កម្ពុជានឹងដាក់ការពិភាក្សាពីជម្លោះខ្មែរ-ថៃនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន
ដោយ គឹមពៅ
2009-10-15
មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់នៃរាជរដ្ឋាភិបាលខ្មែរ ថ្លែងនៅថ្ងៃទី១៤ ខែតុលានេះថា កម្ពុជានឹងដាក់ការពិភាក្សាអំពីជម្លោះខ្មែរ-ថៃនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានលើកទី១៥ នៅប្រទេសថៃ នាពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះ។
ទាហានខ្មែរពិនិត្យមើលកាំភ្លើងយន្តនៅតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារក្នុងខែត្រព្រះវិហារ កាលពីថ្ងៃ៥ មេសា ២០០៩។
ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីនិងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសខ្មែរ លោក ហោ ណាំហុង បានថ្លែងនៅព្រឹកថ្ងៃ១៤ តុលាថា កម្ពុជានឹងដាក់ការពិភាក្សាស្តីពីជម្លោះខ្មែរ-ថៃ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន នៅហួរហ៊ីន ប្រទេសថៃ នាពេលខាងមុខនេះ បើទោះបីជាថៃមានគោលបំណងបង្កើតយន្តការមជ្ឈត្តកម្ម មានន័យថា អង្គការអព្យាក្រឹតដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាខ្មែរ-ថៃនេះក៏ដោយ។
មានប្រសាសន៍នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតនៅក្រសួងការបរទេស លោករដ្ឋមន្ត្រី ហោ ណាំហុង ថ្លែងបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាបានធ្វើលិខិតផ្លូវការសុំឲ្យដាក់បញ្ហាជម្លោះខ្មែរ-ថៃ នៅក្បែរតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារក្នុងការជជែកក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន ដែលមានថៃជាប្រធានសមាគមអាស៊ាន នឹងធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះក្នុងកិច្ចប្រជុំឆ្នាំនេះផង។ លោកបន្តថា ភាគីថៃបែរជាមិនឆ្លើយតប ហើយគេបែរជាឮដំណឹងមកវិញថា ថៃបានផ្លាស់ប្តូរជំហរ ដោយចង់បង្កើតឲ្យមានការអនុម័តក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាននៅហួរហ៊ីន សម្រាប់បង្កើតយន្តការមជ្ឈត្តកម្ម ក្នុងការដោះស្រាយវិបត្តិនេះទៅវិញ។
លោក ហោ ណាំហុង បានថ្លែងយ៉ាងដូច្នេះ ៖ «បញ្ហាទំនាស់កម្ពុជាថៃនេះ បញ្ហាព្រំដែន ជាបញ្ហាសំខាន់ យើងមិនអាចដោះស្រាយតាមអ្នកនាំពាក្យបានទេ មិនអាចដោះស្រាយតាមអ្នកសារព័ត៌មានបានទេ»។
លោកបានថ្លែងបន្តទៀតថា យន្តការមជ្ឈត្តកម្មក្នុងការដោះស្រាយរឿងទឹកដីជារឿងធំធេង មិនមាននៅក្នុងធម្មនុញ្ញរបស់អាស៊ានឡើយ ដូច្នេះហើយកម្ពុជានៅតែរក្សាជំហរដដែល បើទោះបីជាភាគីថៃ មិនឆ្លើយតបទៅនឹងសំណូមពររបស់ខ្មែរក៏ដោយ។
កាលពីពេលថ្មីៗនេះ កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍របស់ថៃ បានស្រង់សម្ដីលោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក Kashit Phirom (កាស៊ីត ភិរម្យ)ថា ថៃមានបំណងសុំឲ្យប្រទេសអាស៊ានបង្កើតយន្តការមជ្ឈត្តកម្មនៃអង្គការអព្យាក្រឹត ដើម្បីដោះស្រាយវិវាទខ្មែរ-ថៃ នៅក្បែរតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ។
ការផ្សព្វផ្សាយដូច្នេះ ត្រូវបានភាគីខ្មែរចោទថា ថៃកំពុងផ្លាស់ប្តូរជំហរភ្លាមៗ ដែលគេមិនអាចទទួលបាន។
ជាមួយគ្នានេះដែរ លោករដ្ឋមន្ត្រីបានព្រមានថា កម្ពុជាបានអត់ធ្មត់ចំពោះការចង់ដោះស្រាយទ្វេភាគីជាមួយថៃជាអតិបរមារួចមកហើយ ហើយគេនឹងត្រៀមខ្លួនប្តឹងទៅអង្គការអន្តរជាតិ បើសិនជានៅតែមិនអាចទៅរួច។
លោករដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេស ហោ ណាំហុង មានប្រសាសន៍ថា ៖ «ដល់ពេលណាមួយនោះនឹងលើកបញ្ហានេះទៅដោះស្រាយនៅវេទិកាអន្តរជាតិ គ្រាន់តែចៀសវាងយ៉ាងម៉េចកុំឲ្យមានការប៉ះទង្គិចខាងយោធា ចៀសវាងកុំឲ្យមានការហូរឈាម»។
ទីប្រឹក្សាអមស្ថានទូតថៃ លោក Suwat Kaowsook (ស៊ូវ៉ាត កែវស៊ូក) ថ្លែងបញ្ជាក់ថា ថៃនៅតែរក្សាជំហរក្នុងការព្យាយាមដោះស្រាយដោយសន្តិវិធីដដែល។ លោកច្រានចោលថា ការផ្សព្វផ្សាយតាមកាសែតកន្លងមកនេះជាការភ័ន្តច្រឡំ។
គួរជម្រាបជូនថា ជម្លោះខ្មែរ-ថៃ នៅតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារបានអូសបន្លាយជាច្រើនខែរួចមកហើយ ដែលម្តងម្កាលមានការប៉ះទង្គិចដោយអាវុធផងដែរ។
