អាដហុក៖ ស្ថានភាព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ឆ្នាំ​២០០៩​ធ្លាក់​ចុះ

លោក ធន សារាយ ប្រធាន​សមាគម​អាដហុក មាន​ប្រសាសន៍​ថា ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៩ សេរីភាព​បញ្ចេញ​មតិ​របស់​ឥស្សរជន​នយោបាយ មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​និង​អ្នក​កាសែត​ដែល​ហ៊ាន​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល គឺ​រដ្ឋាភិបាល​មាន​ការ​រឹត​បន្តឹង​និង​បាន​ប្រើ​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ដើម្បី​បំបិទ​មាត់។

លោក​បន្ត​ថា ឆ្នាំ​២០០៩ យ៉ាង​ហោច​ណាស់​មាន​អ្នក​នយោបាយ តំណាង​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ចំនួន ២២​ករណី និង​អ្នក​កាសែត​ចំនួន ២៥​ករណី​ទៀត ត្រូវ​បាន​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​ប្តឹង​ទៅ​តុលាការ និង​មាន​អ្នក​កាសែត​មួយចំនួន​កំពុង​ជាប់​ក្នុង​ពន្ធនាគារ។

លោក ធន សារាយ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ៖ «បើ​ប្រៀប​ទៅ​នឹង​ឆ្នាំ​២០០៨ គឺ​ថា ២០០៩​នេះ​គឺ​មាន​សភាព​ធ្លាក់​ចុះ​ជាង​ឆ្នាំ​២០០៨ និយាយ​ជា​រួម»

ក្នុង​របាយការណ៍​ចំនួន ៥៣​ទំព័រ​ប្រចាំ​ឆ្នាំ​២០០៩ ដែល​សមាគម​អាដហុក​ចេញ​ផ្សាយ​ឲ្យ​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៤ ខែ​កុម្ភៈ នៅ​ទីស្នាក់ការ​សមាគម​អាដហុក ទីក្រុង​ភ្នំពេញ ត្រូវ​បាន​លោក ធន សារាយ ប្រដូច​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​នៃ​សិទ្ធិ​មនុស្ស ឆ្នាំ​២០០៩ ទៅ​នឹង​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០០៥ ដែល​ប្រទេស​កម្ពុជា​មាន​ការ​រំលោភ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​គួរ​ឲ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ។

សិទ្ធិ​មនុស្ស​ដែល​ធ្លាក់​ចុះ​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៩ ត្រូវ​បាន​លោក​ស្រី ខារ៉ល រ៉តលី (Carol Rodley) ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ប្រចាំ​ប្រទេស​កម្ពុជា សម្តែង​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​និង​បាន​ស្នើ​ឲ្យ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ធ្វើ​ការ​កែ​សម្រួល​ផងដែរ។

លោក​ស្រី រ៉តលី កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា​នៅ​មាន​កម្រិត​នៅ​ឡើយ ជា​ពិសេស​ទាក់ទង​ទៅ​នឹង​សិទ្ធិ​សម្តែង​មតិ​និង​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ។ ប៉ុន្តែ​ទោះ​ជា​បែប​នេះ​ក្តី លោក​ស្រី រ៉តលី បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា រដ្ឋាភិបាល​បាន​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ និង​ខំ​ពង្រឹង​ឲ្យ​មាន​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា​នេះ​ដែរ បើ​ទោះ​ជា​មិន​ទាន់​ឆ្លើយតប​តាម​បទដ្ឋាន​ស្តង់ដារ​អន្តរជាតិ​បែប​ណា​ក្តី។

ក្រៅ​ពី​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​នូវ​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស សមាគម​អាដហុក​បាន​រក​ឃើញ​ថា ឆ្នាំ​២០០៩​នេះ​យ៉ាងហោច​ណាស់​មាន​សកម្មជន​សិទ្ធិ​មនុស្ស ឬ​តំណាង​សហគមន៍​ការពារ​ដី​ធ្លី ចំនួន​២៣៥​នាក់​ត្រូវ​បាន​ប្តឹងផ្តល់​ទៅ​កាន់​តុលាការ ក្នុង​នោះ​មាន ១៤៧​នាក់​ត្រូវ​បាន​​ចាប់​ខ្លួន ហើយ ៥៨​នាក់​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ដាក់​ក្នុង​ពន្ធនាគារ និង ៨៨​នាក់​ផ្សេង​ទៀត​កំពុង​រត់​គេច​ខ្លួន​ពី​ដីកា​តុលាការ។

លោក ឱម យ៉ិនទៀង ប្រធាន​គណៈកម្មាធិការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​របស់​រដ្ឋាភិបាល ធ្លាប់​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ប្រទេស​កម្ពុជា​មិន​មែន​ជា​ឋាន​នរក ហើយ​កម្ពុជា​ក៏​មិន​ទាន់​ក្លាយ​ជា​ឋានសួគ៌​មួយ​នៃ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នោះ​ដែរ។ លោក​បន្ត​ថា សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា រដ្ឋាភិបាល​កំពុង​បំពេញ​នូវ​ចំណុច​ខ្វះ​ខាត​ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​ប្រសើរ​ឡើង​នូវ​ការ​អនុវត្ត​សិទ្ធិ​ទាំង​នេះ​នៅ​ថ្ងៃ​អនាគត។

សមាគម​អាដហុក​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា នៅ​ឆ្នាំ​២០០៩​នេះ រាជ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​អនុម័ត​ច្បាប់​ថ្មីៗ​ដែល​ចាំបាច់​មួយចំនួន ប៉ុន្តែ​បញ្ញត្តិ​ខ្លះ​ក្នុង​ច្បាប់​ថ្មីៗ​ទាំង​នេះ​នៅតែ​បង្ក​នូវ​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​យ៉ាង​ខ្លាំង​នៅ​ក្នុង​សង្គម​ស៊ីវិល។ ជា​ការ​ពិត​ក្រម​ព្រហ្មទណ្ឌ​និង​ច្បាប់​បាតុកម្ម​ថ្មី បាន​ត្រូវ​គេ​មើល​ឃើញ​ថា ជា​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​នៃ​សេរីភាព​បញ្ចេញ​មតិ និង​សេរីភាព​ជួប​ប្រជុំ​ធ្វើ​កូដកម្ម និង​បាតុកម្ម៕