ករណីនេះ អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលក្នុងប្រទេសសមាជិកអាស៊ាន រួមនឹងប្រទេសទីម័រខាងកើត និងកូរ៉េខាងត្បូង ចាត់ទុកថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនអើពើដោះស្រាយបញ្ហារំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ដោយចេះតែបន្តអោយជម្លោះនេះអូសបន្លាយ។
តំណាងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលចំនួន៣១ ធ្វើការងារផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស មកពីប្រទេសជាសមាជិកសមាគមអាស៊ានចំនួន៥ រួមនឹងទីម័រខាងកើត និងកូរ៉េខាងត្បូង អំពាវនាវដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា អោយចាត់វិធានការដោះស្រាយបញ្ចប់ជម្លោះដីធ្លីនៅក្នុងឃុំជីខលើ ដើម្បីអោយពលរដ្ឋទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ពិតប្រាកដពីការអភិវឌ្ឍក្នុងតំបន់ដែលពួកគាត់កំពុងរស់នៅ។
សេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមជាចំហរបស់អង្គការទាំងនោះ ចេញផ្សាយនៅក្រោយពីបានបញ្ចប់សិក្ខាសាលា ស្ដីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងកសិពាណិជ្ជកម្មនៅកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី៩ ដល់ថ្ងៃទី១១ ខែតុលា។ ក្រុមអ្នកតំណាងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលទាំងនោះ បានលើកឡើងថា ការបន្តអូសបន្លាយជម្លោះដីធ្លីរវាងពលរដ្ឋ និងក្រុមហ៊ុនសម្បទានដីចំនួន២ របស់លោកឧកញ៉ា លី យ៉ុងផាត់ គឺកោះកុងស៊ូហ្គើ អិនដាសស្រ្ទី (Koh Kong Sugar Industry) និងកោះកុងផ្លែនថេសិន (Koh Kong Plantation) គឺជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស។
មេធាវីនៃគម្រោងច្បាប់ដីធ្លី និងធនធានធម្មជាតិ នៃមជ្ឈមណ្ឌលអប់រំច្បាប់សម្រាប់សហគមន៍ អ្នកស្រី នី សោភណ្ឌនារី អោយដឹងថា ក្រុមអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលទាំងនោះចង់អោយក្រុមហ៊ុនធានាអនុវត្តបទបញ្ជា០១ របស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ស្ដីពីដីសម្បទាន៖ «បទបញ្ជា០១ របស់សម្ដេចហ្នឹង ដោយសារតែថ្មីៗហ្នឹងគាត់បានបញ្ជាក់ថា ទាក់ទិននឹងសម្បទានដែលប៉ះពាល់ដីប្រជាពលរដ្ឋ ក្រុមហ៊ុនត្រូវដោះស្រាយជូនប្រជាពលរដ្ឋ។ ប្រសិនបើមិនដោះស្រាយទេ រដ្ឋាភិបាលអាចនឹងផ្អាកដំណើរការក្រុមហ៊ុនហ្នឹង»។
សេចក្ដីថ្លែងការណ៍ក៏បានអំពាវនាវចំហទៅដល់ក្រុមហ៊ុនរបស់ថៃ ខេ.អេស.អិល (KSL) និងក្រុមហ៊ុនតៃវ៉ាន់ វ៉េវ៉ុង (Ve Wong) ដែលជាភាគហ៊ុននៃក្រុមហ៊ុនកោះកុងស៊ូហ្គើអិនដាសស្រ្ទី និងកោះកុងផ្លែនថេសិន អោយពិចារណាផ្ដល់ដីអោយប្រជាសហគមន៍វិញ។ ជាមួយគ្នានេះ ក៏បានស្នើដល់សហភាពអឺរ៉ុប និងក្រុមហ៊ុនទទួលទិញស្ករសពីកម្ពុជា ទាំងនៅប្រទេសអង់គ្លេស និងសហរដ្ឋអាមេរិក អោយស៊ើបអង្កេតចំពោះឧស្សាហកម្មស្ករសដែលរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស និងពិចារណាផ្អាកទិញផលិតផលស្ករសរហូតដល់មានដំណោះស្រាយដល់ពលរដ្ឋរងគ្រោះ។
តំណាងពលរដ្ឋ លោក តេង កៅ មានប្រសាសន៍ថា ជម្លោះដីធ្លីនៅឃុំរបស់គាត់ បានអូសបន្លាយតាំងពីឆ្នាំ២០០៦ មក។ ប្រជាពលរដ្ឋបានស្វែងរកអន្តរាគមន៍ពីគ្រប់ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ រួមទាំងការដាក់ពាក្យបណ្ដឹងផ្អាកការអនុវត្តកិច្ចសន្យារបស់ក្រុមហ៊ុន ពុំបានទទួលលទ្ធផលឡើយ។ បើទោះជាជួបការលំបាក ក៏ពលរដ្ឋទាំងជាង ២០០គ្រួសារនៅតែទទូចអោយក្រុមហ៊ុនផ្ដល់ដីស្រែចម្ការអោយពួកគេវិញ៖ «ខ្ញុំដើរដាក់ពាក្យបណ្ដឹងទៅក្រសួងមហាផ្ទៃ ទៅរដ្ឋសភា ព្រឹទ្ធសភា ដើម្បីដោះស្រាយ។ ខ្ញុំបានដាក់ពាក្យបណ្ដឹងទៅសាលាខេត្តកោះកុង ទៅតុលាការ នៅខាងតុលាការបង្វែរទៅខាងសុរិយោដី។ ទាមទាររាល់ថ្ងៃ ចង់បានតែដីទេបង ព្រោះរាល់ថ្ងៃពលរដ្ឋរស់នៅលើដី មានដីធ្លីដើម្បីចិញ្ចឹមជីវិត។ បាត់បង់ដី គឺស្មើនឹងបាត់បង់ជីវិត»។
វិទ្យុអាស៊ីសេរី ពុំអាចសុំការអធិប្បាយពីអភិបាលខេត្តកោះកុង បានទេនៅរសៀលថ្ងៃសៅរ៍ ទី១៣ ខែតុលា។
ពលរដ្ឋចំនួន ២០៧គ្រួសាររស់នៅក្នុងភូមិចំនួន៣ ក្នុងឃុំជីខលើ ស្រុកស្រែអំបិល បានចោទប្រកាន់ក្រុមហ៊ុនដាំអំពៅកោះកុងស៊ូហ្គើអិនដាសស្រ្ទី និងក្រុមហ៊ុនផលិតស្ករសកោះកុងផ្លែនថេសិន ថា ឈូសឆាយរំលោភដីធ្លីពួកគេសរុបជាង ១.៥០០ហិកតារ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។