អ្នកយកព័ត៌មានវិទ្យុអាស៊ីសេរី លោក ហ៊ុយ វណ្ណៈ ពីក្រុងប៉ៃលិន ធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍រៀបរាប់ជុំវិញដំណើរទស្សនកិច្ចនេះ តាមរយៈការសាកសួរតាមទូរស័ព្ទ ជាមួយលោក ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ដែលមានខ្លឹមសារដូចតទៅ ៖
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ លោក ហ៊ុយ វណ្ណៈ លោកបានធ្វើដំណើរជាមួយនឹងលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិក ចូសេហ្វ មូសូមែលី ទៅកាន់ក្រុងប៉ៃលិន ។ តើនៅទីនោះ លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិក មានប្រសាសន៍ផ្ដោតទៅលើបញ្ហាអ្វីខ្លះទៅ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ ខ្ញុំសូមជម្រាបជូនលោក ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ក៏ដូចជាអស់លោកអ្នកស្ដាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី គឺថាថ្ងៃនេះ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលអញ្ជើញមកទីក្រុងប៉ៃលិន ដែលជាក្រុងចុងក្រោយដែលលោកបានធ្វើដំណើរទស្សនកិច្ច ក្នុងចំណោមខេត្តក្រុង ២៤ របស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងអាណត្តិលោកដែលបំពេញបេសកកម្មការទូតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជានេះ គឺដោយឡែកនៅទីក្រុងប៉ៃលិន លោកបានធ្វើកិច្ចការទាក់ទិននឹងបញ្ហាបោសសម្អាតមីន បញ្ហាសុខភាពរបស់ពលរដ្ឋនៅទីក្រុងប៉ៃលិន ហើយលោកក៏មានប្រសាសន៍ទាក់ទងទៅនឹងស្ថានភាពនយោបាយរបស់ស្រុកខ្មែរ ដែលកៀកទៅនឹងការបោះឆ្នោតជាតិ អាណត្តិទី៤នេះ ផងដែរ ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ ងាកទៅលើបញ្ហាមីននោះវិញ តើលោកអាចរៀបរាប់លម្អិតបានដែរឬទេ តើលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានសង្កត់ធ្ងន់ទៅលើអ្វីខ្លះទៅ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បញ្ហាសំខាន់គឺថា ប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយជាប្រទេសមួយ ក្នុងចំណោមប្រទេសបីនៅលើសកលលោក ដែលមានគ្រាប់មីនច្រើន គឺបន្ទាប់ពីប្រទេសអាហ្វហ្កានីស្ថាន និងអង់គូឡា ។ហើយនៅថ្ងៃនេះ លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតមានការសោកស្ដាយ ដែលកម្ពុជាបានក្លាយជាប្រទេសមានគ្រាប់មីនដោយសារតែមានការចូលរួមរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក កាលពីជិត៣០ឆ្នាំមុន គឺក្នុងទសវត្សរ៍ ៧០ ដែលកម្ពុជាមានផ្ទុះនូវសង្រ្គាម ហើយបានបណ្ដាលឲ្យមានគ្រាប់មីនច្រើន ។
