Yerken nahiyesining konisheher rayoni pütünley chéqip tashlan'ghan

• Muxbirimiz eziz
  2021-09-14

Uyghur diyarining herqaysiy sheherliridiki konisheher rayonlirining chéqilishi ötken on nechche yil mabeynide izchil dawam qilghan bolup, 2018-yili 4-ayda bashlan'ghan yerken nahiyesi konasheher rayonini chéqish qurulushi yéqinda toluq tamamlan'ghan.

Xitay bashqurishidiki “Tengritagh tori” ning 14-séntebirdiki xewiride éytilishiche, yerken konasheher rayonida “Öyler konirap ketken, kochilar tarliship ketken we hemmila jayni exlet bésip ketken” dégendek bahaniler bilen nahiyelik hökümet konasheher rayonini “Özgertip qurush” ni qarar qilghan. Buning bilen bu rayondiki soda we olturaq rayoni chéqilip, 50 minggha yéqin ahale yéngidin sélin'ghan bina öylerge köchürülgen. Xewerde alahide qilip qazanchi kochisidiki samsipez abduqahar enwer we yekke tijaretchi xeyrigül tursun qatarliq bir türküm Uyghurlarning aghzidin bu qurulushtin ularning qanchilik “Menpe'etdar” bolghanliqi bayan qildurulghan hemde shu arqiliq buning emeliyette xitay hökümitining Uyghurlargha qiliwatqan “Ghemxorluqi” ikenliki ishare qilin'ghan.

Uyghur kishilik hoquq qurulushi teshkilati 2019-yilining axiri élan qilghan “Étiqad weyranchiliqi” namliq zor hejimlik doklatta xitay hökümitining bu xildiki qedimiy qurulushlar rayonini chéqip özgertish qurulushi tenqidlinip: “Buningdiki heqiqiy meqsed Uyghurlarning milliy we diniy kimlikini eslitidighan barliq shey'ilerni Uyghurlarning köz aldidin öchürüsh, shundaqla mushu xil weyranchiliqni Uyghurlarni téximu téz sür'ette xitaylashturush üchün xizmet qildurush” dep körsitilgen idi.

Alaqidar matériyallarda körsitilishiche, yerken konasheher rayoni 1514-yilidin tartip yeken se'idiye xanliqining paytexti jaylashqan orun bolup, bir nechche esirlik siyasiy we medeniyet merkizi bolushtek tarixqa ige iken.