សេចក្តីព្រាងនៃច្បាប់នេះ ត្រូវសហគមន៍នៃជនជាតិដើមចំនួន ២ខេត្ត គឺខេត្តស្ទឹងត្រែង និងខេត្តរតនគិរី ដែលរស់នៅតាមដងទន្លេចំនួន៣ គឺទន្លេសេសាន ទន្លេស្រែពក និងទន្លេសេកុង ព្រមទាំងសង្គមស៊ីវិលផង ទាមទារកុំឲ្យរដ្ឋសភាអនុម័តលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់នោះ។
អ្នកភូមិជនជាតិដើមភាគតិចនៅខេត្តស្ទឹងត្រែង និងសកម្មជនការពារបរិស្ថាន បានសម្ដែងក្តីព្រួយបារម្ភចំពោះការអភិវឌ្ឍទំនប់វារីអគ្គិសនីនៅទន្លេសេសានក្រោម២ និងជំទាស់មិនឲ្យសភាជាតិអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់អនុញ្ញាតឲ្យមានការសាងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីនៅទីនោះឡើយ។
ការទាស់នេះ បានធ្វើឡើងនៅក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន នៅថ្ងៃទី១៤ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១៣ នៅក្នុងការិយាល័យវេទិកាអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីកម្ពុជា។
តំណាងជនជាតិភូមិស្រែគរ១ ឃុំស្រែគរ ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង លោក ចាន់ ថុន ដែលបានចូលរួមក្នុងសន្និសីទសារព័ត៌មាន ថ្លែងថា ប្រសិនបើសភាជាតិអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់នោះ ហាក់ដូចបំបាត់នូវវប្បធម៌ជនជាតិដើមភាគតិច។ គម្រោងសំណង់នោះ នឹងធ្វើឲ្យកាន់តែប៉ះពាល់ព្រៃតំណម កន្លែងកប់សពបុរាណ និងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ព្រមទាំងជីវចម្រុះ ពិសេស បាត់ពូជត្រីដែលធ្លាប់តែផ្លាស់ប្ដូរដំណើរនៅពេលបន្តពូជជាដើម។ លោកថា ការបាត់បង់នោះមិនអាចកាត់ថ្លៃជាសំណងថវិកាបានទេ៖ «ផ្នូរដូនតានោះ គេទៅធានារ៉ាប់រងសង ក៏ពួកខ្ញុំអត់ដឹងទេ»។
នាយកប្រតិបត្តិនៃវេទិកាអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីកម្ពុជា លោក ឈិត សំអាត ថ្លែងថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនគួរប្រញាប់ប្រញាល់ផ្តល់សម្បទានឲ្យវិនិយោគវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ លឿនពេកទេ។ ការសិក្សាអំពីផលប៉ះពាល់មិនទាន់បានលម្អិតអំពីការរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ បរិស្ថាន និងជីវចម្រុះ ដែលពឹងអាស្រ័យផ្ទាល់លើទន្លេបី មានទន្លេសែ្រពក ទន្លេសេសាន និងទន្លេសេកុង គឺវាអាចឲ្យជនជាតិភាគតិច និងសហគមន៍នៅទីនោះ ងើបតវ៉ាប្រឆាំងការវិនិយោគ។
បញ្ហានេះ សង្គមស៊ីវិលទាមទារឲ្យរដ្ឋាភិបាលកុំប្រញាប់ឲ្យរដ្ឋសភាអនុម័តលើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្ដីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើការធានាទូទាត់របស់រាជរដ្ឋាភិបាលនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ផ្តល់ឲ្យក្រុមហ៊ុនហាយដ្រូ ផៅវើ ឡូវើ សេសានធូ វិនិយោគលឿនពេកអី៖ «បើសិនជាមានកម្ពស់ទឹករហូតដល់ ៧៥ម៉ែត្រ ធ្វើឲ្យលិចផ្ទៃដីរហូតទៅដល់ ៣ម៉ឺនហិកតារនៃផ្ទៃដីសរុប ដែលនៅក្នុងផ្ទៃដីនោះ គឺអាចប៉ះពាល់ទៅដល់ព្រៃឈើ ទៅដល់សត្វព្រៃ និងជីវចម្រុះមួយចំនួន ហើយនិងសត្វមួយចំនួនដែលនឹងត្រូវផុតពូជផងនៅក្នុងតំបន់នោះ»។
