Истанбулдики йиғинда миңлиған киши шәрқий түркситан үчүн хизмәт қилишқа вәдә бәрди

Ихтиярий мухбиримиз арслан
2015.02.17
turkiye-istanbul-untulghan-sherqiy-turkistan-yighin-abdulmetin-balqanoghli.jpg 2015 - Йили 2 - айниң 13 - күни истанбулда ечилған “унтулған вәтән шәрқий түркситан” намдики йиғиндин бир көрүнүш
RFA/Arslan


Унтулған вәтән шәрқий түркситан дегән йиғинға 1000 ға йеқин киши қатнашқан болуп, йиғин әһлиниң һәммиси шәрқий түркситан үчүн хизмәт қилишқа вәдә бәрди.

2015 - Йили 2 - айниң 13 - күни истанбулниң зәйтинбурну мәдәнийәт - сәнәт йиғин залида “унтулған вәтән шәрқий түркситан” дегән темида йиғин өткүзүлди. Бу йиғин шәрқий түркистан яшлар вә һәмкарлиқ җәмийити тәрипидин уюштурулған болуп йиғинға 1000 ға йеқин киши қатнашти.

Истанбулда исмаил аға җамаити дәп тонулған бир җәмийәт болуп, булар өзлирини османлиниң варислири дәп қарайду вә пүтүн иҗтимаи һаятта османли усуллири бойичә яшашқа тиришиду

Бу җамаәттин йетишип чиққан абдулмәтин балқанлиоғли дегән бир диний алим болуп, бу алимниң қатнишиши билән өткүзүлгән йиғинда, алди билән қуран кәрим тилавәт қилинди. Кейин шәрқий түркистан яшлар вә һәмкарлиқ җәмийитиниң башлиқи әлихан әпәнди ечилиш нутиқи сөзләп бу йиғинниң муваппәқийәтлик ечилишиға тиләкдашлиқ билдүрди.

Кейин явро - асия түрк җәмийәтләр федрасиийисиниң рәиси исмаил чингиз сөз қилип, уйғурлар дүч келиватқан қийинчилиқларни аңлатти вә хитай даирилириниң узун замандин буян нопүс көчүрүп йәрләштуруши нәтиҗисидә, шәрқий түркистан хәлқиниң йәр вә маканлиридин айрилип қеливатқанлиқини, хитай даирилириниң ишқа орунлаштурушни баһанә қилип уйғур яш оғул - қизларни ичкиригә мәҗбурий йөткәп еғир бесим астида ишилитиватқанлиқини, ислам дуняси болупму түркийә мусулманлириниң бу мәсилигә җиддий көңүл бөлүши керәкликини тәкитлиди.

Йиғинда йәнә муҗәддид фондиниң рәиси әли қара вә мәшһур диний алим абдулмәтин балқанлиоғли сөз қилди.

Абдулмәтин балқаноғли сөзидә дунядики пүтүн зулумларни селиштурғанда әң еғир зулумниң шәрқий түркистанда йүз бериватқанлиқини ипадилиди вә йиғин әһлигә бу йиғинға қатнашқанлиқиға миннәтдар болсиму, тәшәккүр ейтмайдиғанлиқини, чүнки уларниң шәрқий түркистандики қериндашларға көңүл бөлүши мәҗбурийити вә бурчи икәнликини, шәрқий түркистан йиғиниға қатнашқучиларниң өз бурчлирини ада қилиш үчүн қатнашқанлиқини билдүрди.

Абдулмәтин балқан оғли буниңдин кейин шәрқий түркситан үчүн хизмәт қилишқа вәдә бәрди, һәр заман һәр йәрдә шәрқий түркситанни унтуп қалмайдиғанлиқини ипадилиди вә пүтүн йиғин әһлини орнидин турғузуп туруп, бүгүндин башлап пүтүн йиғин әһлидин, буниңдин кейин шәрқий түркситан үчүн хизмәт қилишқа, шәрқий түркистанлиқларни қоллашқа вәдә алди.

Абдулмәтин балқанлиоғли мунбәрдә сөз қиливатқанда униңға сунулған бир парчә қисқа мәктүпни оқуп өтти, у мәктүпта, хитай даирилириниң 2015 - йили 1 - айдин башлап диний ибадәтләргә чәклимә қойғанлиқи, имамларни усул ойнашқа зорлап мусулманларни кәмситиватқанлиқи тәкитлинип, 10 айдин буян тайландта тутуп туруливатқан 390 уйғур мусапирниң хитайға қайтурулуш хәвпидин қутулуши үчүн дуа қилишни тәләп қилған. Йиғин әһли бирликтә дуаға қол көтүрүп уйғур мусулманларниң қийинчилиқтин қутулуши үчүн дуа қилди.

Абдулмәтин балқанлиоғли сөзидә унтулған шәрқий түркистан әмәс, унтулдурулған шәрқий түркистан икәнликини вә дәрдлик шәрқий түркситан дәп атайдиғанлиқини ипадилиди.

3 Саәт давам қилған бу йиғин җәрянида шәрқий түркситандики зулум вә бесим искәнҗиләр аңлитилған һөҗҗәтлик филим көрситилди. Йиғин залиниң алдида шәрқий түркситандики зулумни ипадилигән рәсим көргәзмиси ечилди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.