ផែនការប្រមូលទិញស្រូវនេះ ធ្វើឲ្យអ្នកជំនួញខ្មែរ ព្រួយបារម្ភថា នឹងអាចធ្វើឲ្យតម្លៃស្រូវនៅកម្ពុជាឡើងថ្លៃខ្ពស់ជាងសព្វថ្ងៃ និងធ្វើឲ្យកម្ពុជាពិបាកប្រកួតប្រជែងដេញថ្លៃជាមួយឈ្មួញថៃនិងវៀតណាម។
តំណាងក្រុមហ៊ុននាំអង្ករចេញនៃប្រទេសកម្ពុជាមួយចំនួន បានសម្ដែងក្ដីព្រួយបារម្ភថា ផែនការនាំអង្ករចេញរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលគ្រោងនាំអង្ករទៅលក់នៅផ្សារពិភពលោកចំនួន ១ លានតោននៅឆ្នាំ២០១៥ នឹងអាចជួបឧបសគ្គ បើសិនជាឈ្មួញនាំចេញអង្កររបស់ថៃ នាំគ្នាមកប្រមូលទិញស្រូវ និងអង្ករពីកម្ពុជានៅរដូវច្រូតកាត់ខាងមុខនេះ។
ការព្រួយបារម្ភនេះកើតឡើងបន្ទាប់ពី កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍ ចុះផ្សាយនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ទី២៨ កក្ដដាថា លោកស្រី យីងឡាក់ ស៊ីណាវ៉ាត់ (Yingluck Shinawatra) នាយករដ្ឋមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលថៃ ដែលទើបជាប់ឆ្នោតមកពីគណបក្សភឿថៃ (Pheu Thai) ប្រកាសមានផែនការជួយលើកស្ទួយជីវភាពកសិករថៃ ដោយយល់ព្រមបង្កើនតម្លៃស្រូវដែលកសិករថៃផលិត តាមកិច្ចសន្យាដែលបានសន្យាមុនពេលជាប់ឆ្នោតថា នឹងដំឡើងថ្លៃអង្ករ ដូចជាតម្លៃអង្ករសក្នុងមួយតោនថ្លៃ ១៥.០០០ បាត គឺស្មើ ៥០៥ ដុល្លារអាមេរិក និងអង្ករក្រអូបថ្លៃ ២០.០០០ បាត គឺស្មើជាង ៧០០ ដុល្លារក្នុងមួយតោន។
តម្លៃនេះថ្លៃខ្ពស់ជាងតម្លៃទីផ្សារបច្ចុប្បន្ន ធ្វើឲ្យក្រុមហ៊ុនឯកជននាំអង្ករចេញរបស់ថៃ ដែលមានផែនការនាំអង្ករចេញចំនួន ៥ លានតោន នៅឆ្នាំ២០១២ ជួបបញ្ហាខ្វះអង្ករនាំចេញ ហើយបានជំរុញឲ្យពួកគេ ងាកមកសម្លឹងមើលការទិញអង្កពីប្រទេសជិតខាងថៃ មានកម្ពុជា និងវៀតណាម ដើម្បីកិនជាអង្កនាំចេញទៅវិញ។
លោក ឆារឺន លតថាម៉ាត (Charoen Laothamatas) អនុប្រធានសមាគមនាំអង្ករចេញរបស់ថៃ ត្រូវបានប្រភពព័ត៌មានដដែល ស្រង់សម្ដីថា បើសិនជាផែនការរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃចាប់ផ្ដើមមែននោះ តម្លៃអង្ករលើទីផ្សារនឹងកើនឡើងខ្ពស់ដល់ទៅ ១.៤០០ ដុល្លារក្នុងមួយតោន ដែលជាការពិបាកប្រកួតប្រជែងលើតម្លៃទីផ្សារបច្ចុប្បន្ន។
លោក ភូ ពុយ ប្រធានក្រុមហ៊ុនហ្រ្គីនត្រេដ (Green trade) ដែលជាក្រុមហ៊ុនកម្ពុជាមួយនាំអង្ករចេញបានព្យាករថា ផែនការថ្មីរបស់រដ្ឋាភិបាលលោកស្រី យីងឡាក់ នឹងធ្វើឲ្យកសិករកម្ពុជា បានទទួលប្រយោជន៍ដូចកសិករថៃ។ ក៏ប៉ុន្តែ ធ្វើឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាជួបឧបសគ្គខ្វះអង្ករនាំចេញ មិនដូចផែនការដែលបានកំណត់កន្លងមក ៖ «បើសិនជ្រៀតចូលទិញស្រុកខ្មែរអានឹងវានឹងតម្លៃល្អរបស់កសិករ បើសិនជាគោលការណ៍ថៃថា រដ្ឋទិញថ្លៃ តែថៃឯកជនលក់ចេញតាមតម្លៃទីផ្សារធម្មតា តម្លៃមិនដូចរដ្ឋ ណានឹងយើង ពិបាកហើយចំពោះការប្រកួតប្រជែងតម្លៃទីផ្សារ ដោយសារយើងទិញថ្លៃ គេលក់អង្ករចេញថោក»។
