икки нәпәр қазақ сияси панаһлиқ илтиҗачисини хитайға қайтуруп беридиғанлиқини билдүрди

Мухбиримиз әркин
2019-12-06
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Қазақистан дөләт бихәтәрлик комитети 6‏-декабир күни қазақистанға қечип чиқип сияси панаһлиқ сориған икки нәпәр қазақ сиясий панаһлиқ илтиҗачисини хитайға қайтуруп беридиғанлиқинир елан қилған.

Кастер мусахан вә мурағер алим оли исимлик икки қазақ сияси илтиҗачиси йеқинда видийода чақириқ елан қилип, өзлириниң чеградин қанунсиз өтүп қазақистанға қечип чиққанлиқи, қазақистанниң өзлиригә сияси панаһлиқ беришини тәләп қилған. Улар өзлириниң уйғур районида хитай даилириниң тутқун қилиши вә қийин-қистақлириға учриғанлиқини елан қилғаниди. Лекин, франсийә агентлиқиниң хәвәр қилишичә, қазақистан дөләт бихәтәрлик комитетиниң муавин башлиқи дархан дилманоф җүмә күни ютуб қанилида сөһбәт елан қилип, пат арида ечилидиған соттин кейин, бу иккәйләнниң қазақистанда «қелиш мумкинчилики йоқ» дегән. 

Әгәр қазақистан бу иккәйләнни хитайға раст өткүзүп бәрсә, бу, уларниң қазақистанға қечип чиқип панаһлиқ сориған уйғур аптоном районида олтурушлуқ йәрлик милләтләрни тунҗи қетим хитайға өткүзүп бериши болмайду. Қазақистан 1990-йиллардин бери нурғун уйғур мусапирлирини тутқун қилип, хитайға қайтуруп берип кәлгән. Пәқәт хитайниң 2017‏-йили башланған кәң көләмлик тутқунида қазақларму тутқунға учриғандин кейин, бу сәпкә уларму қетилишқа башлиған. Илгири қазақистан һөкүмити қазақистанға қечип чиққан сайрагүл саутбай исимлик бир лагер тәрбийиәчиси қазақ аялни чеградин қанунсиз кириш билән әйибләп сотлиған. Гәрчә саутбай сайрагүл қоюп берилгән болсиму, лекин қазақистан униңға сияси панаһлиқ беришни рәт қилған. Ахири, униңға бу йил шветсийә сиясий панаһлиқ бәргәниди. 

Франсийә агентлиқиниң хәвиридә қәйт қилишичә, дархан дилманоф кастер мусахан вә мурағер алим оли һәққидә йәнә «бу әһвалда биз уларни хитай хәлқ җумһурийитигә өткүзүп беримиз» дегән. Америка һөкүмити вә хәлқара кишилик һоқуқ тәшкилатлири башқа дөләтләрни уйғур аптоном райони тәвәликидики «һәрқандақ бир йәрлик милләт мусапирини хитайға қайтуруп бәрмәслик» кә чақирип кәлгәниди.

Толуқ бәт