ប្រធានសមាគមគ្រូបង្រៀនកម្ពុជាឯករាជ្យ លោក រ៉ុង ឈុន បានសាទរចំពោះជំហររបស់ខ្មែរ ដែលប៉ុនប៉ងឲ្យអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាសមាគមអាស៊ានដោះស្រាយរឿងនេះ៕
អត្ថបទដែលទាក់ទង
- មេបញ្ជាការខ្មែរ-ថៃគ្រោងជួបប្រជុំគ្នាដើម្បីបន្ធូរបន្ថយភាពតានតឹង
- ស្ថានភាពនៅតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ ថ្ងៃ៧ វិច្ឆិកា
- ស្ថានភាពនៅតំបន់ព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ ថ្ងៃ៣១ តុលា
- មន្រ្តីខ្មែរប្រតិកម្មតបនឹងព័ត៌មានថាថៃនឹងប្រើច្បាប់អន្តរជាតិក្នុងករណីថាក់ស៊ីន
- ស្ថានទូតខ្មែរនៅបាងកកទទួលបានការធានាសុវត្ថិភាពពីរដ្ឋាភិបាលថៃ
- រដ្ឋាភិបាល៖ ការទាមទារឲ្យកម្ពុជាដកទ័ពចេញពីតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារគឺខុសច្បាប់
- ក្រសួងការបរទេសប្រកាសឲ្យទូតខ្មែរនៅថៃគិតពីបញ្ហាសុវត្ថិភាព
មតិ
អ្នកអាចបញ្ចេញមតិដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមនេះក្នុងទម្រង់ជាអក្សរសុទ្ធ។. មតិត្រូវតែអនុញ្ញាតដោយអ្នកសម្របសម្រួលនិងមិនបង្ហាញភ្លាមៗនៅលើទំព័រនេះទេ។ សូមអញ្ជើញត្រឡប់មកបើកទំព័រនេះម្ដងទៀតដើម្បីមើលថាតើមតិរបស់អ្នកត្រូវបានចុះផ្សាយឬអត់។
I support my government cambodia 100% obout this decision for our land .that land belong to cambodia.we are have to stop thai to invasive cambodia land now.10-17-2009 1:37 pm.U.S.A
2009-10-17 14:45
I think the conflict should be also brought to the international court as soon as the meeting ends if there’s no progressive result. Both thai and khmer should dare to face the ultimate decision by the court and international decision about the temple and land again (especially thai). the delay of the negotiation between both countries has resulted in waste of economic profits especially to Cambodia. How much has cambodia spent on sending troop and provision there? How much does Cambodia lose from the tourism profit in the temple? Death, destruction of khmer market, local people lose jobs… Cambodia seems to be a victim of this conflict because it’s a poor country. Benefits of the bilateral negotiation for the sake of patience, good neighborhood, saving face and political patriotism does not overweigh the nation’s loss during such global economic depression. Cambodia needs to save budget, stabilize peace and security to attract tourists and investments.
2009-10-16 15:13
In principle, I agree with Theara that we should upscale the conflict to the international court of justice. However, a number of things need to happen before the court accepts the case. I am not a lawyer but I hope can make sense on this. First, both sides must agree to have the conflict resolved by the court. I am sure the Thai govt would not go for this venue because they will definitely lose; therefore, we cannot bring out case unilaterally. Second, the case must have legal standing and jurisdiction. This might be subjected to arguments by both sides, Thai and Khmer, to convince the court that it has jurisdiction over a case. Third,once the court decides in favor of any side, it comes to enforcing the court decision ...(continued..next session)
2009-10-16 09:48
I would like to see the up coming international court regarding this border conflict, don't just wait and listen to the enemy.
2009-10-16 00:58
I supported our gorverments for puting this case to ASEAN meeting at Huor Hin, SIEM
2009-10-16 00:03
មើលមតិទាំងអស់.