75 Yashliq sabiq nazir memet abdulla muddetsiz qamaqqa höküm qilin'ghan

Muxbirimiz méhriban
2020-03-02
Élxet
Pikir
Share
Print
Uyghur aptonom rayonluq ormanchiliq nazaritining sabiq naziri memet abdulla ependi amerikadiki oghli iskender bilen aq sarayning aldida. Washin'gton.
Uyghur aptonom rayonluq ormanchiliq nazaritining sabiq naziri memet abdulla ependi amerikadiki oghli iskender bilen aq sarayning aldida. Washin'gton.
Photo: RFA

Amérikada olturushluq iskender memet we singlisi sübhi memetlerning 28-féwral radiyomizgha bildürüshiche, ular yéqinda Uyghur aptonom rayonluq ormanchiliq nazaritining sabiq naziri bolghan dadisi memet abdullaning 2019-yilining axirida "Bölgünchilik" we "Ikki yüzlimichilik" jinayiti bilen muddetsiz qamaq jazasigha höküm qilghanliqi heqqide uchur alghan.

Sabiq nazir memet abdullaning qizi sübhining bildürüshiche, ular 2017-yili tutqun qilin'ghan dadisi memet abdulla üstidin 2019-yili 9-ay we 12-ay mezgilide ikki qétim sot échilghanliqi heqqide uchur alghan iken.

9-Ayda échilghan 1-qétimliq sotqa a'ile ezaliridin ürümchidiki hedisi qatnashturulghanliqi melum. Hedisining bildürüshiche, 3 yildin buyan tutqunda turghan dadisi oruqlap ketken, qizi bilen sotta sözlishish imkaniyiti bolmighan. Sotta sabiq nazir memet abdulla "Bölgünchilik" we "Ikki yüzlimichilik" bilen eyiblen'gen bolup, sot meydanida uninggha özini aqlash pursitimu bérilmigen.

2-Qétimliq sot 2019-yil 12-ayda yépiq halette échilghan bolup, a'ile ezaliri sotqa qatnashturulmighan. 1-Qétimliq we 2-qétimliq yépiq sotning hökümi a'ilisidikilerge dadisi üchün teklip qilin'ghan xitay adwokat arqiliq téléfonda aghzakiy yetküzülgen.

Uning oghli iskender ependining bildürüshiche, sabiq nazir memet abdullagha "Bölgünchilik" we "Ikki yüzlimichilik" jinayiti artilip, muddetsiz qamaqqa höküm qilin'ghan. Sotta uninggha 4 milyon yüen xitay xelq puli jerimane qoyulghan. Memet abdulla a'ilisining barliq mal-mülki musadire qilin'ghan. Uning ayalining pénsiye ma'ashi, sughurtisi qatarliqlar 3 yildin buyan toxtitilghan. Shundaqla uning oghli iskenderning namidiki 1000 modin artuq yermu musadire qilin'ghan iken.

Perzentliri teminligen uchurlardin melum bolushiche, memet abdulla 1947-yili korlada tughulghan. Memet abdulla xitay hökümiti özi terbiyelep östürgen Uyghur kadir bolup, u 1983-yildin 1993-yilghiche korla shehirining bashliqi, tarim deryasini bashqurush idarisining mudiri qatarliq wezipilerde bolghan.

1993-Yildin 2008-yilgha qeder Uyghur aptonom rayonluq Uyghur aptonom rayonluq ormanchiliq nazaritige nazir qatarliq wezipilerde bolghan. 2008-Yili pénsiyege chiqqan memet abdulla xitay hökümitining ruxsiti bilen birqanche qétim amérikadiki perzentlirini yoqlap amérikigha kelgen. U 2017-yili amérikadiki perzentlirini yoqlap kélish sepirining aldida Uyghur aptonom rayonidiki munasiwetlik hökümet organlirining ruxsitini alghan. Emma shu yili 29-aprél, yeni seperge chiqish harpisida tuyuqsiz tutqun qilinip, élip kétilgen iken.

Radiyomiz 2018-yil 12-ayning 6-künidiki xewiride Uyghur aptonom rayondiki her derijilik idare-organlardin sabiq nazo'ir memet abdullaning tutqun qilinishigha qarita éniqlash élip barghan idi. Netijide Uyghur aptonom rayonluq ormanchiliq nazaritining pénsiyege chiqqan naziri memet abdullaning 2017-yili 5-ayning béshida "Ikki yüzlimichilik" bilen eyiblinip, tutqun qilin'ghanliqini we lagérgha élip kétilgenlikini delilligen idi.

Perzentlirining bildürüshiche, bu yil 75 yashqa kirgen sabiq nazir memet abdulla xitay hökümiti özi terbiyeligen dölet kadiri bolup, xitay hökümiti üchün 40 yildin artuq xizmet qilip, pénsiyege chiqqan iken. Emma xitay hökümiti özi üchün sadaqet bilen ishligen bu dölet kadirinimu axirida ayap qoymighan. Yashan'ghan, köp xil késili bar memet abdulla Uyghur rayonida xitay hökümiti teripidin jazalan'ghan nurghunlighan Uyghur kadirlargha oxshashla axirqi hésabta xitay hökümiti teripidin jazalan'ghan. 75 Yashqa kirgen dadisining tutqun qilinip, "Bölgünchilik" we "Ikki yüzlimichilik" qalpiqi bilen muddetsiz qamaq jazasigha höküm qilinishi uning perzentlirini qattiq ensiretken shundaqla ularning xitay hökümitidin kütüp kelgen barliq ümidlirini berbat qilghan.

Memet abdullaning qizi sübhi we uning oghli iskender yene 2020-yili kirgendin buyan özlirining uzun muddetlik sükütni buzup, amérikadiki munasiwetlik hökümet organliri we taratqularda dadisi heqqide ashkara ispat bérishke bashlighanliqini bildürdi. Ular hélihem xitay hökümitidin ümid kütüwatqan Uyghurlarning tutqundiki uruq-tughqanliri üchün heqqaniyet meydanida turup dunya jama'iti aldida heq sözni qilishini we baturluq bilen guwahliq bérishini tewsiye qildi.

Toluq bet