ឆ្លើយតបនឹងក្តីកង្វល់របស់សង្គមស៊ីវិល និងសហគមន៍រស់នៅផ្ទាល់តំបន់សាងសង់វារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ ដែលសុំសភាជាតិពន្យារការអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់ ស្ដីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើការធានាទូទាត់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នោះ តំណាងរាស្ត្រគណបក្សប្រឆាំង លោក យឹម សុវណ្ណ ថ្លែងថា នឹងមិនគាំទ្រឲ្យមានការអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់នោះទេ៖ «វារីអគ្គិសនីនេះលក់ឲ្យទៅអាជ្ញាធរអគ្គិសនីនោះ ថ្លៃស្មើនឹងក្រុមហ៊ុនអគ្គិសនីវៀតណាម លក់រាយទៅឲ្យប្រជាពលរដ្ឋទៅទៀត។ ដូច្នេះ យើងមិនអាចទទួលយកការអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់នោះបានទេ»។
យោងសេចក្តីថ្លែងហេតុរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានសិក្សាផែនការមេឆ្នាំ២០០៤ ក្នុងការអភិវឌ្ឍវារីអគ្គិសនីក្នុងអាងទន្លេសេសានភាគខាងក្រោម បង្ហាញថា គម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ គឺជាគម្រោងដែលមានប្រសិទ្ធភាពសេដ្ឋកិច្ចខ្ពស់ និងជាអាទិភាពទី១ ក្នុងចំណោមគម្រោងវារីអគ្គិសនីចំនួន៥ ដែលក្នុងនោះ គម្រោងចំនួន៤ទៀត រួមមានគម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោមទី១ គម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោមទី៣ គម្រោងវារីអគ្គិសនីព្រែកល្អាងទី១ គម្រោងវារីអគ្គិសនីព្រែកល្អាងទី២។ នៅឆ្នាំ២០០៧ រាជរដ្ឋាភិបាលឲ្យក្រុមហ៊ុនវៀតណាម ឈ្មោះ អីវីអិន អ៊ីនធឺណេសិនណល យន់ស្តុក (EVN Int'l Joint Stock Company) សិក្សាគម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ នេះ ដើម្បីពិនិត្យលទ្ធភាពវិនិយោគរួមគ្នា។
ក្រោយការសិក្សាគម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា នឹងទទួលបានសេដ្ឋកិច្ចច្រើន ទើបដំឡើងដល់ ៤០០មេហ្កាវ៉ាត់ ដែលអនុវត្តដោយក្រុមហ៊ុនមកពីប្រទេសចិន វិញ ឈ្មោះ ហាយដ្រូ ផៅវើ ឡូវើ សេសានធូ ដែលមានរយៈពេលសម្បទានចំនួន ៤៥ឆ្នាំ ហើយត្រូវចំណាយលើគម្រោងសរុបជាង ៧៨១លានដុល្លារអាមេរិក។ ក្នុងនោះមានថវិកាសម្រាប់ដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ជិត ៤២លានដុល្លារ និងជាង ២លាន ២សែនដុល្លារ សម្រាប់ការពារបរិស្ថានជាដើម។
របាយការណ៍សង្គមស៊ីវិល ឲ្យដឹងថា តំបន់ដែលប៉ះពាល់ខ្លាំង គឺនៅក្នុងស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង មានភូមិចំនួន៨ គឺភូមិស្រែស្រណុក ក្បាលរមាស ក្របីជ្រុំ ច្រប់ ស្រែគរមួយ ស្រែគរពីរ ខ្សាច់ថ្មី និងភូមិភ្លុក ដែលស្ថិតនៅក្នុង ៤ឃុំនៃស្រុកសេសាន ហើយមានពលរដ្ឋរស់នៅ ១.៥២៨គ្រួសារ នៅឆ្នាំ២០១២។ គម្រោងវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ ត្រូវសង់នៅក្នុងភូមិសាស្ត្រស្រុកសេសាននៃខេត្តស្ទឹងត្រែង មានផ្ទៃអាងស្តុកទឹកទំហំ ៣៣០គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ផ្តល់ថាមពលអគ្គិសនី ៤០០មេហ្កាវ៉ាត់។
នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៤ កុម្ភៈ ពលរដ្ឋមកពីខេត្តស្ទឹងត្រែង បានយកលិខិតដាក់ជូនស្ថានទូតចិន និងរដ្ឋសភា ដើម្បីសុំឲ្យក្រុមហ៊ុនចិន ហាយដ្រូ ផៅវើ ឡូវើ សេសានធូ ដែលទទួលបានសម្បទាន ៤៥ឆ្នាំ វិនិយោគវារីអគ្គិសនីសេសានក្រោម២ សុំឲ្យសិក្សាផលប៉ះពាល់លម្អិតជាមុនសិន មុនសម្រេចវិនិយោគ។ ប៉ុន្តែលិខិតរបស់ពួកគាត់មិនត្រូវបានទទួលយកទាំង ២ស្ថាប័ន៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
