Italiye xitayning “Bir belbagh bir yol” qurulushidin ayrilidighanliqini bildürgen

Washin'gtondin muxbirimiz uyghar teyyarlidi
2023.12.06

Italiye hökümet da'irilirining éytishiche, italiye xitayning muhim soda we ul eslihe türi bolghan “Bir belbagh we bir yol” qurulushidin chékinip chiqqanliqini resmiy uqturghan.

Roytéris (Reuters) agéntliqining 2023-yili 12-ayning 6-kündiki xewiridin melum bolushiche, italiyening bu qarari üch kün ilgiri dölet mektubi arqiliq béyjinggha yetküzgen, lékin ikki terep bu toghruluq resmiy sözleshmigen.

Italiye bash ministiri gi'orgya méloni (Giorgia Meloni) uzundin buyan bu türni tenqid qilip kelgen hemde bu qurulushtin chékinishni xalaydighanliqini bildürgen idi. Nurghun kishiler xitayning “Bir belbagh bir yol” qurulushidin paydilinip özining siyasiy we iqtisadiy tesir küchini yawropa döletlirige qeder yéyishni meqset qiliwatqanliqini, italiyedek döletler üchün xitayning bu qurulushining buning héchqandaq paydisi yoqluqini ilgiri sürüp kelmekte idi.

Muxbirlar, italiye bash ministiri gi'orgiya mélonining ishxanisidin italiyening néme sewebtin xitayning “Bir belbagh bir yol” qurulushidin chékinip chiqqanliqi toghrisida so'al sorighan bolsimu, emma italiye terep buninggha jawab bermigen. Xitaymu bu toghruluq héchqandaq inkas qayturmighan.

Italiyediki bir hökümet emeldari roytéris agéntliqigha mundaq dégen: “Biz hazir ‛bir belbagh we bir yol‚ qurulushining bir parchisi bolmisaqmu, emma xitay bilen bolghan yaxshi munasiwetni dawamlashturushni xalaymiz.”

2019-Yili italiye hökümiti amérikaning agahlandurushigha qarimay, xitayning “Bir belbagh bir yol” qurulushigha qatnashqan gherbtiki tunji dölet bolup qalghan idi.

Italiye bilen xitay arisida kélishilgen “Bir belbagh bir yol” heqqidiki kélishim 2019-yili imzalan'ghan bolup, kélishimning waqti 2024-yili 3-ayda toshidiken. Italiye hökümet menbelirining bildürüshiche, italiye terep buningdin 3 kün burun xitaygha dölet mektubi ewetip, xitay bilen bolghan “Bir belbagh bir yol” qurulushi kélishimni yéngilimaydighanliqini uqturghan.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.