“Washin'gton pochtisi géziti” xitayning Uyghur rayonidiki yuqiri téxnikiliq teqiblesh sistémisini chekleshni telep qildi
“Washin'gton pochtisi géziti” 4-may küni tehrirat maqalisi élan qilip, xitayning Uyghur rayonida sinaq teriqiside yolgha qoyghan yuqiri téxnikiliq nazaret sistémisining pütün dunyada insan erkinlikige xewp yetküzgenliki, shunga uning cheklinishi kéreklikini bildürgen.
-
Muxbirimiz erkin
2019-05-06 -
-
-
“Washin'gton pochtisi géziti” 4-may küni tehrirat maqalisi élan qilip, xitayning Uyghur rayonida sinaq teriqiside yolgha qoyghan yuqiri téxnikiliq nazaret sistémisining pütün dunyada insan erkinlikige xewp yetküzgenliki, shunga uning cheklinishi kéreklikini bildürgen. Bu “Washin'gton pochtisi géziti” ning Uyghurlar heqqide yéqinqi bir yil ichide élan qilghan az dégende 10-qétimliq tehrirat maqalisidur.
Maqalide, xitayning Uyghur rayonida bir milyondek xelqni jaza lagérlirigha qamap, ularni öz diniy étiqadini eyibleshke mejburlishining kishilik hoquqni éghir depsende qilish ikenliki, uning tekshürülüshi we émbargo qoyulushi kéreklikini bildürgen. Maqalide qeyt qilinishiche, nöwette Uyghur rayoni xitayning xelqni teqibleydighan yuqiriqi téxnikiliq nazaret sistémisini tereqqiy qilduridighan tejribixanigha aylinip qalghan bolup, bu sistéma yalghuz Uyghur rayonida emes, pütkül dunyada erkinlikke tehdit salmaqtiken. Maqalide, kishilik hoquq közitish teshkilatining yéqinda tarqatqan xitayning Uyghur rayonidiki “Birleshme jeng supisi” namliq nazaret sistémisi heqqidiki doklati neqil keltürülüp, uningda bu sistémining pütkül xitaygha kéngeytiliwatqanliqi tekitlen'genliki bildürülgen.
“Washin'gton pochtisi géziti” ning ilgiri sürüshiche, nöwette xitay bu téxnikini bashqa döletlerge éksport qiliwatqan bolup, shunga “Shinjangda yüz bériwatqan ishlardin tüp erkinlikke köngül bölidighan herqandaq kishi bi'aram bolushi kérek” iken. Maqalining axirida mundaq déyilgen: “Bu yerde bésishqa tégishlik bezi konkrét qedemler bar. Bu, xitayning basturushqa ishlitilidighan eswablirini cheklesh, uning layiheligüchilirini, jümlidin shinjang partkomining hökümdari chén chü'en'gogha émbargo qoyush, shuningdek dölet mejlisining ‛Uyghur kishilik hoquq siyaset qanuni‚ni öz ichige alghan qanun layihilirini küntertipke élish we maqullashtur”.
“Washin'gton pochtisi géziti” ning mezkur tehrirat maqalisi tramp hökümiti Uyghur rayonidiki kishilik hoquqni xorlawatqan xitay emeldarlirini jazalash mesiliside küchlük bésimgha uchrawatqan mezgilde élan qilindi.