លោកបណ្ឌិតសេដ្ឋកិច្ច ចាប សុថារិទ្ធិ នាយកប្រតិបត្តិវិទ្យាស្ថានសហប្រតិបត្តិការដើម្បីសន្តិភាពកម្ពុជាដែលហៅកាត់ជាភាសាអង់គ្លេសថា CICP នោះ បានមានប្រសាសន៍កាលពីថ្ងៃទី១៨ វិច្ឆិកា ឲ្យដឹងថា ៖ «ទាក់ទងទី១ វិស័យវិនិយោគទុនអាចធ្វើឲ្យក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនដែលរងនឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច និងដូចជាក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនគាត់ដាក់ទុន ឬក៏យឺត Funding Project ដែលវិនិយោគនៅស្រុកខ្មែរហ្នឹង។ ទី២ គឺការនាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅប្រទេសអឺរ៉ុបនិងប្រទេសអាមេរិក ពីមុនមកយើងឃើញថា យើងនាំទៅអាមេរិកនិងអឺរ៉ុបច្រើនណាស់រហូតដល់ទៅ៨០% នៃការនាំចេញផ្នែកវាយនភណ្ឌកាត់ដេររបស់យើង។ អ៊ីចឹងកាលណាទិដ្ឋភាពអ៊ីចឹង វាធ្វើឲ្យការកុម៉្មង់ ការបញ្ជាទិញពីប្រទេសទាំងអស់ហ្នឹងបានទាបជាងមុន អាហ្នឹងក៏ប៉ះពាល់ដែរ ហើយអាហ្នឹងប៉ះពាល់ដល់ការនាំចេញខាងខោអាវហ្នឹងហើយ ក៏ប៉ះពាល់ដល់កម្មករយើងទៀត បើសិនជាគេបិទរោងចក្រទៅ មិនអស់ការងារធ្វើ? ប៉ះពាល់មួយចំនួនទៀតបញ្ហារឿងដីធ្លីផ្ទះសម្បែង ព្រោះអីអ្នកខ្លះទិញដីអីមួយគំនរ គឺកប់លុយ កាលណាវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចគេនាំគ្នារអាលគ្រប់គ្នា លែងសូវទិញ អ៊ីចឹងទៅត្រូវអ្នកខ្លះជំពាក់លុយធនាគារ ឬក៏ជំពាក់លុយបងប្អូនក៏ចាប់ផ្ដើមជ្រួលច្របល់»។
ចំណែកលោកបណ្ឌិតសេដ្ឋកិច្ច កង ច័ន្ទតារារ័ត្ន ប្រធានវិទ្យាស្ថានកម្ពុជាដើម្បីសិក្សាការអភិវឌ្ឍ បានមានប្រសាសន៍ថា បើវិបត្តិនោះនៅត្រឹមកម្រិតវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោកនោះមិនសូវប៉ះពាល់ជាមួយប្រទេសកម្ពុជាទេ តែនៅពេលវិបត្តិនោះបានក្លាយជាវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកនោះវាប៉ះពាល់ដល់ប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍តិចតួចដូចជាប្រទេសកម្ពុជាមិនខាន ជាពិសេសប៉ះពាល់លើវិស័យនានាដូចជា ខាងវិនិយោគ ខាងទេសចរណ៏ ខាងសំណង់ ខាងឧស្សាហកម្មកែច្នៃជាដើម។