ដោយសារឈ្មួញ និង រោងម៉ាស៊ីនកិនស្រូវកម្ពុជា ខ្វះទុនវិនិយោគ កែច្នៃផលិតផលស្រូវទៅលក់នៅទីផ្សារបរទេស បានធ្វើឲ្យស្រូវកសិករខ្មែរត្រូវឈ្មួញមកពីប្រទេសជិតខាងទិញក្នុងតម្លៃថោក នាំចេញយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។
លោ តូច តែពេជ្រ ប្រធានក្រុមហ៊ុននៃអង្ករចេញ តូច តែពេជ្រ អ៊ិមភ័ត អេចស្ព័ត (Import Export) នៅខេត្តស្វាយរៀងជាប់ព្រំដែន វៀតណាម បានព្យាករថា ឈ្មួញវៀតណាមបានចុះមកទិញស្រូវនៅកម្ពុជា យ៉ាងហោចណាស់ចំនួនជាងមួយលានតោន ក្នុងមួយឆ្នាំៗ រយៈពេលកន្លងមក ខណៈដែលឈ្មួញថៃទិញ ស្រូវប្រហែលមួយលានតោន ពីកសិករខ្មែរតាមខេត្តក្បែរព្រំដែន ដោយសារតែកម្ពុជាមិនមានប្រាក់គ្រប់គ្រាន់ដើរប្រមូលទិញ។
លោកថា ស្រូវកសិករខ្មែររាប់លានតោនទៀតនឹងហូរចូលទៅប្រទេសជិតខាង បើសិនជាកម្ពុជាមិនកែទម្រង់ទប់ទល់យុទ្ធសាស្ត្ររបស់គោលការណ៍ថ្មីរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃនេះ ៖ «កង្វល់របស់ការនាំអង្ករចេញរបស់កម្ពុជាសព្វថ្ងៃទៅ មួយគឺកង្វល់រឿងថវិកា យើងនៅមានទុនខ្សោយណាស់។ យើងមិនអាចប្រមូលបរិមាណទិញស្រូវឲ្យអស់ពីកសិករទេ។ ទីផ្សារបញ្ជាទិញគឺថា មានបញ្ជាទិញ គឺថា តួលេខពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំកើនឡើងជានិច្ច។ ប៉ុន្តែ កង្វល់របស់កម្ពុជារាល់ថ្ងៃដែលនាំចេញ មិនបានដូចចិត្តយើង។ កង្វល់ទីមួយ គឺខ្វះទុនសម្រាប់ទិញស្តុក កង្វល់ទី២ ទុនសម្រាប់បំពាក់ឧបករណ៍កែឆ្នៃ។ ពីរហ្នឹង គឺជាកត្តាសំខាន់។ ប៉ុន្តែ បរិមាណស្រូវអត់ខ្វះទេ»។
លោក តូច តែពេជ្រ ឲ្យដឹងថា តម្លៃស្រូវដែលជាអង្ករធម្មតាសព្វថ្ងៃថ្លៃ ១.២០០ ទៅ ១.៣០០ រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម និងអង្ករក្រអូបថ្លៃ ១.៥០០ រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម ដែលលោកថា តម្លៃនេះថ្លៃគួរសម។
ក្នុងពេលដែលក្រុមហ៊ុននាំអង្ករចេញនានា កំពុងព្រួយបារម្ភអំពីតម្លៃស្រូវអង្ករនៅស្រុកខ្មែរនឹងអាចឡើងថ្លៃនោះ ធ្វើឲ្យមុខជំនួញពួកគេពិបាកប្រកួតប្រជែងលើទីផ្សារអន្តរជាតិ។ កសិករខ្មែរមួយចំនួនបានលួចសង្ឃឹមថា ពួកគាត់នឹងមានជីវភាពធូរធារ មិនខុសពីកសិករថៃប៉ុន្មានទេ បើសិនជាផែនការរបស់ថៃត្រូវអនុវត្តមែននោះ។
លោក អូន សុផល ប្រធានបណ្ដាញកសិករ និងធម្មជាតិ ដែលធ្វើការជាមួយសហគមន៍កសិករជាង ១០០ សហគមន៍នៅទូទាំងប្រទេស មានបំណងចង់ឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បង្កើតផែនការជួយរកទីផ្សារកសិករខ្មែរដូចរដ្ឋាភិបាលថៃ ដែលចេះយកចិត្តទុកដាក់ដល់កសិករថៃនៅពេលនេះ។
ទោះជាយ៉ាងណាក្ដី កាសែតថៃបាងកកប៉ុស្តិ៍អះអាងថា ផែនការរដ្ឋាភិបាលលោកស្រី យីងឡាក់ ជួយបង្កើនថ្លៃស្រូវអង្ករកសិករនេះ នឹងអនុវត្តនៅខែវិច្ឆិកា ខាងមុខនេះ ដែលពេលនោះគឺចំពេលរដូវច្រូតកាត់ប្រមូលផលស្រូវតែម្ដង៕
