Хитай һөкүмити уйғур елидики йәрлик аһалиләрни давамлиқ түрдә әсли маканлиридин йөткимәктә

Мухбиримиз нуриман
2020-11-18
Share

Хитай һөкүмитиниң йеқиндин буян уйғур дияридики йәрлик аһалиләрни, болупму узун тарихқа вә күчлүк йәрлик мәдәнийәткә игә кона мәһәллиләрдә олтурақлашқан аһалиләрни өз җайлиридин айрип, аталмиш йеңи олтурақ районларға көчүрүватқанлиқи мәлум болмақта.

Шинхуа агентлиқиниң 18-ноябир бәргән хәвиригә қариғанда, хитай даирилири санҗи хуйзу аптоном районида 6517 аилиниң "әмин өйләрдә олтурақлишиш" түрини тамамлиған.

Хәвәргә қариғанда, санҗи областлиқ һөкүмәт даирилири 2021-йилидиму аталмиш "гүзәл йеза" намидики үч йиллиқ қурулуш пилани түзгән болуп, област тәвәсидики йеза-кәнт аһалилирини давамлиқ "әмин өй" ләргә көчүрүш вә йеңидин мәһәллә бәрпа қилиш ишини давамлаштуридикән.

Хитай таратқулири тарқатқан бу һәқтики хәвәрләргә асасланғанда, хитай һөкүмити йәнә корла, ақсу қатарлиқ шәһәрләрдиму охшаш шәкилдә йәрлик аһалиләрни әслидики мәһәллә вә кәнтлиридин йөткәп, йеңидин селинған олтурақ өйләргә көчүрүватқанлиқи мәлум.

Бу йил 10-айниң 24-күни қәшқәр конашәһәр наһийисидә корона вируси юқуми тарқилип, пүтүн вилайәт қамал қилинған болсиму, әрзан баһалиқ өй, ятақлиқ мәктәп қатарлиқ 832 хил қурулуш түри тамамланғанлиқи хәвәр қилинған иди.

Уйғур ели миқяси бойичә елип бериливатқан бу хилдики "кона өй-мәһәллиләрни чеқиш" долқуни чәтәллик мутәхәссисләрниңму диққитини қозғимақта. Мушу саһәдә тәтқиқат елип барған америка брин мавр университетиниң профессори лорен хансен ханим бу һәқтики тәтқиқат мақалисидә, хитай һөкүмитиниң "кона өйләрни йеңилаш" намида уйғурлар топлишип олтурақлашқан мәһәллиләрни чеқиш һәрикәтлирини елип бериватқанлиқини илгири сүргән. У буни "земин билән кимлик арисидики мунасивәтни үзүш вә шундақла мутләқ контроллуқни ишқа ашурушни мәқсәт қилған," дәп чүшәндүргән.

Хитай һөкүмити 2017-йилдин буян милйонлиған уйғурни лагерларға қамаш, яшларни түркүм-түркүмләп хитай өлкилиригә йөткәш билән бир вақитта йәнә уйғур елиниң һәр қайси шәһәрлириниң ул-әслиһәлиригә зор мәбләғ селип, хитай көчмәнлирини түркүмләп йөткәп чиқишқа башлиған.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт