Yaponiye we awstraliye hökümetliri Uyghurlar mesilisidiki ‍endishilirini ipadilige

Muxbirimiz eziz
2021-06-10
Share

Amérika bashchiliqidiki bir qisim gherb döletliri xitay hökümitining Uyghur diyaridiki basturush qilmishini "Irqiy qirghinchiliq" dep élan qilghandin kéyin buninggha awaz qoshidighanlar barghanséri köpiyishke bashlidi. Yaponiye we awstraliye hökümetlirimu yéqindin buyan özlirining bu mesilidiki "Éghir endishiliri" ni ashkara ipadileshke bashlidi. 

Roytérs agéntliqining 9-iyundiki xewiride éytilishiche, awstraliye we yaponiye hökümetlirining tashqiy ishlar we dölet mudapiye ministirliri shu kündiki widéyo söhbitidin kéyin birleshme bayanat élan qilghan. Bayanatta éniq qilip: "Biz shinjangdiki Uyghurlar duch kéliwatqan kishilik hoquq depsendichilikidin bekmu qattiq endishe qiliwatimiz. Shundaqla xitay hökümitini birleshken döletler teshkilati we bashqa xelq'araliq teshkilatlarning musteqil tekshürüsh guruppisigha cheklimisiz tekshürüsh hoquqi bérishke chaqirimiz," déyilgen. 

Béyjing da'‍iriliri tézdin buninggha inkas qayturup, buning "Xitay tehditi" tiyatérining qaytidin oynilishi ikenlikini tekitligen. Bolupmu xitay tashqiy ishlar ministirliqining bayanatchisi wang wénbin buni "Bizning ichkiy ishimizgha qopalliq bilen arilashqanliq," dégen. 

Halbuki, awstraliye tashqiy ishlar ministiri marise payné xanim bu yil mart éyida élan qilin'ghan awstraliye-yéngi zallandiye hökümetlirining birleshme bayanatida aliqachan bu mesilini bir qétim tekitligen. Bayanatta: "2018-Yilidin buyan shinjangda téz sür'ette kéngiyiwatqan lagérlar hemde kishilik hoquq depsendichiliki bizni bi'aram qilmaqta," dégen idi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet