Türkiyening dénizli shehiride üch meydan Uyghurlarni tonushturush pa'aliyiti ötküzüldi

Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2017-12-15
Share
turkiye-denizlidiki-uyghurlarni-tonushturush-paaliyiti-1.JPG Türkiyening denizli shehiridiki Uyghurlarni tonushturush pa'aliyitidin bir körünüsh. 2017-Yili öktebir. Denizli, türkiye.
RFA/Erkin Tarim

Türkiyening gherbiy-jenubigha jaylashqan dénizli shehiride bügün arqa-arqidin üch yerde Uyghurlar tonushturuldi.

Türkiyening dénizli shehirige "3-Nöwetlik xelq'araliq sha'irlar uchrishishi" gha qatnishish üchün barghan Uyghur sha'ire nur'ela göktürk xanim bügün etigen dénizli oqutquchilar toluq ottura mektipide doklat berdi. Mezkur mekteptiki pa'aliyetke oqutquchi-oqughuchilardin bolup 700 etrapida kishi ishtirak qildi. Sha'ire nur'ela göktürk xanim özining Uyghurlar bayan qilin'ghan "Biz kim" dégen shé'irini déklamatsiye qilghandin kéyin, Uyghurlarning qisqiche tarixi we bügünki weziyiti toghrisida melumat berdi.

Sha'ire nur'ela göktürk xanim mezkur mektepte bergen doklatini özi yazghan "Biz kim" dégen shé'irini déklamatsiye qilish bilen bashlaydu: 

Biz sherqiy türkistanning kélechiki,
Biz weten üchün jénimizni bérimiz,
Biz sherqiy türkistanning igilirimiz. 
. . . . . . . . . . . . . . . . . .

Sha'ire nur'ela göktürk xanim doklatida bir türk sha'irning "Uzaqta bir yéza bar, u yézigha barsaqmu-barmisaqmu, u yéza bizning" déginidek "Sherqiy türkistan silerningmu yurtunglar" déginide zalda güldüras alqish sadasi yangraydu. 

Arqidin sha'ire nur'ela göktürk xanim dénizli sheherlik hökümetning bashliqi osman zolan ependige Uyghurlarning hazirqi weziyiti toghrisida qisqiche melumat bergendin kéyin, sherqiy türkistanning kök bayriqi bilen Uyghur doppisi teqdim qilghan.

Mektepning kirishidiki karidorning ichidiki tam gézitige dunya Uyghur qurultiyining sabiq re'isi rabiye qadir xanimning resimi ésilghan bolup, nur'ela göktürk xanimning shé'irliri we Uyghurlar toghrisidiki maqaliler ésilghan. Nur'ela göktürk xanim bu mektepke kirgende 700 oqughuchining özini kütüwalghanliqini bayan qildi. Nur'ela göktürk xanim özige 1 yérim sa'et waqit bérilgenlikini, oqughuchilargha sherqiy türkistanni tonushturghanliqini bildürdi. 

Biz bu pa'aliyet heqqide tepsiliy melumat igilesh üchün mektepning mu'awin mudiri sa'adet aslan xanim bilen téléfon söhbiti élip barduq. U, sheherlik hökümet uyushturghan xelq'ara sha'irlar uchrishishi pa'aliyitige kelgen nur'ela göktürk xanimning ismini mektepke bergenlikini, mektepning aldin teyyarliq qilip, bügün mektipide doklat bergüzgenlikini bayan qildi. U mundaq dédi: "Dénizli sheherlik hökümet her bir mektepke bir sha'irning ismini ewetti. Bizge nur'ela xanimning ismini berdi. Biz u kélishtin burun teyyarliq qilduq. U, toghriliq melumatlarni yighip bir tam géziti teyyarliduq. Bügün uni mektipimizge chaqirip sherqiy türkistan toghrisida doklat bergüzduq."

Sa'adet aslan xanim bu doklat bérish yighinining intayin paydiliq bolghanliqini bayan qilip mundaq dédi: "Pa'aliyitimiz nahayiti yaxshi ötti. Oqughuchilirimiz sherqiy türkistanda burun meydan'gha kelgen yaki hazir meydan'gha kéliwatqan weqeler toghrisida melumatqa ige boldi."

Dénizli oqutquchilar toluq ottura mektipining mu'awin mudiri sa'adet aslan xanim oqughuchilarning sherqiy türkistan heqqide melumati barliqini, bügünki doklatta téximu köp yéngi melumatlargha ige bolghanliqini bayan qilip mundaq dédi: "Biz sherqiy türkistanni bilimiz, emma peqet taratqularda chiqqan xewerlerdin bilimiz. Sherqiy türkistanliq birsining aghzidin bularni anglash téximu tesirlik bolidu, elwette. U yerde bésimgha chidiyalmay chet'elge köchüp kétishke mejbur qalghan bir Uyghurning aghzidin u yerdiki bésimni anglash bu bekla menilik ish."

Sha'ire nur'ela göktürk xanimning pa'aliyetlirini yéqindin közitip kéliwatqan türkiye radi'o-téléwiziye idariside ishlewatqan zhurnalist mirkamil qeshqerli ependi nur'ela göktürk xanimning bügün bir kün ichide üch pa'aliyetke ishtirak qilip, Uyghurlarning hazirqi weziyiti toghrisida melumat bergenlikini heqqide toxtaldi. 

Mirkamil qeshqerli ependi nur'ela göktürk xanimning 7 yash waqtida türkiyege kelgenlikini, ömür boyi harmay-talmay millitining erkinliki üchün küresh qilghanliqini, bügünki pa'aliyitini körüp pexirlen'genlikini alahide tilgha aldi. 

Nur'ela göktürk xanim 15-dékabir küni axshimi "3-Nöwetlik xelq'araliq sha'irlar uchrishishi" ning échilish murasimigha ishtirak qilip, Uyghurlar toghrisida yazghan shé'irlirini déklamatsiye qilghan. 

Sha'ire nur'ela köktürk xanimning hazirghiche ikki shé'irlar toplimi, "Uyghur ta'amliri" namliq kitabi türk tilida neshr qilin'ghan bolup, bularning sirtida türkiyening herqaysi jaylirida doklatlarni bérip, Uyghur mesilisini tonutmaqta. U ilgiri yene "Köz yéshida nemlen'gen zémin" namliq kitabni türk tiligha terjime qilghan idi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet