ခုလို ပေလာင္ တိုင္းရင္းသားေတၾ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အကဵပ္အတည္း အေဴခအေနေတၾနဲႛ ပတ္သက္႓ပီး အဲဒီအဖၾဲႚက စစ္တမ္းေကာက္ယူ ဴပႂစု႓ပီး ‘လက္ဖက္ဖဵက္ပိုး’ဆိုတဲ့ ေခၝင္းစဥ္နဲႛ အစီရင္ခံစာ တေစာင္ကို ထုတ္ဴပန္လိုက္တာ ဴဖစ္ပၝတယ္။ ဒီအစီရင္ခံစာနဲႛပတ္သက္႓ပီး သတင္းစာ ရႀင္းလင္းပၾဲတရပ္ ထိုင္း-ဴမန္မာနယ္စပ္ တေနရာမႀာ ဇူလိုင္လ ၂၃ရက္ မနက္ပိုင္းက ဴပႂလုပ္ခဲရာမႀာအဖၾဲႚရဲ့ အလုပ္အမႁေဆာင္ ေကာ္မတီဝင္ မိုင္ဘုန္းေကဵာ္က အခုလိုေဴပာပၝတယ္။

မိုင္ဘုန္းေကဵာ္။           ။ “ကဵေနာ္တိုႛ ဒီအစီရင္ခံစာကို ဴပည္တၾင္းမႀာ ရႀိတဲ့ လက္ဖက္ စားသံုးသူေတၾ သိရႀိေအာင္ လုပ္မယ္၊ လက္ဖက္ေတာင္သူေတၾကို သိရႀိေအာင္လုပ္မယ္၊ နအဖက သူစီမံခန္ႛခၾဲေနတာက မႀားေနပၝတယ္၊ သူက ဒၝကို စီမံခန္ႛခၾဲႎိုင္စၾမ္း မရႀိဘူး ဆိုတာကို ကဵေနာ္တိုႛ သက္ေသဴပမယ္။ နအဖကို နည္းလမ္းအမဵိႂးမဵိႃးနဲႛ တစံုတရာ ဖိအားေပးႎိုင္တဲ့ ႎိုင္ငံတကာ မိသားစုကို တင္ဴပသၾားမယ္၊ အထူးသဴဖင့္ ကဵေနာ္တိုႛက WFP ကမႝာ့စားနပ္ရိကၡာအဖၾဲႚကို တင္ဴပဴခင္းအားဴဖင့္ ကဵေနာ္တိုႛရဲ့ အစီရင္ခံစားကို ဖတ္႟ႁဴခင္းအားဴဖင့္ ကဵေနာ္တိုႛ ပေလာင္မိဘဴပည္သူေတၾ ငတ္ဴပတ္ေနတယ္ အစားအေသာက္မဲ့ ဴဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ ကိစၤကို တစံုတရာ ဖန္တီး ေဴဖရႀင္းေပးႎိုင္မယ္၊ ကမႝာ့ ကုလသမဂၢ ကေလးရန္ပံုေငၾအဖၾဲႚက သိရႀိသၾားမယ္ဆိုရင္ ဒုကၡ ေရာက္ေနတဲ့ ကေလးငယ္ေတၾ ပညာဆက္မသင္ႎိုင္တဲ့ ကေလးငယ္ေတၾ အတၾက္ တစံုတရာ ကူညီလာႎိုင္လိမ့္မယ္လိုႛ ကဵေနာ္တိုႛ ေမ႖ာ္လင့္ပၝတယ္။”

ကဵန္းမာေရးဝန္႒ကီးဌာနက ၂၀၀၉ မတ္လဆန္းက စ႓ပီး လက္ဖက္မႀာ ကဵန္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစႎိုင္တဲ့ ဓာတုေဗဒ ဆိုးေဆး ပၝဝင္ေနတာေဳကာင့္ စားသံုးရန္မသင့္ဘူးလိုႛ ေဳကညာ႓ပီးလက္ဖက္ေရာင္းခဵခၾင့္ကို ပိတ္ပင္ခဲ့တာဴဖစ္ပၝတယ္။

ဒီလိုပိတ္ပင္တာဟာ ဴပည္သူႛကဵန္းမာေရးအတၾက္ ကာကၾယ္တာဴဖစ္ ေပမဲ့လည္း စနစ္တကဵ မဟုတ္ပဲ သိမ္းကဵံႂး႓ပီး ဖဵက္ဆီးပစ္တာေတၾ ပိတ္ပင္တာေတၾ လုပ္လိုက္တာေဳကာင့္ ဘိုးဘၾားစဥ္ဆက္ လုပ္ကိုင္လာခဲ့ဳကတဲ့ ပေလာင္ေဒသက သာမန္လက္ဖက္စိုက္ လက္ဖက္ခူးေတာင္သူေတၾရဲ့ဘဝေတၾ နစ္နာေနဳကရ႓ပီလိုႛ ဆက္ေဴပာပၝတယ္။

လက္ဖက္ေတၾကို ပိတ္ပင္ဖဵက္ဆီးတဲ့ ေနရာမႀာလည္း မ႖မ႖တတ မဟုတ္ပဲ အဂတိလိုက္စားမႁေတၾ ရႀိခဲ့တယ္လိုႛ မိုင္ဘုန္းေကဵာ္က အခုလို ေထာက္ဴပပၝတယ္။

