មន្ត្រីកម្ពុជានិងថៃចេះតែបន្តការចរចារវាងគ្នានិងគ្នា នៅគ្រាដែលសេចក្តីរាយការណ៍ពីព្រំប្រទល់បានឲ្យដឹងជុំវិញការកើតឡើងនូវព្រឹត្តិការណ៍ប្លែកៗគួរឲ្យកត់សម្គាល់។
សេចក្តីរាយការណ៍ពីទាហានខ្មែរប្រចាំនៅតំបន់វាលឥន្ទ្រីក្បែរតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារ បានឲ្យដឹងកាលពីម្សិលមិញថា ទាហានកុម្ម៉ង់ដូថៃបានប៉ុនប៉ងធ្វើសកម្មភាពចូលមកក្នុងទឹកដីខ្មែរម្ដងទៀត។
សេចក្តីរាយការណ៍អំពីការប៉ុនប៉ងចូលរំលោភសាជាថ្មីពីក្រុមទាហានថៃនេះ បានបញ្ជាក់ឲ្យដឹងបន្ថែមពីមន្ត្រីអ្នកនាំពាក្យខុទ្ទកាល័យរដ្ឋាភិបាលលោករដ្ឋលេខាធិការ ផៃ ស៊ីផាន ដោយលោកថ្លែងដូច្នេះថា ៖ «កាលពីព្រឹកម្សិលមិញនោះ មានការផ្ទុះមីនមួយបណ្ដាលមកពីការមករំលោភពីខាងកងយោធាថៃ ចំនួនពី ៦ ទៅ ៧នាក់ នៅតំបន់ចំណុចដដែល គឺចំណុចវាលឥន្រ្ទី គិតជាចម្ងាយប្រហែលជាបួនប្រាំរយម៉ែត្រចូលមកក្នុងដីកម្ពុជា ហើយដោយសារថា ថៃចូលមកដល់ដីកម្ពុជាហ្នឹងបានជាន់មីនផ្ទុះ ប៉ុន្តែអ្វីដែលខូចខាតចំពោះទាហានរបស់ថៃដែលយើងមិនបានដឹងទេ»។
សេចក្ដីរាយការណ៍ពីអ្នកនាំពាក្យនិងពីទាហានខ្មែរដែលប្រចាំការនៅឯតំបន់វាលឥន្ទ្រីក្បែរប្រាសាទព្រះវិហារបានឲ្យដឹងថា ទន្ទឹមនឹងការជាន់មីន ពួកទាហានថៃ បានបាញ់កាំភ្លើងដៃជាច្រើនគ្រាប់ទៀត។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ មន្រ្តីយោធាថៃដែលមានឋានៈជាវរសេនីយ៍ឯកបានប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មានវិទ្យុអាស៊ីសេរីកាលពីម្សិលមិញថា មិនមានព្រឹត្តិការណ៍នោះបានកើតឡើងនោះទេ ៖ «មិនមានទេ តាមការត្រួតពិនិត្យរួចរាល់អស់ហើយ ទាហានថៃមិនបានចូលទៅតំបន់វាលឥន្ទ្រីទេ ហើយការបាញ់កាំភ្លើងក៏មិនមានដែរ គឺមានតែទាហានខ្មែរប៉ុណ្ណោះដែលនិយាយចេញព័ត៌មានបែបនេះ»។
មិនមានសេចក្តីរាយការណ៍អំពីការប៉ះទង្គិចគ្នា ឬពីមនុស្សរងគ្រោះថ្នាក់នោះទេក្នុងព្រឹត្តិការណ៍កើតឡើយកាលពីម្សិលមិញ។
ព្រឹត្តិការណ៍ប្រឈមមុខដោយយោធារវាងទាហានខ្មែរនិងទាហានថៃ នៅតាមព្រំដែន ជាពិសេសនៅក្នុងតំបន់បរិវេណប្រាសាទព្រះវិហារ បានអូសបន្លាយប្រមាណជាង ១០ខែមកហើយ ចាប់តាំងពីខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៨ ដែលមានការដាក់បញ្ចូលប្រាសាទព្រះវិហារខ្មែរជាសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។
ចាប់តាំងពីមានព្រឹត្តិការណ៍នោះមក ទាហានខ្មែរនិងទាហានថៃបានប៉ះប្រយុទ្ធគ្នាចំនួន៣ដងមកហើយ។ ការប្រយុទ្ធទាំងបីលើក គឺបានស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ប្រាសាទព្រះវិហារនិងតំបន់ក្បែរប្រាសាទ ដែលធ្វើឲ្យទាហានទាំងសងខាងបានស្លាប់និងរបួសជាច្រើន។
ការប្រយុទ្ធចុងក្រោយបានកើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី៣ មេសា ឆ្នាំ២០០៩ នៅតំបន់វាលឥន្ទ្រី ដែលជាកន្លែងមួយដែលទាហានខ្មែរតែងរាយការណ៍ថា ទាហានថៃតែងធ្វើការទន្ទ្រានចូលជាញឹកញាប់។
ការប្រយុទ្ធគ្នាកាលពីថ្ងៃទី៣ មេសានោះដែរ គឺនៅក្រោយព្រឹត្តិការណ៍នយោបាយមួយ ដែលរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក កាស៊ិត ភិរម្យ បានហៅលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរ ហ៊ុន សែន ថា អ្នកលេង។ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរ ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃទី១ មេសា បានប្រតិកម្មខឹងនឹងការប្រើពាក្យសម្តីប្រមាថនេះ ហើយមានប្រសាសន៍ឲ្យរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ ធ្វើការសុំទោសនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរ។
