Xitay da'irilirining "Oqughuchilargha aptomobil bilen hujum qilish weqesi" ni naraziliqtin yüz bergen déyishi munazire qozghidi

Muxbirimiz méhriban
2013-12-26
Élxet
Pikir
Share
Print
3 Neper Uyghur tyen'enmén meydanida mashina soqush weqesi payda qilghandin kéyinki saqchilarning neq meydanni qorshap turghan körünüsh. 2013-Yili 28-öktebir, béyjing.
3 Neper Uyghur tyen'enmén meydanida mashina soqush weqesi payda qilghandin kéyinki saqchilarning neq meydanni qorshap turghan körünüsh. 2013-Yili 28-öktebir, béyjing.
AFP

24-Dékabir küni xitayning xébiy ölkiside, ottura mektep oqughuchilirigha aptomobil bilen hujum qilish weqesi yüz bérip, 23 neper oqughuchi yarilan'ghan. Xitay da'iriliri"Bu weqe 3 yil erz qilghan bir atining naraziliq sewebidin yüz bergen weqe" dep xewer berdi.

Emma xitay torlirida weqe eyiblinip,"Bu, qarshiliq körsitish iqtidari bolmighan ajizlargha qilin'ghan térrorluq hujumi " dep teriplendi. Chet'ellerdiki Uyghur analizchiliri bolsa, bu weqeni da'iriler teripidin "Térrorluq hujumi" dep békitilgen 28-öktebir béyjingda yüz bergen tyen'enmén aptomobil hujumi weqesi bilen sélishturup, xitay da'irilirining oxshash xaraktérlik weqelerge oxshimighan ölchem qoyup, "Uyghurlarning hökümetke bolghan naraziliqidin yüz bergen barliq qarshiliq heriketlirini térrorluq qalpiqi bilen basturushqa urunuwatqan" liqini eyiblidi.

Xitay hökümet metbu'atliridin xébiyda chiqidighan "Jingxu'a waqti géziti" ning 25-dékabirdiki sanida, xébiy ölkisi féngning manju aptonom nahiyiside 24-dékabir yüz bergen ottura mektep oqughuchilirigha aptomobil bilen soqulush weqesi heqqide tepsiliy xewer bérilip, weqede 23 oqughuchining yarilan'ghanliqi, éghir yarilan'ghan 13 oqughuchining nöwette doxturxanida qutquzuluwatqanliqi xewer qilindi. Xewerde weqening sewebi heqqide toxtilip,"Weqeni sadir qilghuchining saqchilar teripidin qolgha élinip tekshürülüwatqanliqi we jinayet gumandarining 3 yil ilgiri ölüp ketken qizi üchün qilghan erzi qobul qilinmighachqa, aptomobil bilen oqughuchilargha hujum qilip, jem'iyetke naraziliqini ipadiligenlikini bildürgenliki " tekitlendi.

Ikki kündin buyan xitaydiki ammiwi tor béketliridin sinna tori, wéchat, téngshün qatarliqlarda weqe heqqide bérilgen inkaslar köpeydi. Bezi tordashlar aptomobil bilen oqughuchilargha hujum qilghuchining "Naheq ölüp ketken qizi üchün bolghan qayghusigha hésdashliqini bildürüsh bilen bille, uning qilmishini eyiblep,"Uning hökümet da'irilirige bolghan naraziliqini, bu ishqa héchqandaq munasiwiti, chétishliqi bolmighan hemde qarshiliq körsitish iqtidari bolmighan ajizlar topigha hujum qilish yoli bilen ipadilishi namertlik, térrorluq hujumi" dep teripligen.

Chet'ellerdiki Uyghur pa'aliyetchiliridin kanadadiki ömerjan ependi radi'omiz ziyaritini qobul qilip, yéqindin buyan xitayda hökümetke bolghan naraziliqi sewebidin yüz béridighan bu xil qarshiliq heriketlirining barghanche köpiyiwatqanliqini tekitlesh bilen bille, xébiyda yüz bergen oqughuchilargha hujum qilish weqesi we bundin ilgiri xitay ölkiliride yüz bergen bir qatar qarshiliq heriketliri bilen Uyghurlarning oxshash sewebtin yüz bergen qarshiliq heriketlirini da'irilerning "Térrorluq hujumi" dep békitip, Uyghurlargha qarita qattiq basturush élip bériwatqanliqini sélishturup, xitay da'irilirining bu xil qarshiliq heriketlirige nisbeten ikki bisliq ölchem qoyuwatqanliqini eyiblidi.

Yuqiridiki awaz ulinishidin ömerjan ependining bu heqtiki qarashlirini anglaysiler.

Toluq bet