Muhajirettiki mutexessisler: Uyghur tili yoqalmaydu we yoqatmaymiz

Muxbirimiz gülchéhre
2016.05.11
qosh-til-mektep.jpg Xitay hökümiti meblegh ajritip Uyghur élidiki qosh til yeslisini 2011-yilghiche 85% ke yetküzüshni pilanlighan.
CCTV

Xelq'araliq tilshunas we milletshunaslar yéqinqi yillarda bir qisim milletlerning tili yoqilish xewpige duch kélip qalghanliqini köp qétim agahlandurdi.

Xitay hökümitining yürgüzüwatqan qosh til ma'aripi we bashqa milliy siyasetlirining tesiride, Uyghur tiliningmu xirisqa duch kéliwatqanliqi bildürülmekte. Bu ana til krizisi Uyghur élining ichi sirtida birdek Uyghurlarda ana tilni qoghdash  pa'aliyetlirini  meydan'gha keltürdi. “Uyghurlar ana tilini qandaq qilip qoghdap qalalaymiz?” dégen témida muhajirettiki bir qisim Uyghur ziyaliyliri bilen söhbet uyushturduq.

Bu témidiki söhbitimizde, qazaqistandiki filologiye penlirining doktori alimjan hemrayéf we qedimki tillar tetqiqatchisi amérikidiki doktor qahar barat ependiler oxshashla gerche Uyghur tilini, yoqap kétish girdabigha bérip qalghan til, dep hésablimisaqmu emma xirisqa uchrawatqan bir til dep körsitip, xitay yaki bashqa döletlerning Uyghur ana tilini qoghdashta mexsus til siyasetliri yolgha qoyushini kütüshtin köre her bir Uyghur Uyghur ana tilini qoghdap qélishni özidin we a'ilidin bashlashni tewsiye qildi.

Yuqiridiki awaz ulinishidin ularning söhbitige ishtirak qilghaysiler.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.