លោកបណ្ឌិត កង ច័ន្ទតារារ័ត្ន ៖ «វាមានដំណាក់កាលវាច្រើន។ មុនដំបូងវិបត្តិចេញពីឥណទាន បន្ទាប់ពីវិបត្តិឥណទានវាចូលទៅដល់វិបត្តិធនាគារ។ ធនាគារទាំងឡាយណាដែលមានឥណទានកំពុងជួបវិបត្តិ។ នៅពេលដែលចូលដល់វិបត្តិធនាគារ វាបានឈានទៅដល់វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុ មានន័យថា វិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុទៅលើដៃគូណាដែលរកស៊ីនៅក្នុងធនាគារហ្នឹង។ បន្ទាប់មកពីវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុវាឈានទៅដល់វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច តាមរូបភាពនៃការអត់ការងារធ្វើ ការលក់បានតិចជាងមុន ការផលិតបានតិចជាងមុន ឬក៏រកស៊ីធ្លាក់ថ្លៃ ឬក៏ភាគហ៊ុនធ្លាក់ចុះហ្នឹង គឺវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច។ នៅពេលដល់ដំណាក់កាលវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចហ្នឹងហើយដែលធ្វើឲ្យវាឆ្លងដល់ប្រទេសកម្ពុជាយើង ព្រោះថានៅក្នុងដំណាក់កាលដែលវិបត្តិធនាគារនិងវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុប្រទេសយើងអត់ទាន់ឆ្លងទេ អត់ទាន់មានការលំបាកចេញទៅហ្នឹងទេ នៅពេលដែលវិបត្តិទុនចូល រហូតដល់វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចហ្នឹងហើយ យើងបានទទួលនូវការលំបាកតាមរយៈការថយចុះនៃការនាំចេញ ការរីងស្ងួតនៃវិស័យខាងក្រៅ ការធ្លាក់ចុះនៃវិស័យទេសចរណ៍ហ្នឹង ហ្នឹងគឺយើងទទួលជាលក្ខណៈវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចតែម្ដង ដោយអត់ឆ្លងកាត់វិបត្តិឥណទាន វិបត្តិធនាគារ ហើយនិងវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុដូចប្រទេសគេទេ»។
លោកបណ្ឌិត កង ច័ន្ទតារារ័ត្ន បានមានប្រសាសន៍ទៀតថា វិបត្តិនេះអាចមានរយៈពេលយូរហើយដើម្បីទប់ស្កាត់វិបត្តិនេះ រដ្ឋាភិបាលត្រូវមានវិធានការមួយចំនួនដូចជា រកទីផ្សារលក់ទំនិញថ្មីបន្ថែម បញ្ចុះពន្ធលើការនាំទំនិញចេញ និងរដ្ឋាភិបាលត្រូវមានវិធានការរក្សាទីផ្សារកាងារ និងរក្សាស្ថិរភាពតម្លៃជាដើម។
លោកបណ្ឌិត កង ច័ន្ទតារារ័ត្ន បានបញ្ជាក់ថា ៖ «យើងកំពុងតែជួបប្រទះសភាពការណ៍ហ្នឹងហើយ យើងអត់អាចបញ្ចៀសបានទេ គ្រាន់តែថាគឺពឹងផ្អែកទៅលើផ្នែកខាងក្រៅទាំងអស់ ហើយអ្វីដែលយើងអាចធ្វើបាន គឺគ្រាន់តែយើងកាត់បន្ថយគ្រោះថ្នាក់ដែលអាចកើតមានឡើងនៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចយើងនៅថ្ងៃមុខ តាមរយៈការបង្កើនចំណាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលទៅលើគម្រោងធំៗ ជាពិសេសទាក់ទងទៅនឹងកសិកម្ម ក៏ដូចជាកសិឧស្សាហកម្ម ព្រោះថានេះវាមានផលប្រយោជន៍ពីរ គឺទី១ ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពនៃសេដ្ឋកិច្ចតាមរយៈរបៀបរក្សាស្ថិរភាពនៃតម្លៃ និងរក្សាស្ថិរភាពនៃទីផ្សារការងារ បង្កឲ្យប្រជាជនមានការងារជាលក្ខណៈទ្រង់ទ្រាយធំដែលរក្សាចំណូល ហើយក៏ដូចជាទីផ្សារសម្រាប់នៅក្នុងស្រុកដែរ ខ្ញុំឃើញមួយហ្នឹង។ ហើយទី២ គឺនយោបាយពាណិជ្ជកម្មរបស់យើង គឺយើងអាចរកច្រកទៅលើទីផ្សារផ្សេងៗទៀត ក្រៅពីអាមេរិក ក៏ដូចជាយើងបែងចែករំលែកនៃទិសដៅផលិតផលរបស់យើងយកទៅលក់ ហើយច្រើនពេកទៅ ប្រទេសខ្លះអាចស្រូបយកបានតិច គឺអាចជួយឲ្យប្រទេសយើងរួចខ្លួនមួយអន្លើ»។
លោកបណ្ឌិតសេដ្ឋកិច្ចមួយរូបទៀតនៅវិទ្យាស្ថានសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិកម្ពុជាដែរតែសុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះបានមានប្រសាសន៍ឲ្យដឹងថា ការប៉ះពាល់ចំពោះប្រទេសកម្ពុជានោះមានកម្រិត ជាពិសេសកម្ពុជាមិនមានផ្សារហ៊ុន ហើយប្រាក់នៅក្នុងធនាគាររបស់ប្រទេសកម្ពុជាប្រមាណ២០០០លានដុល្លារនោះជាសាច់ប្រាក់ក្នុងស្រុក ដូច្នេះកម្ពុជាអាចប៉ះសំខាន់ទាក់ទងតែជាមួយការនាំចេញប៉ុណ្ណោះ។
លោក ជាតិ ខេមរា មន្រ្តីនៃសមាគមនិយោជករោងចក្រកម្ពុជាបានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី១៩ វិច្ឆិកា ឲ្យដឹងថា តាំងពីមានវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោកមក ម្ចាស់រោងចក្រមានការព្រួយបារម្ភហើយកន្លងមកមានរោងចក្រកាត់ដេរចំនួន១១ហើយដែលបានបិទដោយសារខ្វះការបញ្ជាទិញនិងបញ្ហាមួយចំនួន។
លោក ជាតិ ខេមរា បានមានប្រសាសន៍ថា ៖ «យើងកំពុងតែមានការព្រួយបារម្ភ ព្រោះលទ្ធផលហ្នឹង បើសិនជា... វាខ្លាំង នៅដើមឆ្នាំ២០០៩ហ្នឹង។ ធម្មតាទម្លាប់បញ្ជាទិញយើងទទួលនៅខែវិច្ឆិកា ធ្នូ ទៅដល់ខែមេសា ហ្នឹងដើមឆ្នាំ ត្រូវបានទទួលការបញ្ជាទិញពីទីផ្សារអាមេរិកមក។ ឥឡូវហ្នឹងការបញ្ជាទិញហ្នឹងយើងអត់ទាន់បានទទួលព័ត៌មានជាក់លាក់ទេ រោងចក្រនីមួយៗហាក់ដូចជាអត់មានការបញ្ជាទិញគ្រប់គ្រាន់ ហើយវាមិនទាន់ដឹងពេលណាផង អត់ទាន់ច្បាស់ពិតប្រាកដ។ អ្នកខ្លះដែលមានហើយ មានតិចតួច មានសឹងមិនដល់ខែ៤ផង»។
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី១៩ វិច្ឆិកា នៅក្នុងសន្និសីទអន្តរជាតិរបស់រដ្ឋមន្រ្តីពាណិជ្ជកម្មនិងឧស្សាហកម្មចំនួន៤៩ប្រទេសនៅខែត្រសៀមរាបប្រទេសកម្ពុជា ថា វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកនេះអាចប៉ះពាល់ជាមួយការនាំចេញរបស់កម្ពុជា ប៉ះពាល់ជាមួយក្រុមហ៊ុនវិនិយោគបរទេសដែលខ្ចីលុយធនាគារមកប្រើនៅកម្ពុជា និងប៉ះពាល់ដល់ជំនួយសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ពហុភាគី៕