Xitay hökümitining yézilardiki Uyghurlarni köchürüsh xizmiti izchil dawam qilmaqta

• Muxbirimiz eziz
  2019-07-03

Herqaysi axbarat wasitiliri yillardin buyan xitay hökümitining qeshqer, ürümchi qatarliq jaylardiki “Konasheher rayonini xeterlik ehwaldin saqlap qélish” namida chéqip tashlash hemde bu jaylardiki Uyghur nopusini bina öyler rayonigha köchürüsh herikitini “Uyghurlarni toplap kontrol qilishqa asanliq yaritish urunushi” dep tenqidlep kelgen idi. Yéqinda Uyghur diyarining herqaysiy jayliridiki yéza-qishlaq ahalilirini atalmish “Bixeter öy” lerge köchürüsh xizmitining buningdiki yéngi mezmunlardin bolup qalidighanliqi melum bolmaqta.

Xitay hökümitining kaniyi bolghan shinxu'a agéntliqining 30-iyundiki xewiride éytilishiche, xitay merkiziy hökümiti 2019-yiligha qarita ikki milyard somdin köprek meblegh ajritip “Yézilardiki bixeter öyler qurulushigha qoshumche yardem puli qilip ishlitish” ni belgiligen. Xewerde bu mebleghning ishlitilishi heqqide toxtilip “Shinjangdiki herqaysi namrat nahiye we sheherlerge yetküzülidu,” déyilidu. Shundaqla bu meblegh arqiliq herqaysi jaylardiki yéza-qishlaq ahalisining yéngidin sélin'ghan atalmish “Bixeter öy” lerge köchürülidighanliqi qeyt qilin'ghan.

Xewerlerdin melum bolushiche, bu xil ahale köchürüsh bashlan'ghan bir qisim taghliq rayonlarda deslep shu jaydiki yerlik ahale nahiye yaki sheherge yéqin jaylardiki “Bixeter öy” lerge köchürülgen. Ularning ana makanliri bolsa xitaylar bashqurushidiki sayahet shirketlirining “Aramgah” nuqtilirigha aylandurulghan. Sün'iy berpa qilin'ghan bu xil sayahet nuqtiliri öz nöwitide shu jaylarning muhit mesilisige köpligen ikkilemchi mesililerni élip kelgenliki heqqidimu köpligen yazmilar otturigha chiqqan idi.

Nöwettiki yéza-qishlaq ahalisini “Bixeter öy” lerge köchürüsh xizmiti heqqide pikir qilghan analizchilar “Bu roshenki Uyghurlarni téz sür'ette assimilyatsiye qilishning yene bir usuli,” dédi.