Уйғур диярида омумий хәлқниң саламәтлик әһвали 71 милйон адәм қетим тәкшүрүлгән

Мухбиримиз ирадә
2020-01-02
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Уйғур диярида өткән бирнәччә йилда тохтавсиз давам қилған «һәқсиз саламәтлик тәкшүрүш» паалийити һәққидә түрлүк мәлумат вә хәвәрләр оттуриға чиқип кәлгән иди.

«Шинҗаң гезити» ниң 2-январ күни тарқатқан хәвиригә қариғанда, 2019-йили уйғур аптоном райони миқясида йәнә 17 милйонға йеқин адәм саламәтлик тәкшүрүшигә қатнаштурулуп, уларниң саламәтлик архипи турғузулған. Хәвәрдә ейтилишичә, буниң билән мәзкур хизмәт башланғандин буянқи 4 йил ичидә саламәтлики тәкшүрүлгән вә архипи турғузулған кишиләрниң сани 71 милйон 800 миң адәм қетимдин ешип, селинған мәбләғ 5 йерим милярд йүәнгә йәткән. 

Гәрчә хитай даирилири омумйүзлүк саламәтлик тәкшүрүш хизмитини һөкүмәтниң «хәлқ турмушини яхшилаш» җәһәттики хизмәтлириниң бири қатарида тәшвиқ қиливатқан болсиму, әмма чәтәлләрдики мустәқил органларниң бу һәқтики доклатлири башқичә нуқтини оттуриға қоймақта. Йәни бу доклатларда уйғур елида изчил давам қиливатқан «аталмиш һәқсиз саламәтлик тәкшүрүши» ниң әмәлийәттә ичкий әза әткәсчилики билән мунасивити барлиқи алға сүрүлмәктә. 

Йеқинда әнгилийәниң «муһапизәтчи» гезити австралийә дөләтлик университетиниң доктор аспиранти мәттив робертсон башчилиқида елип берилған бир тәтқиқат нәтиҗисини елан қилған иди. Хәвәрдә ейтилишичә, юқириқи бу тәтқиқат нәтиҗиисдин қариғанда, хитай һөкүмитиниң һелиһәм мәҗбурий һалда ичкий әза йөткәватқанлиқи вә буни йошуруш үчүн сахта санлиқ мәлумат ясаватқанлиқи һәққидә күчлүк пакитлар бар икән. Бу пакитлар хитай һөкүмитиниң җинайәтчиләрниң ичкий органлирини, болупму уйғурларниң ичкий органлирини мәҗбурий йөткәватқанлиқи һәққидики гуманларни йәниму күчлүк асас билән тәминләйдикән. Чүнки хитайда йилиға аз дегәндә 60 миң ичкий әза йөткәш оператсийәси елип бериливатқан болуп, бунчә көп инсан ичкий әзалириниң қәйәрдин кәлгәнлики күчлүк гуман пәйда қилидикән. 

Әнглийәдики «хитай коллегийәси» намлиқ бир мустәқил орган 2019-йили 24‏-сентәбир б д т кишилик һоқуқ кеңишидә гуваһлиқ берип, хитай һөкүмитиниң уйғурлар вә фалунгуң муртлириниң ичкий әзалирини мәҗбурий елип көчүрүватқанлиқи вә сетиватқанлиқини билдүргән. Бу уйғурларниң хитайдики ичкий әза йөткәш қилмишиниң зиянкәшликигә учраватқанлиқиниң тунҗи қетим б д т да оттуриға қоюлуши болуп һесаблиниду.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт