Дәйвид голдман: «мәлум орни бар һәрқандақ бир хитайдин сорисиңиз уйғурларни йоқитимиз, дәйду»

Мухбиримиз әркин
2019-09-13
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Америкалиқ иқтисадшунас вә обзорчи дәйвид голдман америкалиқ журналист бил гертизниң йеқинда нәшр қилинған китабиға тәқриз йезип, хитайниң америка үчүн интайин зор бир тәһдиткә айланғанлиқи, әгәр хуавейниң 5G пилани әмәлгә ашса, хитай америкиниң електроник истихбарат җәһәттики үстүнлүкини игиләп, дунядики һәрқандақ кишиниң учурини оғрилаш иқтидариға еришидиғанлиқини билдүргән.

Дәйвид голдманниң тәкитлишичә, хитайниң куантум алақә техникисиға еришиши һалқилиқ бир бөсүш болуп, куантум алақә техникиси америка електроник истихбаратиниң хитайни назарәт қилишини мумкинсиз әһвалға чүшүрүп қойидикән. «Мәдәнийәт қандақ өлиду?» намлиқ әсәрниң аптори дәйвид голдман: «бизниң хитайға қарши әпсунға еһтияҗимиз бар» сәрләвһилик тәқризидә йәнә, хитайниң интайин рәһимсиз бир күч икәнлики, һечким һазирқи мәвҗут хитай һакимийитиниң рәһимсизликини төвән чағлимаслиқи керәкликини тәкитлигән. У хитай тарихидики вәқәләрни вә униң уйғурларға тутқан һазирқи муамилисини мисал кәлтүрүп, униң рәһимсизликини «миң ханиданлиқиниң бир милйон кишини сәддичин сепилиға көмүветиши яки чин ханиданлиқиниң өзидин бурунқи ханлиқларниң язма вәсиқилирини көйдүрүп, йүзлигән алимни тирик көмүветип, өтмүшниң хатирилирини өчүрүвәтмәкчи болғанлиқини көздә тутқанда чүшинәлмигүдәк иш әмәс. Орни бар һәрқандақ бир хитайдин униң йирақ ғәрбидики мусулман уйғурлар һәққидә сорисиңиз, бирдәк ‹һәммисини йоқитимиз' дәп җаваб бериду» дегән.

Униң илгири сүрүшичә, уларниң нәзиридә хитай өзиниң чеграсидики «ғәвғачи явайилар» ни йоқитип кәлгән болуп, бу сәвәблик һонлар явропаға, түркләр кичик асияға көчмән болғаникән. Дәйвид голдман бу пикирни бил гертизниң «көктики һийлигәрлик: коммунист хитайниң йәр шари үстүнлүкигә еришишиниң ички йүзи» намлиқ китабиға язған тәқризидә илгири сүргән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт