Ash bergen qazanni chéqish

2011‏-Yili 10-ayning 23‏-küni dowéy tor béti "Karzay, eger amérika bilen pakistan otturisida urush bolup qalsa, afghanistan pakistanni qollaydu, dédi" mawzuluq maqale élan qildi.
Obzorchimiz sidiq haji rozi
2011-10-25
Élxet
Pikir
Share
Print

Maqalide éytilishiche, karzay: pakistan bilen amérika otturisida urush bolup qalsa, afghanistan qoshnimiz pakistan terepte turidu, dep körsetti.

Prézidént karzay bu gepni pakistanning xususiy téléwiziye muxbiri karzayni ziyaret qilghanda shundaq dégen idi.

Prézidént karzayning gepliridin kishiler tuyuqsizliq hés qilamdu, téxi tünügünla dégüdek amérika dölet ishlar katipi xilariy xanim bilen körüshkende prézidént karzay, amérika bilen dawamliq ittipaqlishidighanliqini bildürgen emesmidi?

Afghanistan, Uyghurning wetini Uyghuristan'gha qoshna dölet, afghanistan, Uyghuristan bilen wahan karidori arqiliq chégrilinip turidu. 20‏-Esirning bashlirida hindistanliq, afghanistanliq sodigerler, soda tijaret bilen Uyghuristan'gha kélip turatti. 20‏-Esirning 30‏-yillirida Uyghurning qeshqerde qurulghan dölitige we dölet qurush üchün Uyghurlar élip bériwatqan qoralliq heriketlerge afghanistanliq qérindashlar hésdashliq qilishqan idi. Éhtimal hindistanni bésip yatqan en'gliyidin yaki sabiq sowét sotsiyalizm impériyisidin qorqqanliqtinmu, shu chaghda afghanistan hökümiti Uyghurning 1933‏-yili qeshqerde qurulghan dölitini étirap qilalmighan idi.

Afghanistan yiraqtin éytqanda alikisandér makadoniskining, ottura esirlerde chinggizxanning tajawuzigha uchrighan bolsa, 19‏-esirde en'gliye bilen char rusiyining otturisida nurghun qétim menpe'et toqunushining qurbanigha aylan'ghan idi.

20‏-Esirning 70‏-yillirigha kelgende afghanistan sabiq sowétlar jahan'girlikining tajawuzigha uchrighanda, afghanistan wetenperwerlirige amérika xelqi yardem qilip, 1989‏-yili sabiq sowétlar jahan'girlikining afghanistandin chékinishini qolgha keltürdi.

2001‏-Yili afghanistanni baza qilghan térroristlar tinch yashawatqan amérika xelqige hujum qildi. Bu qétim amérika armiyisi afghanistan'gha yürüsh qilip, térroristlar bazisini pachaqlap tashlap, térroristlargha qarshi urush üzül- késil ghelibe qildi.

Térrorizmgha qarshi tüzükrek urush qilalmighan pakistan emdilikte amérikigha yénini qilishqa bashlighanda, hawadin chüshüp afghanistan'gha prézidént bolghan karzay ependining, "Amérika bilen pakistan otturisida urush bolup qalsa, afghanistan, pakistan terepte turidu" dégenliki ash bergen qazanni chaqidighan ademning bimene gépi bolup qaldi.

Eger karzay dégendek urush bolup qalidighan bolsa, bu urush, afghanistan, pakistan chégrisida, afghanistan bilen Uyghuristan, pakistan bilen Uyghuristan chégrilirida bolidighan urushtur. Eger karzay dégendek shundaq urush bolidighan bolsa, ishinimenki, Uyghur xelqi, amérika xelqi terepte turidu we özining musteqilliqi üchün küresh qilidu.

Toluq bet