ေကအိုင္အို တပ္မဟာ ၄ နယ္ေဴမ မူဆယ္႓မိႂႚနယ္ မံုးကုိုးေဒသနဲႛ တပ္မဟာ ၃ နယ္ေဴမအတၾင္းက မိုးေမာက္႓မိႂႚနယ္ ဒံုဘၾန္ဂ႟ံု ေဒသမႀာေနထိုင္တဲ့ ေဒသခံေတၾနဲႛ တ႟ုတ္လူမဵိႂးေတၾရဲ့ စာရင္းေတၾကို ဴပႂစုေနတယ္လိုႛ နယ္စပ္ေဒသခံ တေယာက္က RFA ကိုေဴပာပၝတယ္။

နယ္စပ္ေဒသခံ။          ။ “မံုးကိုးတိုႛ ေဖာင္းဆုိင္တိုႛ တ႟ုတ္ေတၾကလည္း သူတိုႛ စီမံကိန္းရႀိတယ္လိုႛ ေဴပာေနဳကတယ္။ အေဴခအေန မေကာင္းလာရင္ ဴပည္သူလူထု ခိုလံႁႎိုင္ဖိုႛ လုပ္ေနဳကတယ္လိုႛ ေဴပာေနတယ္၊ ဒၾန္ဘံုဂ႟ံုတိုႛ ဟူဆတ္အနီးတဝိုက္ ေနရာေတၾမႀာ နယ္စပ္ တ႟ုတ္အစိုးရေတၾ ကိုယ္တိုင္က ဴပည္သူလူထုေတၾကို နံမည္စာရင္းေတၾကို လာထည့္ခိုင္းတာေပၝ့၊ ေနႛတိုင္း စာရင္းေတၾ သၾင္းေနဳကတာေပၝ့၊ အဲဒၝမဵိႂးလုပ္ေနတာ လနဲႛခဵီ ရႀိ႓ပီေပၝ့။ အဲလိုမဵိႂး လုပ္ေနဳကတာ၊ စာရင္းေကာက္ေနဳကတာေပၝ့၊ အခုလည္း ေကာက္ေနေသးတယ္။”

ဒၝ့အဴပင္ ေကအိုင္အို ဌာနခဵႂပ္နဲႛ ကပ္လဵက္ရႀိတဲ့ တ႟ုတ္ႎိုင္ငံဘက္ လိုင္ဇာ႓မိႂႚမႀာလည္း ဟိုတယ္ေတၾလို အေဆာက္အဦး ဴမင့္တဲ့ အေပၞမႀာ တ႟ုတ္အလံေတၾ စိုက္ထားသလို၊ ဴမန္မာႎိုင္ငံဘက္က ဝင္လာတဲ့ သူေတၾကိုလည္း အခၝတိုင္းနဲႛမတူပဲ လမ္းမႀာ ေရႀာင္တခင္ လူေရာ ပစၤည္းပၝ စစ္ေဆးတဲ့ေနတဲ့အဴပင္၊ သၾားလာခၾင့္လက္မႀတ္ မဴပည့္စံုတဲ့ ဴမန္မာႎိုင္ငံသားေတၾကို ဴပန္ပိုႛတာေတၾ လုပ္ေနတယ္လိုႛ လိုင္ဇာေဒသခံတေယာက္က ေဴပာပၝတယ္၊

ဳသဂုတ္လကုန္ပိုင္းက ဴမန္မာစစ္အစိုးရတပ္ေတၾက ဦးဖုန္ကဵားရႀင္ ဦးေဆာင္တဲ့ ကိုးကန္ႛအဖၾဲႚကို တိုက္ခိုက္ခဵိန္မႀာ တ႟ုတ္နယ္စပ္ တေလ႖ာက္က တိုင္းရင္းသားေဒသခံေတၾ တ႟ုတ္ႎိုင္ငံဘက္ကို ထၾက္ေဴပးတိမ္းေရႀာင္သၾားဳကပၝတယ္။ အခုအခၝ နယ္စပ္ေဒသမႀာ တည္႓ငိမ္ေန႓ပီ ဆိုေပမဲ့ ေ႟ၿကူ၊ ဗန္းေမာ္ဖက္က တပ္မဟာ ၃ နဲႛ တဴခားေကအိုင္အို ထိန္းခဵႂပ္ေဒသေတၾ အနီးမႀာ လာ႓ပီး တိုးခဵဲႚခဵထားတဲ့ စစ္အစိုးရတပ္ေတၾကေတာ့ အခုအခဵိန္အထိ ဴပန္မ႟ုတ္သိမ္းေသးဘူးလိုႛလည္း သိရပၝတယ္။

ေနာက္တခၝ ဴမန္မာစစ္အစိုးရနဲႛ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး လုပ္ထားတဲ့ ဝ ဴပည္ ေသၾးစည္းညီႌၾတ္ေရး တပ္မေတာ္ ေတာင္ပိုင္း ဝ အဖၾဲႚနဲႛ ထိစပ္ေနတဲ့ ထိုင္းႎိုင္ငံ မယ္ေဟာင္ေဆာင္၊ ခဵင္း႟ိုင္းခ႟ုိင္တိုႛက ထိုင္းအာဏာပိုင္ေတၾကလည္း အလားတူ ဴပင္ဆင္တာမဵိႂးေတၾ ရႀိတယ္လိုႛ ရႀမ္းသံေတာ္ဆင့္ သတင္းဌာန အယ္ဒီတာ ဦးစိန္ဳကည္က ေဴပာပၝတယ္။

ဦးစိန္ဳကည္။    ။ “ထိုင္းနယ္စပ္တေလဵာက္မႀာထိန္းခဵႂပ္တဲ့ ဝ နယ္ေဴမအတၾင္းေပၝ့ မံုးေပၞ၊ မံုးဆန္၊ မံုးယန္း ႓မိႂႚနယ္ ေတာင္ပိုင္း ဝ နယ္ေဴမ ၁၇၁ စစ္ေဒသ ထိန္းခဵႂပ္တဲ့နယ္ေဴမထဲမႀာ ရႀိတဲ့ ဟိုအရင္က ေဒသခံ ရႀမ္း လူထု လားဟူလူထုေပၝ့၊ အဲဒီ အဴပင္ ၁၉၉၉၊ ၂၀၀ဝ ခုႎႀစ္ကေန ေဴပာင္းေ႟ၿလာတဲ့ ၀ရယ္ ၊ လားဟူတခဵိႂႚရယ္၊ ရႀမ္းအနည္းအကဵဥ္းရယ္၊ တ႟ုတ္တခဵိႂႚပၝတယ္။ အဲဒီ ၂ ခုစလံုး ဘယ္ဟာက ဘယ္ေလာက္ရႀိသတုန္း တကယ္လိုႛ တိုက္ပၾဲေတၾ ဴဖစ္လာရင္ ထၾက္ေဴပးလာမဲ့ အလားအလာ ဘယ္ေလာက္ရႀိမတုန္း၊ အဲဒီ အခဵက္အလက္ေတၾကို ထိုင္းေထာက္လႀမ္းေရးဌာနေတၾက နယ္စပ္တေလ႖ာက္မႀာ ရႀိတဲ့ သူတိုႛ အင္ေဖာ္မာေတၾဆီ ႌၾန္ဳကားထားတယ္။”  

ဴမန္မာစစ္အစိုးရက တိုင္းရင္းသား အပစ္ရပ္အဖၾဲႚေတၾကို နယ္ဴခားေစာင့္တပ္ အသၾင္ကူးေဴပာင္းဖိုႛ ဧ႓ပီလကုန္ပိုင္းေလာက္က ေဴပာဆိုခဲ့တဲ့ေနာက္ပိုင္း တိုင္းရင္းသားေဒသအသီးသီးမႀာ မတည္႓ငိမ္မႁေတၾ ဴဖစ္လာတာပၝ။ ဴမန္မာစစ္အစိုးရ ေဴပာတဲ့အတိုင္း နယ္ဴခားေစာင့္တပ္ဖၾဲႚအဴဖစ္ ေဴပာင္းဖၾဲႚဖိုႛကိစၤကို လက္မခံတဲ့ ထင္ရႀားတဲ့ အဖၾဲႚေတၾကေတာ့ ဝ ဴပည္ ေသၾးစည္းညီႌၾတ္ေရး တပ္မေတာ္ (UWSA) ကခဵင္လၾတ္လပ္ေရးအဖၾဲႚ (KIO) ၊ အမဵိႂးသား ဒီမိုကရက္တစ္ မဟာမိတ္တပ္မေတာ္ မုန္းလားအဖၾဲႚ (NDAA) နဲႛ ဴမန္မာႎိုင္ငံ ဒီမိုကရက္တစ္ မဟာမိတ္တပ္မေတာ္ (MNDAA) အဖၾဲႚေတၾ ဴဖစ္ပၝတယ္။