តួនាទី​កម្ពុជា​ក្នុង​កិច្ច​ការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​អន្តរជាតិ

មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​ចាត់​ទុក​ថា ឆ្នាំ​២០១២ នេះ ជា​ឆ្នាំ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​មួយ​ដែល​កម្ពុជា​បាន​ប្រើ​ប្រាស់​តួនាទី​របស់​ខ្លួន​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន និង​ទទួល​យក​តួនាទី​សំខាន់ៗ​ជា​ច្រើន ដូច​ជា​ការ​សម្រួល ស្វែង​រក​ចំនុច​រួម​ក្នុង​តំបន់​ដើម្បី​បញ្ចប់​ជម្លោះ ឬ​ក៏​បន្ធូរ​បន្ថយ​នូវ​ភាព​តាន​តឹង​នៅ​ក្នុង​ជម្លោះ​នៅ​សមុទ្រ​ចិន​ខាង​ត្បូង (South China Sea) រវាង​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន​ចំនួន​បួន ជា​មួយ​ប្រទេស​ចិន។

0:00 / 0:00

ក្រៅ​ពី​នេះ ក៏​ការ​ស្នើ​ឲ្យ​កម្ពុជា​ជួយ​អន្តរាគមន៍​បន្ធូរ​បន្ថយ​ភាព​តាន​តឹង​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ នៅ​ពេល​ដែល​មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង (North Korea) មាន​គម្រោង​ការ​សាក​ល្បង​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ នា​ពេល​ខាង​មុខ​នេះ។

អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​បង្ហាញ​ថា ការ​ដើរ​តួនាទី​ជា​អ្នក​សម្រប​សម្រួល​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ាន​របស់​កម្ពុជា​នោះ អាច​ទទួល​បាន​ផល​ប្រយោជន៍​ខាង​ការទូត ប៉ុន្តែ​លទ្ធផល​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រទេស​ជា​ភាគី​ជម្លោះ​ព្រម​បញ្ចប់​បញ្ហា​នោះ គឺ​មិន​ទាន់​អាច​ទៅ​រួច​ឡើយ។

អ្នក​វិភាគ​បាន​បង្ហាញ​ទៀត​ថា ការ​ដែល​កម្ពុជា​ទទួល​យក​នូវ​ការងារ​នេះ ហាក់​ជា​ការ​ចៃដន្យ​មួយ ឬ​ជា​ការ​គាប់​ជួន​ដែល​កម្ពុជា​ត្រូវ​ធ្វើ​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​ប្ដូរ​វេន។

អ្នក​វិភាគ​ឯករាជ្យ លោក បណ្ឌិត សុខទូច មាន​ប្រសាសន៍​ថា ប្រទេស​ដែល​សក្ដិសម​ក្នុង​ការ​ដើរ​តួនាទី​នេះ លុះ​ត្រា​តែ​មាន​ឧត្តមភាព ៣​ជា​សំខាន់ ទី​មួយ ឧត្តមភាព​ខាង​សេដ្ឋកិច្ច ឬ​ហិរញ្ញវត្ថុ ទី​២ ឧត្តមភាព​ខាង​កម្លាំង​យោធា និង​ទី​៣ ឧត្តមភាព​ខាង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ជា​ដៃគូ​ក្នុង​តំបន់ ឬ​នៅ​ក្នុង​ពិភពលោក។

លោក​បន្ត​ថា ជម្លោះ​នោះ​ភាគ​ច្រើន​តែង​តែ​កើត​ចេញ​ពី​ប្រទេស​មហា​អំណាច និង​ប្រជាជាតិ​អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ជា​ទូទៅ គេ​ឃើញ​មាន​តែ​ការ​បង្កើត​យន្តការ ប៉ុន្តែ​វិធី​នៃ​ការ​ដោះស្រាយ​ពុំ​ទាន់​មាន​ទទួល​បាន​ហេតុផល​យ៉ាង​ណា​នោះ​ទេ។

ចំពោះ​ជម្លោះ​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​ក្នុង​តំបន់​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ​នោះ​វិញ ក៏​ស្រដៀង​គ្នា​ដែរ។ អតីត​ព្រះមហាក្សត្រ និង​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​កម្ពុជា គេ​ឃើញ​មាន​ទំនាក់​ទំនង​ល្អ​ជា​មួយ​នឹង​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង។ ប៉ុន្តែ​ករណី​នេះ កម្ពុជា​បាន​ត្រឹម​តែ​ដើរ​តួនាទី​ជា​អ្នក​សម្រប​សម្រួល ដោយ​ជួយ​អញ្ជើញ​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​កូរ៉េ​ខាង​ជើង ឲ្យ​មក​ត្រួត​ពិនិត្យ​កិច្ច​ប្រជុំ​អាស៊ាន ចំណែក​ឯ​ផល​ដែល​នាំ​ឲ្យ​កើត​ចេញ​ជា​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង កាត់​រំសាយ ឬ​បញ្ឈប់​កម្មវិធី អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​នោះ គឺ​មិន​ទាន់​អាច​ទៅ​រួច​ទេ។

