ເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງ ​ຖາ​ນະມໍ​ຣະ​ດົກ​ໂລກ ສ່ຽງ

ມະນີຈັນ
2019-12-05
ອີແມວລ໌
ຄໍາເຫັນ
Share
ພິມ
ທິວ​ທັ​ສ​ອັນ​ສວຍ​ງາມ ແລະ ລື​ຊື່ ທີ່​ເປັນ​ເອ​ກະ​ລັກ ຂອງ​ນະ​ຄອນຫຼວງ​ພ​ຣະ​ບາງ ເມືອງ​ມໍ​ຣ​ະດົກໂລກ ແລະ ແມ່​ນ້ຳ​ຂອງ ຈາກ​ຝັ່ງ​ຊຽງ​ແມນ (ຮູບ​ຖ່າຍ​ເມື່ອ​ເດືອນກໍ​ຣະ​ກະ​ດາ 2016)
ທິວ​ທັ​ສ​ອັນ​ສວຍ​ງາມ ແລະ ລື​ຊື່ ທີ່​ເປັນ​ເອ​ກະ​ລັກ ຂອງ​ນະ​ຄອນຫຼວງ​ພ​ຣະ​ບາງ ເມືອງ​ມໍ​ຣ​ະດົກໂລກ ແລະ ແມ່​ນ້ຳ​ຂອງ ຈາກ​ຝັ່ງ​ຊຽງ​ແມນ (ຮູບ​ຖ່າຍ​ເມື່ອ​ເດືອນກໍ​ຣະ​ກະ​ດາ 2016)
RFA/PV

ໂຄງການເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ, ເຊິ່ງຜູ້ພິທັກສິ່ງແວດລ້ອມ ຮຽກຮ້ອງ ໃຫ້ຍົກເລີກ ຍ້ອນມັນຈະມີ ທັງຜົລກະທົບ ຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ສັງຄົມ ແລະ ທັງຄວາມສ່ຽງ ທີ່ຈະກະທົບໃສ່ ຫຼວງພຣະບາງ ໃນຖານະ ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ແລະ ການທ່ອງທ່ຽວ ນໍາດ້ວຍ.

ເວົ້າສະເພາະຄວາມສ່ຽງ ທີ່ຈະກະທົບ ໃສ່ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ແລະ ການທ່ອງທ່ຽວ, ນະ​ຄອນຫຼວງພຣະບາງ ຖ້າຫາກເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ ຖືກສ້າງຂຶ້ນ ໃນບ່ອນທີ່ກໍານົດ ໄວ້ແລ້ວນັ້ນ. ຕາມຄໍາເວົ້າ ຂອງເຈົ້າໜ້າທີ່ ດ້ານວັທນະທັມ ນະຄອນຫຼວງພຣະບາງ ຕໍ່ RFA ເມື່ອໄວໆມານີ້, ຫຼວງພຣະບາງ ເປັນເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ແຫ່ງທໍາອິດຂອງລາວ ມາແຕ່ປີ 1995, ມີທິວທັດ ທີ່ສວຍງາມ ຕາມທັມຊາດ ແລະ ເປັນເອກະລັກ ຂອງຕົນເອງ ອັນເປັນທີ່ດຶງດູດຜູ້ຄົນ ໃຫ້ເຂົ້າມາທ່ຽວຊົມ. ຫາກມີການສ້າງເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ ຂຶ້ນມາແທ້ ກໍຢ້ານວ່າ ຈະກະທົບ ໃສ່ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ອັນທີ່ຈະເຮັດໃຫ້ຄົນຕ່າງປະເທດ  ເຂົ້າມາທ່ຽວຫຼວງພຣະບາງ ໜ້ອຍລົງ ຍ້ອນຈະບໍ່ມີທັມຊາດ ຕາມແຄມແມ່ນໍ້າຂອງ ຄືເກົ່າ, ທ່ານກ່າວ.

“ຄົນຕ່າງປະເທດ ເຂົ້າມາ ເຂົາຢາກຂີ່ເຮືອ ຢາກເຫັນທັມຊາດ ຢາກເຫັນຕົ້ນໄມ້ ຢາກເຫັນນົກ ເຫັນໜູ ເຫັນງົວເຫັນຄວາຍ ຕາມແຄມແມ່ນໍ້າຂອງ ແມ່ນບໍ່ຕາມທັມຊາດ ຄືແຕ່ກ່ອນ ແຕ່ຫຼັງ, ຫັ້ນນ່າ. ມັນມີໂຕເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງ ຕາມແຄມຝັ່ງມັນກໍເຊາະ ຖືກເຊາະມັນເຈື່ອນມີຫຍັງ, ຫັ້ນນ່າ ມັນຍຸບ.”

ແລະວ່າ ໃນການສ້າງເຂື່ອນໄຟຟ້ານັ້ນ, ຣັຖບານ ກໍຄວນຄໍານຶງ ເຖິງທີ່ຕັ້ງ ທີ່ເໝາະສົມ ຂອງເຂື່ອນ ບໍ່ໃຫ້ຢູ່ໃກ້ເຂດທີ່ມີຄວາມສໍາຄັນ ທາງດ້ານປວັດສາດ ແລະ ວັທນະທັມ ຂອງຫຼວງພຣະບາງ ທີ່ມີເອກະລັກ ສະເພາະຕົວ ທີ່ບໍ່ມີບ່ອນໃດສ້າງຂຶ້ນ ໃຫ້ເໝືອນໄດ້ນັ້ນ, ຈະຫາຍສາບ​ສູນໄປ ແບບທີ່ຈະຕ່າວປີ້ນ ບໍ່ໄດ້. ໃນນັ້ນ, ກໍມີທັງ ວິຖີຊີວິດແຄມນໍ້າ ທີ່ຈະຖືກບົດບັງໄປ ດ້ວຍເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ ຂນາດໃຫຍ່ທີ່ວ່ານີ້.

ເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງ ຂນາດ 1,410 ເມກາວັຕ, ເຊິ່ງມາຮອດປະຈຸບັນ ຈະເປັນເຂື່ອນໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ທີ່ຣັຖບານລາວ ໄດ້ວາງແຜນສ້າງ ໃສ່ແມ່ນໍ້າຂອງ ຢູ່ເຂດບ້ານ ຫ້ວຍໂງ, ຫ່າງຈາກຕົວເມືອງ ຫຼວງພຣະບາງ ໄປທາງເທິງ ປະມານ 25 ກິໂລແມັຕ, ເຊິ່ງທ່ານ ນິວັດ ຣ້ອຍແກ້ວ, ປະທານກຸ່ມຮັກຊຽງຂອງ ແຂວງຊຽງຣາຍ ຂອງໄທຍ ເວົ້າວ່າ ຫາກມີການສ້າງເຂື່ອນນີ້ ຂຶ້ນແທ້, ກໍຈະມີຜົນກະທົບ ຕໍ່ວິຖີຊີວິດ ຂອງຜູ້ຄົນ ແລະ ຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ກໍອາຈມີການປະເມີນ ຖານະຫຼວງພຣະບາງ ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ຄືນໃໝ່ ກໍເປັນໄດ້.

“ເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງນີ້, ມັນເປັນເຂື່ອນ ທີ່ໜ້າຈະມີ ຜົລກະທົບຕໍ່ເນື່ອງ ໄປຈົນເຖິງເຣື້ອງຂອງມໍຣະດົກໂລກ ຍ້ອນວ່າເຂື່ອນໂຕນີ້ ຫ່າງຂຶ້ນຈາກ ນະຄອນຫຼວງພຣະບາງ ພຽງ 20 ປາຍກິໂລແມັຕ. ເມືອງຫຼວງພຣະບາງ ຄືເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ມັນມີຄວາມສໍາຄັນກັບຜູ້ຄົນ, ເຊິ່ງເປັນການຂັບເຂື່ອນ ທາງເສຖກິຈ ຂອງລາວດ້ວຍ. ອົງການມໍຣະດົກໂລກ ອາຈມີການທົບທວນກັນ ອາຈມີການຖອດຖອນ ອອກຈາກການເປັນ ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ.”

ກ່ອນໜ້ານັ້ນ, ຍານາງ Maureen Harris, ຜູ້ອໍານວຍການ ດ້ານໂຄງການ ເຂດເອເຊັຽຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້ ຂອງອົງການແມ່ນໍ້າສາກົນ ກໍໄດ້ໃຫ້ສັມພາດ RFA, ເຊິ່ງຕອນນຶ່ງ ໄດ້ກ່າວເຖິງ ຜົລກະທົບຂອງເຂື່ອນ ທີ່ຈະຕັ້ງຢູ່ທາງເທິງ ຂອງນະ​ຄອນຫຼວງພຣະບາງ ຕອນນຶ່ງວ່າ:

World Heritage site …and the LP town center as we know is the world heritage site. So there potential questions about any impact on LP town and the world heritage site from the dam upstream.”