នៅជាមួយគ្នានោះដែរ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរ បានបញ្ជាឲ្យទាហានខ្មែរតាមព្រំដែនធ្វើការត្រៀមការពារនិងវាយបកទៅទាហានថៃ ប្រសិនណាបើមានការលុកលុយណាមួយពីទាហានថៃមកលើអធិបតេយ្យជាតិខ្មែរ។
នៅថ្ងៃទី២ មេសា ទាហានថៃមួយរូបឈ្មោះ Chalong Mody បានដាច់ជើង ដោយសារតែដើរជាន់គ្រាប់មីនបង្កប់នៅតំបន់បរិវេណប្រាសាទព្រះវិហារក្នុងទឹកដីកម្ពុជា។ នៅថ្ងៃទី២ មេសា ដដែលនោះ ដែរ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសថៃ លោក កាស៊ិត ភិរម្យ បានធ្វើការសុំទោសនាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរចំពោះការហៅលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីថា ជាអ្នកលេង។ ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ព្រឹត្តិការណ៍ប៉ះទង្គិចគ្នា នៅតែមិនអាចគេចរួច។
នៅថ្ងៃទី៣ មេសានោះ ការប៉ះទង្គិចគ្នាបានកើតមានដល់ទៅ ២ដង រវាងទាហានខ្មែរថៃ ដែលបណ្តាលឲ្យទាហានថៃ២នាក់បានស្លាប់។ ក្រោយការប៉ះទង្គិច មន្ត្រីសម្របសម្រួលខ្មែរ-ថៃ ក៏បានជួបគ្នា។
ការជួបចរចាគ្នាកន្លងមកនោះ ត្រូវគេរាយការណ៍ថា មិនបានទទួលលទ្ធផលអ្វីនោះទេ ខាងភាគីខ្មែរស្នើសុំឲ្យទាហានថៃដកកងទ័ពចេញពីទីវត្តកែវសិខាគិរីស្វរៈពីតំបន់ជុំវិញវត្តនិងតំបន់ជិតប្រាសាទព្រះវិហារ ប៉ុន្តែភាគីថៃមិនបានឆ្លើយតបចំពោះសំណើរបស់ភាគីខ្មែរនោះឡើយ។ នៅជាមួយនោះវិញ ថៃបានទាមទារឲ្យមានការដូរឈ្មោះប្រាសាទព្រះវិហារទៅតាមសំនៀងថៃវិញ គឺព្រះវិហាន ដែលភាគីកម្ពុជាមិនព្រមទទួលយកឡើយ។
ក្រោយមកនៅថ្ងៃទី១០ មេសា នាយករដ្ឋមន្ត្រីខ្មែរនិងនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អាភិស៊ិត វេឆាឈីវ៉ាក់ ក៏បានជួបជជែកគ្នានៅប្រទេសថៃ។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អាភិស៊ិត បានថ្លែងក្រោយការជួបនិងបានចាត់ទុកព្រឹត្តិការណ៍វាយប្រហារគ្នាកាលពីថ្ងៃទី៣ មេសា កន្លងមក យ៉ាងនេះថា ៖ «ខ្ញុំនិងលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន បានពិភាក្សាអំពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការយ៉ាងទូលំទូលាយ ព្រមទាំងបានយល់ស្របគ្នាថា ព្រឹត្តិការណ៍ដែលកើតមានកាលពីថ្ងៃទី៣ កន្លងទៅនេះ ដែលជាការយល់ច្រឡំ ឬឧប្បត្តិហេតុដែលធ្វើឲ្យការប៉ះទង្គិចគ្នានោះ គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដែលយើងនឹងមិនបណ្ដោយឲ្យមកប៉ះពាល់ដល់សម្ព័ន្ធភាពនិងសហប្រតិបត្តិការពហុវិស័យរបស់យើងនោះឡើយ ដែលសហប្រតិបត្តិការនេះ នឹងត្រូវតែបន្តឈានទៅមុខទៀត រួចហើយភាគីទាំងសងខាងក៏នឹងប្រើការប្រុងប្រយ័ត្ន ប្រើមធ្យោបាយនៃការចរចា ព្រមទាំងវិធីទំនាក់ទំនងគ្នាដោយត្រង់ និងយ៉ាងឆាប់រហ័សដើម្បីបញ្ជៀសកុំឲ្យព្រឹត្តិការណ៍នេះកើតឡើងទៀត»។
ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ១២ថ្ងៃក្រោយការជួបរវាងនាយករដ្ឋមន្ត្រីទាំង២មកនេះ សេចក្តីរាយការណ៍ថ្មីអំពីការជ្រៀតចូលសាជាថ្មីរបស់ទាហានថៃ ក៏បានកើតឡើងមកទៀត។
ទាហានខ្មែរដែលប្រចាំការកាលពីម្សិលមិញ បានឲ្យដឹងថា ទាហានខ្មែរទាំងអស់បានប្រុងប្រយ័ត្នរួចជាស្រេចក្នុងស្ថានភាពតទល់ជាមួយនឹងទាហានថៃដែលបម្រុងចូលទន្ទ្រានក្នុងទឹកដីខ្មែរ ៖ «មិនតឹងតែងទេ កំពុងតែត្រៀមលក្ខណៈរៀងខ្លួន»។
មន្ត្រីអ្នកនាំពាក្យខុទ្ទកាល័យរដ្ឋាភិបាលខ្មែរ លោក ផៃ ស៊ីផាន បានថ្លែងព្រមានកាលពីព្រឹកមិញថា កម្ពុជា ទោះមានជំហរទន់ភ្លន់ក្នុងការចរចាជាមួយភាគីថៃនោះមែន ប៉ុន្តែទាហានខ្មែរនឹងមិនអនុញ្ញាតឲ្យទាហានបរទេសណាចូលមកទន្ទ្រានក្នុងទឹកដីកម្ពុជា សូម្បីតែមួយចំអាមក៏ដោយ៕