မိုင္ဘုန္းေကဵာ္။           ။ “အသိသက္ေသနဲႛ ကဵေနာ္ ေထာက္ဴပမယ္ဆိုရင္ နမ့္ဆန္႓မိႂႚမႀာဆိုရင္ တပ္မေတာ္ အခဵိႂေဴခာက္စက္႟ံုဆို႓ပီး လက္ဖက္စက္႟ံု ရႀိပၝတယ္။ လက္ရႀိစက္႟ံုမႀႃးက ဗိုလ္႒ကီးသန္းထၾန္း။ ဗိုလ္႒ကီး သန္းထၾန္းဆိုရင္သူ ကိုယ္ပိုင္ ပိုင္တဲ့ လက္ဖက္စက္႟ံုလည္း ရႀိပၝတယ္။ ႓ပီးေတာ့ သူႛအမဵိႂးေတၾ သူတိုႛနဲႛ ဆက္ႎၾယ္တဲ့ဟာေတၾ သူတိုႛေတၾလည္း လက္ဖက္စို လုပ္ဳကတယ္ ဆိုေတာ့ အဲဒီလက္ဖက္ကလည္း အဝၝေရာင္ ပၝတယ္။ အဲဒၝ ေတၾကလည္း အသိမ္းခံရတဲ့ အထဲမႀာပၝတယ္ ဒၝေပမဲ့ ဖဵက္ဆီးခံရတဲ့ စၝရင္းထဲမႀာ မပၝဘူး ဆိုတာ ေတၾရတယ္။ အဲဒၝေတၾ ေထာက္႟ႁဴခင္းအားဴဖင့္ နအဖရဲ့ စစ္အုပ္ခဵႂပ္ေရးယႎၩရားဟာ ကဵေနာ္တိုႛ ဴပည္သူလူထုရဲ့ အကဵိႂးစီးပၾားကို ဘယ္လိုမႀ အကာအကၾယ္ မေပးႎိုင္ဘူး၊ သူတိုႛက ဒီလိုဴပႍနာေတၾကို စနစ္တကဵ ဘယ္လိုမႀ မခန္ႛခၾဲႎိုင္ဘူးဆိုတာ သက္ေသဴပလိုႛ ရပၝတယ္။”

ဒီအစီရင္ခံစာ ေရးသားဖိုႛ ဧ႓ပီလကေနစ႓ပီး ၂လဳကာ အခဵက္အလက္ေတၾလိုက္လံ စုေဆာင္းခဲ့တာလိုႛ သိရပၝတယ္။ လက္ဖက္အဓိက ထၾက္ရႀိတဲ့ နမ့္ဆန္၊ မန္တုန္၊ နမ့္ခမ္း၊ ေကဵာက္မဲစတဲ့ ေဒသေတၾအဴပင္ လက္ဖက္တင္ပိုႛတဲ့ ဴမန္မာဴပည္အတၾင္းပိုင္းက ရန္ကုန္နဲႛ မႎၩေလး႓မိႂႚ႒ကီးေတၾက ကုန္သည္ေတၾ၊ လက္ဖက္႓ခံပိုင္ရႀိင္၊ လက္ဖက္စို၊ လက္ဖက္ေဴခာက္ စက္႟ံုပိုင္ရႀင္၊ ပၾဲ႟ံုပိုင္ရႀင္၊ စားသံုးသူနဲႛ လက္ဖက္ခူးသမားအဴပင္ ေဒသခံအာဏာပိုင္ စသဴဖင့္ စုစုေပၝင္း လူ ၁၆၂ဦးကို ေတၾႚဆံုေမးဴမန္းခဲ့႓ပီး ခုလို ထုတ္ဴပန္တာ ဴဖစ္တယ္လိုႛ ေဖာ္ဴပထားပၝတယ္။

ဒီအစီရင္ခံစာထုတ္ဴပန္တဲ့ ‘ပေလာင္ လုပ္ငန္းအဖၾဲႚ’ကို တေအာင္းေကဵာင္းသားႎႀင့္ လူငယ္မဵား အစည္းအ႟ံုး (TSYO)၊ ပေလာင္ အမဵိႂးသမီးအစည္းအ႟ံုး (PWO) နဲႛ ပေလာင္ဴပည္နယ္ လၾတ္ေဴမာက္ေရးတပ္ဦး (PSLF) စတဲ့အဖၾဲႚေတၾ ပူးေပၝင္း ပၝဝင္ဖၾဲႚစည္းထားတယ္လိုႛ သိရပၝတယ္။

မႀတ္ခဵက္မဵား

ေအာက္ပၝပံုစံကို ဴဖည့္စၾက္႓ပီးလ႖င္ မႀတ္ခဵက္မဵား ေရးသားႎိုင္ပၝသည္။ မႀတ္ခဵက္မဵားကို စိစစ္႓ပီးမႀ ေဖာ္ဴပေပးမည္ ဴဖစ္ပၝသဴဖင့္ ဤစာမဵက္ႎႀာေပၞမႀာ ခဵက္ခဵင္း ဴမင္ရမည္မဟုတ္ပၝ။ မဳကာခင္ ေနာက္တခၝ ဴပန္လာ႓ပီး မိမိ၏ မႀတ္ခဵက္ကို ဴပန္ဳကည့္ပၝရန္ ေမတၨာရပ္ခံပၝသည္။