“ນະ​ຄອນຫຼວງພຣະບາງ ຄືດັ່ງທີ່ພວກເຮົາຮູ້ວ່າ ເປັນເຂດມໍຣະດົກໂລກ. ດັ່ງນັ້ນ, ຈຶ່ງອາຈເປັນໄປໄດ້ຫຼາຍ ທີ່ວ່າ ຈະມີຄໍາຖາມ ກ່ຽວກັບຜົລກະທົບ ຕໍ່ການເປັນເມືອງ ມໍຣະດົກໂລກຂອງຫຼວງພຣະບາງ.”

ແລະຜູ້ອໍານວຍການໂຄງການ ເອເຊັຽຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້ ຈາກສະຖາບັນ Stimson Institute ຢູ່ນະຄອນຫຼວງ Washington D.C ສະຫະຣັຖອາເມຣິກາ ກໍໄດ້ກ່າວຕໍ່ RFA ໃນທໍານອງດຽວກັນວ່າ ເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງ ອາຈສົ່ງຜົລກະທົບ ຕໍ່ຖານະ ເມືອງມໍຣະດົກໂລກ ຫຼວງພຣະບາງ.

ແລະ ທາງ RFA ກໍໄດ້ຖາມໄປຍັງອົງການ UNESCO, ເຊິ່ງມີໜ້າທີ່ ກໍານົດ ແລະ ປົກປ້ອງ ມໍຣະດົກທາງທັມຊາດ ແລະ ວັທນະທັມ ຂອງໂລກ, ເຊິ່ງຖືກຖື ເປັນຄຸນຄ່າ ທີ່ເປັນເອກະລັກ ຂອງໂລກ ນັ້ນວ່າ ມີຄວາມກັງວົນນໍາ ໂຄງການເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ ທີ່ຈະຕັ້ງຢູ່ຫ່າງຈາກ ນະ​ຄອນຫຼວງພຣະບາງ ໄປທາງດ້ານເທິງ ປະມານ 20 ປາຍ ກິໂລແມັຕນັ້ນ ຫຼືບໍ່?

ໄດ້ຮັບຄໍາຕອບຈາກມາດາມ Mitchtild Rossler, ຜູ້ອໍານວຍການ ສູນກາງມໍຣະດົກໂລກ UNESCO ທີ່ກຣຸງປາຣີສ, ປະເທດຝຣັ່ງເສດ ວ່າ ພວກທ່ານໄດ້ສົ່ງຂໍ້ມູນ ກ່ຽວກັບເຂື່ອນ ທີ່ວ່ານັ້ນ ໃຫ້ຄນະກັມການ ມໍຣະດົກໂລກ ຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນປີ 2014 ພຸ້ນແລ້ວ ແລະ ໄດ້ເວົ້າເຣື້ອງນີ້ ຢູ່ໃນກອງປະຊຸມ ຄັ້ງທີ 38 ຂອງຄນະກັມມະການ ມໍຣະດົກໂລກ ທີ່ໄດ້ຈັດຂຶ້ນ ຢູ່ນະຄອນ Doha ປະເທດ Qatar ໃນຣະຫວ່າງ ເດືອນມິຖຸນາ ຫາ ເດືອນກໍຣະກະດາ ປີ 2014 ນັ້ນເອງ.

“But since then there has been no new information. Our procedure is very very clear.”

“ນັບແຕ່ນັ້ນມາ ພວກເຮົາກໍບໍ່ໄດ້ຍິນຂ່າວ ກ່ຽວກັບຂໍ້ມູນໃໝ່ໃດໆ. ຂັ້ນຕອນດໍາເນີນງານ ຂອງພວກເຮົາ ແມ່ນຈະແຈ້ງແທ້ໆ. ເມື່ອໃດ ພວກເຮົາໄດ້ຍິນຂ່າວຄາວ ຈາກຝ່າຍທີ່ 3 ຄືຈາກອົງການ ທີ່ບໍ່ຂຶ້ນກັບຣັຖບານ ຫຼືອົງການ NGO, ຈາກສ່ວນບຸກຄົນ ຜູ້ໃດກໍຢ່າ ທີ່ວ່າມີໂຄງການນັ້ນໆ, ພວກເຮົາກໍຈະຖາມ ໄປຍັງພາກຣັຖທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ໂຄງການນີ້ ຖືກໂຈະ ແລ້ວ ຕາມທີ່ຂ້າພະເຈົ້າຮູ້.”

