Qazaqistandiki Uyghur yazghuchilar yilliq xulase yighinida muhakime élip bardi

Ixtiyariy muxbirimiz oyghan
2015-12-23
Élxet
Pikir
Share
Print
Qazaqistandiki Uyghur yazghuchilar yilliq xulase yighinigha qatnashqan bir guruppa Uyghur yazghuchiliri. 2015-Yili 23-dékabir, almata.
Qazaqistandiki Uyghur yazghuchilar yilliq xulase yighinigha qatnashqan bir guruppa Uyghur yazghuchiliri. 2015-Yili 23-dékabir, almata.
RFA/Oyghan

23-Dékabirda qazaqistan yazghuchilar öyide qazaqistan yazghuchilar ittipaqi yénidiki Uyghur edebiyati kéngishining mejlisi bolup, uningda qazaqistan yazghuchilar ittipaqi ezalirining qatnishishi bilen Uyghur edebiyatigha munasiwetlik muhim mesililer muhakime qilindi.

Aldi bilen sözge chiqqan Uyghur edebiyati kéngishining bashliqi, yazghuchi we dramatorg exmetjan hashiri Uyghur yazghuchilirining 2015-yilda yetken utuqliri hemde 2016-yilgha pilanlan'ghan ish-pa'aliyetliri heqqide doklat qildi.

U öz sözide, Uyghur yazghuchilirining iqtisadiy qiyinchiliqlargha qarimay, hézmet abdullin, rehimjan roziyéf, turghan toxtemof qatarliq ataqliq yazghuchilar tewellutlirining daghdughiliq ötküzülgenlikini alahide tekitlidi. U shundaqla bolupmu türkiye jumhuriyitining qollap-quwwetlishi bilen ötküzülgen medeniy pa'aliyetlerning Uyghurlar üchün ehmiyiti we kélechikining muhimliqini, Uyghur yazghuchiliri eserlirining qazaq, rus, türk we bashqa tillarghimu terjime qilinishining zörürlükini körsetti.

Exmetjan hashiri radi'omiz ziyaritini qobul qilip, mundaq dédi: "Bizning yazghuchilardin awut mesimofning esiri 2016-yili dölet buyrutmisi bilen chiqidu. U biz üchün chong yéngiliq. Men Uyghur edebiyati kéngishining re'isi süpitide bizning yazghuchilarning özining bir kishilik töhpisini qoshup kéliwatqanliqini éytqum kélidu. Eng chong nerse bizning dramatorglirimizdimu chong yéngiliqimiz bar. Yazghuchi we dramatorg ekrem exmetofning esiri türkiyede ötken chong musabiqide qazaqistan boyiche ikkinchi orunni aldi."

Yighin qatnashquchiliri shundaqla 2016-yilda qilinidighan ishlar, jümlidin ataqliq yazghuchilar mesümjan zulpiqarof we patigül sabitowalarning tewellutlirining ötküzüshke mes'ul shexslerning tizimini békitti. Ular bügünki künde yazghuchilar aldida turuwatqan muhim mesililerni muhakime qildi.

Yighinda sözge chiqqan dramatorg ekrem exmetof bolsa, özining yéqinda türkiyege qilghan sepiri hem shundaqla türkiy xelqler medeniy teshkilatining uyushturushi bilen ötken sen'et körikide ikkinchi mukapatqa érishken "Mexmut qeshqiri" dramisining bedi'iy mezmuni we ehmiyiti, türk memlikitining Uyghurlargha körsitiwatqan ghemxorluqi heqqide toxtaldi.

Radi'omiz ziyaritini qobul qilghan sha'ir we yazghuchi tilman nuraxunof hazirqi zaman qazaqistan Uyghur edebiyatining ehwali we qazaq yazghuchilirining Uyghurlargha körsitiwatqan ghemxorluqini alahide tekitlep, mundaq dédi: "Bügünki zamanimizning iqtisadiy qiyinchiliqi dewride qazaqistandiki Uyghur edebiyatining tereqqiyatini ottura derijide dep bahalashqa bolidu. Chünki jür'et bilen tereqqiy qilishning hemmisi mushu iqtisadqa baghliq bolup qalghachqa, nahayiti yuqiri dep éytip kételmeymiz, sewebi nurghunlighan yazghuchilirimizning emgekliri téxiche qolyazma halitide turidu. Bu yili azraq kitablar neshr qilin'ghan bolsa, kéyinki yilliri hamiylar tépilip, Uyghur yazghuchilirining kitabliri neshr qilinidu, dep oylaymen. Qandaqla bolmisun, qazaqistan jumhuriyitide mewjut chong edebiyatlarning arisida Uyghur edebiyati wekillirining xelqimizge igidarchiliqi köp hem burunqi kéngesh ittipaqi da'irisidin qaraydighan bolsaq, qazaqistandiki Uyghur edebiyati eng chong edebiyatlarning biri bolup hésablinidu. Qazaqistan yazghuchilar ittipaqi qarmiqidiki Uyghur edebiyati kéngishining re'isi exmetjan hashirofning rehberlikide 2015-yili bir qanche yaxshi ishlar emelge ashuruldi. Bolupmu aldinqi yili eserlirige bahalar bérilip, tenqidiy pikirler éytildi, edebiyat mawzusigha maqaliler yézildi. Shuning bilen birge wapat bolup ketken yazghuchilirimizni xatirilesh kechliri uyushturuldi."

Tilman nuraxunof yazghuchilar eserlirining Uyghur xelqining tarixi, medeniyiti, mung-zari, arzu-armanliri teswirlen'genliki bilen qimmetlikini, shuning üchün ene shundaq eserlerni terghib qilishning muhimliqini alahide tekitlidi.

U öz sözide yene mundaq dédi: "Shundaqla bu yili neshrge teyyarlinip, qazaq tiligha terjime qiliniwatqan balilar shé'iriyitige béghishlan'ghan antologiyeni éytishqa bolidu. Uningda Uyghur edebiyati kéngishining ezaliri ömer muhemmediydin tartip ta bügünki künde qelem tewritiwatqan, yash ösmürlerge béghishlap yéziwatqan, balilar edebiyati tereqqiyatigha öz ülüshini qoshuwatqan qelemdashlirimizning shé'irlirini toplap, qazaq qérindashlar bilen birlikte qazaq tiligha terjime qilip, antologiye neshr qilishni qolgha aldi. U aldimizdiki yili neshrdin chiqishi kérek. Bu jehette mushu teklipni bergen hem her tereplime qollawatqan qazaqistan yazghuchilar ittipaqi bashqarmisining re'isi nurlan orazalin'gha teshekkür izhar qilishimiz kérek hem shundaqla Uyghur sha'irlirining shé'irlirini terjime qilip, neshrge tapshuruwatqan qazaq qérindashlirimizghimu köpligen rehmetlerni éytimiz."

Toluq bet