ហើយបញ្ហាគ្រាប់មីននេះ បានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ទៅដល់ជីវិត ក៏ដូចជា ជីវភាពរបស់ពលរដ្ឋ ជាពិសេស នៅទីក្រុងប៉ៃលិននេះតែម្ដង ។ ហើយលោកមើលឃើញថា ការដោះមីននេះគឺជាការងារផ្នែកមនុស្សធម៌មួយ ដែលជួយធ្វើឲ្យប្រជាជនគេចផុតពីគ្រោះថ្នាក់ដោយសារគ្រាប់មីន ហើយក៏ជាការជួយកាត់បន្ថយនូវភាពក្រីក្ររបស់ពលរដ្ឋ ដោយការសម្អាតមីននិងប្រគល់ដីនោះ ទៅឲ្យពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋានដើម្បីធ្វើ ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ តើមានការចាប់អារម្មណ៍អ្វី ពីមន្រ្តីខ្មែរ នៅឯក្រុងប៉ៃលិន ជុំវិញបញ្ហាមីននេះដែរ ឬទេ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បាទ ថ្ងៃនេះ គឺជាដំណើរទស្សនកិច្ចឯកជនរបស់ឯកអគ្គរដ្ឋទូត ក៏ប៉ុន្តែ នៅទីនោះ មិនបានឃើញវត្តមានមន្រ្តីក្រុងប៉ៃលិន ទៅចូលរួមនៅក្នុងកម្មវិធីនៃយុទ្ធនាការដោះមីនទេ គឺថា ជាដំណើរទស្សនកិច្ចឯកជនរបស់លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត នៅក្នុងអាណត្តិចុងក្រោយ ដែលលោកបំពេញការទូតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ ចុះបញ្ហាទាក់ទងនឹងរឿងបោះឆ្នោតនោះទៅវិញ តើលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូតមានប្រសាសន៍អ្វីខ្លះទៅ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ ជុំវិញការបោះឆ្នោតនេះ គឺផ្ដោតសំខាន់ទៅលើអវត្តមានរបស់សម្ដេចក្រុមព្រះ ប្រធានគណបក្សនរោត្ដម រណឫទ្ធិ ហើយនិងបញ្ហាចោទក្ដីក្ដាំ ទាក់ទិនទៅនឹងរឿងបណ្ដឹង លោក ហោ ណាំហុង និងលោក សម រង្ស៊ី ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ បញ្ហានយោបាយទាំងនោះ តើសហរដ្ឋអាមេរិកយល់ឃើញយ៉ាងណាដែរ ជាពិសេស នៅមុនការបោះឆ្នោតនេះ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បាទ លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត មើលឃើញថា អ្នកនយោបាយកំពុងតែងាកចេញពីអ្វី ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងការបោះឆ្នោត ដែលបម្រើទៅដល់ផលប្រយោជន៍រួមរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា គឺផ្ដោតទៅលើតែបញ្ហា ដែលក្រៅពីការបោះឆ្នោត ដូចជាការប្ដឹងផ្ដល់គ្នារវាងលោក ហោ ណាំហុង ឬក៏ការលើកឡើងអំពីការដកអភ័យឯកសិទ្ធិរបស់លោក សម រង្ស៊ី និងការស៊ើបអង្កេតទៅលើក្រុមដែលហៅថាភេរវករ... ជាដើម ដែលលោកគិតថា នេះជាបញ្ហាក្រៅពីការបោះឆ្នោត ដែលអ្នកនយោបាយទាំងអស់ គួរគិតពីបញ្ហាដែលទាក់ទិននឹងការបោះឆ្នោត ជាពិសេស គឺថា គិតអំពីយុទ្ធសាស្រ្ដ ៥ឆ្នាំ ឬ ១០ឆ្នាំទៅមុខទៀត តើកម្ពុជាគួរដោះស្រាយអ្វី ជាបញ្ហាសំខាន់ ។ ហើយលោកលើកឡើងថា អ្នកទាំងអស់គួរគិតអំពីការប្រឆាំងទៅនឹងអំពើពុករលួយ ការបង្ហិនបង្ហោចភោគទ្រព្យជាតិនិងការដោះស្រាយបញ្ហាជីវភាពរបស់ពលរដ្ឋទៅវិញជាការប្រសើរជាង ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ ចុះបញ្ហាផ្នែកសុខុមាលភាព ជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ តើលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត មានប្រសាសន៍យ៉ាងម៉េចដែរ ពេលទៅដល់ក្រុងប៉ៃលិននោះ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បាទ គឺលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានរំឭកថា ក្រុងប៉ៃលិនជាទីក្រុងត្បូង ជាទីក្រុងពេជ្រ ក៏ប៉ុន្តែ លោកបានលើកឡើងថា ប្រជាពលរដ្ឋនៅទីនេះ ដូចជាមិនមានជីវភាពធូរធារនៅឡើយ មិនទាន់សមស្របទៅនឹងអ្វីដែលគេហៅថា ទីក្រុងពេជ្រ ។ ហើយលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត រំពឹងថា រដ្ឋាភិបាល នឹងផ្ដោតលើបញ្ហាសុខុមាលភាពនិងជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅទីនេះ ឲ្យបានច្រើនជាងមុន ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ ក្រៅពីបញ្ហាទាំងឡាយនោះ តើលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត មានធ្វើដំណើរ ហើយបានមានប្រសាសន៍ ផ្តោតទៅលើបញ្ហាអ្វីផ្សេងទៀតដែរ ឬទេ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បញ្ហាដែលសំខាន់ចុងក្រោយគឺ លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានឆ្លើយទៅនឹងសំណួរនានា ជាពិសេសទាក់ទងនឹងបញ្ហាសម្ដេចក្រុមព្រះ គឺលោកមានប្រសាសន៍ថា ព្រះអង្គគួរមានសេចក្ដីក្លាហាន ហើយគួរយាងចូលមកប្រទេសកម្ពុជាវិញ ដើម្បីចូលរួមការឃោសនាខាងមុខ ។ ហើយទោះបីយ៉ាងណា ក៏ឯកអគ្គរដ្ឋទូត មានជំនឿថា បរទេសអាចធ្វើកិច្ចការតិចតួចណាស់សម្រាប់ជួយកម្ពុជា ក៏ប៉ុន្តែ សេចក្ដីក្លាហានគឺជាភាពចាំបាច់របស់អ្នកនយោបាយ ដែលត្រូវតែហ៊ានប្រឈម ហើយសង្ឃឹមថា អ្នកដទៃនឹងអាចធ្វើយ៉ាងណា ចូលរួមដើម្បីធានាថា សម្ដេចក្រុមព្រះ នឹងទទួលបានយុត្តិធម៌តាមផ្លូវច្បាប់ ជាជាងការគំរាមកំហែងតាមផ្លូវនយោបាយ ។
ហើយជុំវិញបញ្ហាទាក់ទងទៅនឹងបណ្ដឹងរបស់លោក ហោ ណាំហុង និងលោក សម រង្ស៊ី គឺលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត បានសម្ដែងសេចក្ដីត្រេកអរជុំវិញការដែលសភាមិនទាន់ដកអភ័យឯកសិទ្ធិ លោក សម រង្ស៊ី ហើយលោកគិតថា នេះជាបញ្ហាមួយ ដែលមានការវិវឌ្ឍល្អ នៅក្នុងស្ថានភាពនយោបាយ មុនការបោះឆ្នោត ។ ហើយសង្ឃឹមថា បញ្ហានេះប្រហែលជាមិនក្លាយជាឧបសគ្គសំខាន់ក្នុងការបោះឆ្នោតទេ ។
ម៉ាយ៉ារិទ្ធិ ៖ ដោយសារតែទីក្រុងប៉ៃលិន គឺជាក្រុងអតីតរបស់ក្រុមខ្មែរក្រហម តើលោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត មានប្រសាសន៍ជុំវិញបញ្ហាដែលតុលាការរៀបចំកាត់ទោសពួកអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហម ដែរឬទេ ?
ហ៊ុយ វណ្ណៈ ៖ បាទ យោងតាមប្រសាសន៍របស់លោកឯកអគ្គរដ្ឋទូត ដែលលោកទើបទទួលបានដំណឹងពីវ៉ាស៊ីនតោន សហរដ្ឋអាមេរិក គឺថា ថវិកាសាលាក្ដីខ្មែរក្រហម ដែលគ្រោងសុំម្ចាស់ជំនួយ ចំនួន ១១៤លានដុល្លារនោះ គឺបានបញ្ចុះមកត្រឹម ៨០លានដុល្លារ សហរដ្ឋអាមេរិកវិញហើយ ហើយការបញ្ចុះនេះ បានធ្វើឲ្យខាងសភាសហរដ្ឋអាមេរិក មើលឃើញថា វាជាចំណុចវិជ្ជមានមួយ ដែលគេអាចនឹងពិចារណា ក្នុងការផ្ដល់ហិរញ្ញវត្ថុ ទៅដល់សាលាក្ដីដោយផ្ទាល់ ឬក៏ផ្ដល់ហិរញ្ញវត្ថុ ទៅអង្គការនានា ដែលធ្វើកិច្ចការទាក់ទិនទៅនឹងសាលាក្ដីខ្មែរក្រហម ។ ក៏ប៉ុន្តែ ជំហរនេះ គេនឹងអាចដឹងច្បាស់រយៈពេល ២ ឬ៣ខែ ក្រោយទៀត ទើបសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រកាសជំហរថា តើនឹងត្រូវផ្ដល់ថវិកាយ៉ាងណា ដល់ដំណើរការកាត់ទោសអតីតមេដឹកនាំខ្មែរក្រហមនោះ ៕