ພ້ອມດຽວກັນນັ້ນ ທ່ານ Jing Feng, ຫົວໜ້າໜ່ວຍງານ ເຂດເອເຊັຽ-ປາຊີຟິກ ສູນກາງມໍຣະດົກໂລກ UNESCO ກໍກ່າວວ່າ ນີ້ເປັນຈຸດທີ່ກ່ຽວພັນ ກັບນຶ່ງໃນຂັ້ນຕອນ ຂອງ ສົນທິສັນຍາສາກົ​ລ ມໍຣະດົກໂລກ World Heritage Convention, ເຊິ່ງເວົ້າເຖິງ ເຣື້ອງການຕິດຕາມ-ສັງເກດ, ເຊິ່ງຜູ້ອໍານວຍການ ເພິ່ນກໍໄດ້ເວົ້າ ເຖິງວິທີທີ່ພວກທ່ານ ສເນີຂໍ້ມູນ ໃຫ້ຄນະກັມການ ມໍຣະດົກໂລກ ທົບທວນເບິ່ງຄືນ ຕື່ມອີກ. ນັ້ນຄືສ່ວນນຶ່ງຂອງການຕິດຕາມ-ສັງເກດ ຫຼັງຈາກໄດ້ຮັບຂໍ້ມູນ ຈາກແຫຼ່ງນັ້ນໆ, ເຊິ່ງພວກເຮົາ ກໍຈະຖາມໄປຍັງປະເທດນັ້ນໆ ເພື່ອໃຫ້ຊີ້ແຈງ ແລະ ໃຫ້ຄໍາເຫັນ.

“So far, in the committee decision, the committee even said that if the dam project went ahead, there should be.”

“ມາຮອດປະຈຸບັນ, ໃນການຕັດສິນໃຈ ຂອງຄນະກັມການ, ຄນະກັມການ ທັງເວົ້າວ່າ ຫາກໂຄງການເຂື່ອນນັ້ນ, ດໍາເນີນຕໍ່ໄປ ກໍຄວນມີການຄໍານວນ ເຖິງຜົລກະທົບ ດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ. ແຕ່ສໍາລັບພາກສ່ວນນີ້ ພວກເຮົາ ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ຮັບຂໍ້ມູນ ກ່ຽວກັບ ຄວາມຄືບໜ້າໃດໆ ນັບຕັ້ງແຕ່ປີ 2014 ມາ.”

ເຂື່ອນແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼວງພຣະບາງ ຄືກັນກັບຫຼາຍເຂື່ອນ ຂອງລາວ ທີ່ວຽດນາມ, ປະເທດເພື່ອນບ້ານ ເປັນຜູ້ສ້າງ, ອີງຕາມບົດຂຽນຂອງທ່ານ Zsombor Peter ວັນທີ 10 ພຶສຈິກາ 2019. ຜູ້ຖືຮຸ້ນຣາຍໃຫຍ່ ແມ່ນບໍຣັດສັດ Petro Vietnam Power ຂອງຣັຖບານວຽດນາມ, ມີກໍານົດວ່າ ຈະລົງມືກໍ່ສ້າງ ໃນປີ 2020 ແລະ ກະແສໄຟຟ້າ ທີ່ຄາດວ່າ ຈະເຣີ່ມຜລິຕໄດ້ ໃນປີ 2027 ນັ້ນ, ກໍມີເປົ້າໝາຍ ຂາຍໃຫ້ວຽດນາມ ແລະ ໄທຍ ເປັນສໍາຄັນ.

ເຂື່ອນຫຼວງພຣະບາງ ຕາມການສຶກສາ ຄວາມເປັນໄປໄດ້ ທີ່ນໍາອອກຜ່ານເວັບໄຊ້ທ ຂອງຄນະກັມມາທິການ ແມ່ນໍ້າຂອງ ຫຼື MRC, ຈະສົ່ງຜົລກະທົບໂດຍກົງ ໃສ່ 26 ບ້ານໃນ 3 ແຂວງ ຂອງລາວ ຄື ຫຼວງພຣະບາງ, ອຸດົມໄຊ ແລະ ໄຊຍະບູຣີ. ໃນນັ້ນ, ຈະມີ 6 ບ້ານຈົມຢູ່ໃຕ້ນໍ້າ.

ຄໍາເຫັນ (1)
Share

(

Laos, don't listen to the outside world. Do what you see fit for you and your people. I'm sure under the guidance of the Lao communist party you will achieve all you've planned.


[ຄໍາເຫັນນີ້ໄດ້ຖືກກວດແກ້ ໂດຍບັນນາທິການ ເອເຊັຽເສຣີ ອີງຕາມເງື່ອນໄຂການນໍາໃຊ້ ]

Dec 12, 2019 06:54 AM

ເຕັມຫນ້າ