ចំណែក លោក ឈាង វណ្ណារិទ្ធ នាយក​ប្រតិបត្តិ​វិទ្យាស្ថាន​ខ្មែរ​សំរាប់​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ ក៏​មាន​ចំណាប់​អារម្មណ៍​លើ​បញ្ហា​នេះ​ដែរ។ លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ពន្យល់​លើ​បញ្ហា​នេះ​ដែរ​ថា កម្ពុជា​មាន​ទាំង​ចំនុច​ខ្លាំង និង​ចំនុច​ខ្សោយ​ក្នុង​ការ​អនុវត្តន៍​នូវ​តួនាទី​របស់​ខ្លួន​ក្នុង​ពេល​នេះ។ តែ​ទោះ​យ៉ាង​ណា កម្ពុជា​មិន​អាច​ដើរ​តួ​តែ​ឯង ដោយ​គ្មាន​ការ​ចូល​រួម​យ៉ាង​សកម្ម​ពី​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​អាស៊ាន​ទាំង​អស់​នោះ​បាន​ទេ។

ប៉ុន្តែ​ចំនុច​ខ្លាំង​របស់​កម្ពុជា គឺ​ជា​ប្រទេស​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្រៅ​ភាគី​ជម្លោះ អាច​ដើរ​តួ​ជា​អាជ្ញា​កណ្ដាល​បាន​ល្អ និង​អាច​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ឲ្យ​ឃើញ​ពី​ភាព​អព្យាក្រឹត្យ ដែល​អាច​ឲ្យ​ភាគី​ពាក់​ព័ន្ធ​ជឿ​ទុក​ចិត្ត​បាន។ ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​ជម្លោះ​នៅ​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ​វិញ គេ​សង្កេត​ឃើញ​ថា នៅ​ក្នុង​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍ គឺ​កម្ពុជា​មាន​ភាព​ជិត​ស្និត​ជាង​គេ ជា​មួយ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង ដែល​អាច​នាំ​ឲ្យ​មាន​ចំនុច​វិជ្ជមាន​ក្នុង​រឿង​នេះ។

ទាក់​ទង​នឹង​បញ្ហា​នេះ ឧបការី​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការ​បរទេស​សហរដ្ឋ​អាមេរិក លោក ខឺត ខែមប៊ែល (Kurt Campbell) កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៥ ខែ​ឧសភា បាន​ស្នើ​សុំ​ឲ្យ​ឧប​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី និង​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការ​បរទេស​កម្ពុជា លោក ហោ ណាំហុង ជួយ​អន្តរាគមន៍​ទៅ​មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន (Kim Jung Un) ឲ្យ​វិល​មក​តុ​ចរចា ៦​ភាគី​ជា​ថ្មី ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា និង​ជំរុញ​ឲ្យ​លះបង់​កម្មវិធី​ផលិត​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ (Nuclear) និង​ការ​សាក​ល្បង​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ នា​ពេល​ខាង​មុខ។

ជា​មួយ​គ្នា​នេះ​ដែរ លោក​ក៏​បាន​សុំ​ឲ្យ លោក ហោ ណាំហុង ជួយ​អន្តរាគមន៍​សម្រួល​កាត់​បន្ថយ​ភាព​តាន​តឹង​នៅ​សមុទ្រ​ចិន​ខាង​ត្បូង រវាង​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន ចំនួន​បួន​ជាមួយ​ប្រទេស​ចិន​ផង​ដែរ។ ការ​លើក​ឡើង​នេះ គឺ​ស្រប​ពេល​ដែល​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការ​បរទេស​កម្ពុជា លោក ហោ ណាំហុង គ្រោង​ទៅ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង នៅ​ខែ​មិថុនា ខាង​មុខ​នេះ ក្នុង​នាម​ប្រធាន​អាស៊ាន ជួប​ជាមួយ​មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង។

អនុរដ្ឋលេខាធិការ និង​ជា​មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ ក្រសួង​ការបរទេស លោក កុយ គួង មាន​ប្រសាសន៍​ថា ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ កម្ពុជា​នឹង​ខិត​ខំ​ធ្វើ​កិច្ចការ​នេះ​យ៉ាង​ម៉ត់ចត់ ដោយ​ឈរ​លើ​គោលការណ៍​អព្យាក្រឹត្យ។

ហេតុផល​ម្យ៉ាង​ទៀត គឺ​កម្ពុជា ជា​ប្រទេស​មួយ​ធ្លាប់​រង​គ្រោះ​ដោយ​ភ្លើង​សង្គ្រាម​ដ៏​រ៉ាំរ៉ៃ។ ដូច្នេះ​កម្ពុជា អាច​មាន​បទពិសោធន៍​ច្រើន​ទាក់ទង​កិច្ចការ​កសាង​សន្តិភាព និង​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​ផ្ទៃ​ក្នុង ដែល​កម្ពុជា បាន​ហែល​ឆ្លង​កន្លង​មក ហើយ​ប្រសិន​ការ​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​ទាំង​នេះ​បាន​ទទួល​ជោគជ័យ នោះ​ជា​​មោទនភាព​មួយ​របស់​កម្ពុជា​ទាំង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន និង​ពេល​អនាគត។

កម្ពុជា​បាន​ឈរ​ជា​បេក្ខភាព​សមាជិក​មិន​អចិន្ត្រៃយ៍ នៃ​ក្រុមប្រឹក្សា​សន្តិសុខ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ ដែល​គេ​គ្រោង​នឹង​រៀប​ចំ​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​ក្នុង​ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០១២ នេះ។ អនុរដ្ឋលេខាធិការ និង​ជា​មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ ក្រសួង​ការបរទេស លោក កុយ គួង បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ មាន​ប្រទេស​ប្រមាណ ១០០​ហើយ ដែល​បាន​សំដែង​ការ​គាំទ្រ​បេក្ខភាព​របស់​ប្រទេស​កម្ពុជា ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​ដែល​ត្រូវ​ចូល​រួម​បោះ​ឆ្នោត​មាន​ចំនួន ១៩៣​ប្រទេស៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។