Әрәбләр дунясиниң келәчики қандақ болмақчи?

Тәһлилчиләргә көрә, әрәб әллирини омумйүзлүк чоң бир сиясий өзгиришләр күтмәктә икән.
Ихтиярий мухбиримиз өмәрҗан
2013-01-25
Share
misir-namayish-2011-yili-305.jpg Мисир хәлқи таһрир мәркизидә дөләт байриқини көтүрүп һөкүмитигә қарши намайиш қилди. 2011-Йили 4-феврал.
AFP


Уларниң ейтишичә, һазир әрәб дунясиниң һәр қайси җайлирида көп өзгиришләр болмақта вә йәнә нурғун өзгиришләр күтүлмәктә. Бу өзгиришләрниң бәзиси иҗаби вә бәзиси сәлби болған һалда давам қилмақта. Иҗаби болғини мисир, тунис, йәмән вә ливийә қатарлиқ дөләтләрдә сабиқ диктаторларниң орниға, демократик һалда хәлқ тәрипидин сайланған дөләт башлиқлириниң чиққанлиқи, сәлби болған тәрипи сүрийә, ирақ қатарлиқ дөләтләрдики диктаторлуқниң давам қиливатқанлиқи икән.

Сәуди әрәбистанида чиқидиған “оказ” гезитиниң 2013 - йили21 - январ күнидики санида, язғучи имадуддин әдибниң қәлими билән бир мақалә елан қилинған болуп, мақалидә мундақ дәп йезилған:“һазир әрәб дунясида, җавабтин көпрәк соаллар, үмидтин көпрәк қорқунч, ишәнчтин көпрәк иккилинишләр, ғәлибидин көпрәк мәғлубийәт, бирликтин копрәк тәприқичилик, әқилдин көпрәк қарамлиқ, һекмәттин көпрәк әқилсизлиқ дәвр сүрмәктә. Бу сәвәбтин әрәб дунясиниң йеқин келәчикидин хушхәвәр күткили болмайду.

Әмма, әрәб дунясиниң йирақ келәчики һәққидә сөз ачидиған болсақ, бу җайларда йирақ келәчәктә диктаторлуқниң орнини демократийә, һакиммутләқлиқниң орнини ортақ кеңәш алидиғанлиқида шәк йоқ. Лекин шу йирақ келәчәккә йетип болғичә кимләр қелип, кимләр кетиду, бу тәрипини аллаһ тааладин башқа һечким билмәйду.”

Дуняниң әң көп қан төкүлүватқан йери әрәб дунясидур

Мақалидә йәнә мундақ дәп йезилған:“әпсуски, һазирқи вақитта әң көп қан төкүлүватқан вә әң көп адәм өлүватқан җай әрәб дуняси болуп қалмақта. Чүнки, сүрийидики әсәд һакимийитиниң қоралсиз хәлқни уруш айропиланлири билән бомбилап өлтүрүши күндилик нормал әһвал қатарида болуп қалмақта. Пәләстиндә бир пәләстинликниң бурни қаниса, дәрһал тәшвиқат васитилири дуняға тарқитип болиду вә исраилийигә қарши нәпрәтләр яғиду. Әмма тәшвиқат васитилири һәр қанчә қилсиму, сүрийидики вәһшийликләрниң қайси бирини аңлитип болсун? қайсибирини вақтида тонуштуруп болсун? өлүватқанлар бирдин әмәс, бәлки топ - топ һалда өлмәктә. Йәнә әпсуслиниш билән ейтимизки, әрәбләрниң башқилар билән урушуп өлгән адәмлиридин өз арисида, әрәб билән әрәб урушуп өлгән адәмлириниң сани 6 һәссә көп болмақта. Муну соаллар әрәб дунясида оттуриға қоюлмақта: һамас билән фәтиһ қачан бирлишиду? ливандики һизбуллачилар сүрийигә арилишиштин қачан ваз кечиду? иран сүрийигә әскәр әвәтишни қачан тохтитиду? әрәб һакимийәтлири башқилар билән кеңишип иш көрүшни қачан өгиниду? әрәб дөләтлири тәлим - тәрбийә ишлирини қачан тәрәққий қилдуриду? әрәб сиясәтчилири сөздин көпрәк ишқа әһмийәт беришни қачан өгиниду?”

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт