Ereb döletliride özgermigen mustebitlik we yüz bériwatqan inqilablar

Ixtiyariy muxbirimiz ömerjan
2013.02.22
misir-namayish-2011-yili-305.jpg Misir xelqi tahrir merkizide dölet bayriqini kötürüp hökümitige qarshi namayish qildi. 2011-Yili 4-féwral.
AFP

Hazirqi waqitta ereb döletlirining weziyiti bir xil emes. Iraq we süriyige oxshash mustebitlik bilen qattiq qol siyaset qollinip bashquruluwatqanlirimu we misir, tunisqa oxshash démokratiyilishishke qarap tizdin kétiwatqanlirimu bar. Démek, ereb dunyasidiki özgirishler köp bolmaqta.

Londonda chiqidighan“Ottura sherq” gézitining 1013 - yili20 - féwral künidiki sanida, yazghuchi mish'el sudeyri dégen kishining qelimi bilen“Ereb döletliride özgermigen mustebitlik we yüz bériwatqan inqilablar”dégen témida bir maqale élan qilin'ghan bolup, maqalide mundaq dep yézilghan:“Mustebitlik we basturush tüzümige alla lenet qilsunki, mustebitlikni héchkim yaqturmaydu. Emma mustebitlik tüzümi shunchilik köp ziyini, balayi - apetliri we türlük wehshiyliki bar turup, yenila döletning birlikini we jem'iyetning muqimliqini saqlashtin ibaret birla tereptin paydiliq bolghan idi. Bu hemmige melum. Mesilen: sadam, mubarek, kazafiy qatarliq zalimlar xelqini mustebitlik bilen bashqurghan we ularni köp ziyan - zexmetlerge uchratqan bilen, jem'iyette muqimliq bar idi. Hazir iraq bilen liwiyini alsaq, bu ikki döletning xelqliri öz wetinide xatirjem turalmaywatidu. Dölet yiqilip, jem'iyet bölün'gendin kéyin, oylap baqmighan balayi - apetler we muqimsizliqlar meydan'gha keldi. Emma hemmisi bundaq emes. Mesilen: misir bilen tunisni ereb baharining ülgiliri dep körsitishke bolidu.”

Kona késel bir kündila saqaymaydu

Maqalide yene mundaq dep yézilghan:“Ereb baharini bashtin kechürgen ereb döletlirining inqilabtin kéyinki hazirqi weziyitige qaraydighan bolsaq, hemmiside ishlar dégüdek ongshilip bolalmighan, muqimliq toluq eslige kélip bolalmighan. Buning sewebi ereb dunyasidiki uzun yilliq mustebitlik tüzümidur. Chünki hazir ereb bahari ghelibe qilghan döletlermu xuddi sozulma xaraktérlik késellikke muptila bolghan ademge oxshaydu. Mundaq késel adem bir kündila ornidin turalmighandek, bu döletlermu mundaq tiz eslige kélelmeydu. Hazir ereb döletliride bolghan ereb bahari bir késel ademning kérektin chiqqan orginini almashturghandek bir opiratsiyege oxshaydu. Orgini almashturulghan ademmu asta - asta eslige kelginidek, ereb bahari ghelibe qilip, hakimmutleqler texttin chüshürülüp, démokratiyining téngi atqan bilen yene waqit kérek. Dölet bashliqliri texttin chüshürülgini bilen ularning qol - chomaqliri bolghan ijrachilar dölet aparatliridin tazilinishi kérek. Shu waqitta ereb baharining heqiqiy netijisini körgili bolidu.”

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.