2 - Nöwetlik dunya qirim tatarliri qurultiyi enqerede ötküzüldi

Muxbirimiz erkin tarim
2015-08-02
Share
tatar-qurultiyi-2015.jpg 2 - Nöwetlik dunya qirim tatarliri qurultiyi bir körünüsh
RFA/Erkin Tarim


Tunji qétimliqi 2009 - yili qirimda ötküzülgen dunya qirim tatarliri qurultiyining ikkinchi nöwetliki 8 - ayning 1 - 2 - künliri enqere bilkent yighin zalida ötküzüldi. Qurultaygha 12 dölettin 100 etrapida tatar ammiwi teshkilatlirining mes'ulliri we wekilliridin bolup köp sanda wekil qatnashti. Ruslarning qattiq bésimigha, tosushigha qarimay qirimdinmu 150 etrapida tatar qurultaygha keldi.

Qurultayning échilish murasimigha qirim tatar milliy qurultiyi re'isi refat chubarow, qirim xelqining milliy herikitining rehbiri mustafa abduljémil qirim'oghlu, türkiye parlaménti mu'awin bashliqi naji bostanchi ependi, türkiye bash mministir mu'awini numan qurtulmush ependi, ukrayniye tashqi ishlar ministiri pawlo klimkin ependi, türkiye milletchi heriket partiyesi mu'awin bashliqi ruhsar demirel xanim, jumhuriyet xelq partiyesi mu'awin bashliqi murat özchelik ependi, amérikaning enqere elchisi qohn r. Bass ependi qatarliq kishiler qatnashti.

Yighin axirida 3 muhim qarar we bir metbu'at bayanati maqullan'ghan. Qararda rusya fédératsiyesini qirim yérim arilidin chiqip kétishke chaqirghan.

Biz qurultay toghrisida tepsili melumat igilesh üchün qirim tatarliri milliy qurultiyi wekili, emel qirim tatar weqpi bashliqi zafer qaratay ependi bilen söhbet élip barduq.

Ukrayniye parlament ezasi mustafa jemil qirimoghlu
Ukrayniye parlament ezasi mustafa jemil qirimoghlu

U aldi bilen échilish murasimida sözlen'gen nutuqlar toghrisida melumat bérip mundaq dédi:

8 - Ayning 1 - küni qurultayning échilish murasimi ötküzüldi. Yighinning échilish nutqini qirim tatarliri milliy qurultéyi re'isi refat chubarow ependi qildi. U, nutuqida qirimning hazirqi weziyiti, rusiyening bésip kirgendin kéyin qirim tatarlirigha élip bériwatqan bésim siyasiti heqqide toxtaldi. Türkiye parlamenti mu'awin bashliqi naji bostanchi ependi söz qildi. Arqidin qirim xelqining milliy rehbiri mustafa abduljémil qirimoghlu, türkiye bash ministir mu'awini numan qurtulmush ependi, türkiye milletchi heriket partiyesi mu'awin bashliqi ruhsar demirel xanimlar söz qildi. Ukra'ina tashqi ishlar ministiri pawlo klimkin ependi qurultayning échilishida uzun söz qildi.

Zafer qaratay ependi nutuqida aldi bilen ukrayniye dölet re'isining qirim tatarliri milliy qurultiyigha ewetken salamini yetküzgenlikini bu salam xétining bek muhim ikenlikini bayan qilip mundaq dédi:

Bu xet bek muhim idi. Ukra'ina dölet re'isi petro périshenko bu xétide qirim yérim arili ukrinaning qoligha qaytqanda, qirim aptonom jumhuriyiti qurush üchün teyyarliq xizmiti qiliwatqanliqi tekitlen'gen bolup, bu xet wekillirimizni bekla tesirlendürdi. Ukra'ina tashqi ishlar ministiri burunqi hökümetlerning qirim xelqi bilen yaxshi hemkarliq élip barmighanliqini, burun ukra'ina hökümetlerning qirim tatarlirigha qarita xata siyaset élip barghanliqini, bundin kéyin bu xataliqlarni tüzitip,rusyege qarshi hemkarliqni kücheytish toghrisida toxtaldi.

Qirim tatarliri milliy kürishining rehbiri, ukrayniye parlament ezasi mustafa jemil qirimoghlu nutuqida rusyening qirim ishghaligha qarita dunya döletlirining pozitsiyesi heqqide némilerni qilish kérekliki toghrisida köz qarashlirini bayan qilip ötti.

Zafer qaratay ependi ikki kün dawamlashqan qurultayning kün tertipi toghrisida melumat bérip mundaq dédi:

Bügünki saylamda qirim milli qurultiyining re'islikige refat chubarow qayta saylandi. Dunya qirim tatarliri qurultéyining nizamnamisi toghrisida muzakire élip bérilip nizamnamigha tüzitish kirgüzüldi. Qurultayda 4 qarar maqullandi. Birinchi qararda pütün dunyagha qilin'ghan bir chaqiriq bar. Ikkinchi qararda pütün dunyadiki qirim tatarlirigha qilin'ghan bir chaqiriq bar. Üchinchisi bolsa ukra'ina hökümitige sunmaq üchün qobul qilin'ghan bir qarar bar. Tötinchisi bolsa bir parche metbu'at bayanatidur. Bu qararlarning ortaq mezmuni rusyening tajawuzining qanunsiz ikenlikini dunya jama'etchilikige yaxshi anglitish kérekliki, pütün dunyadiki qirim tatarlirining dunya qirim tatar qurultiyini qollap quwwetleydighanliqi tekitlen'gen.

Zafer qaratay ependi qirim tatarlirini türkiye bashta nurghun döletlerning qollap quwetlewatqanliqini bayan qilip mundaq dédi:

Qurultiyimizgha türkiy jumhuriyetlerning enqerede turushluq elchiliri we diplomatliri, we bashqa döletlerning diplomatliridin bolup köp sanda kishi qatnashti. Türkiye jumhuriyeti döliti bizni qollap quwwetleshke dawam qiliwatidu. Türkiye ministiri numan qurtulmush ependi qilghan nutuqidimu rusyening qirimni bésiwalghanliqini éyiplaydighanliqini, qirim tatarlirining heqliq dawasini qollap quwetleydighanliqini bayan qildi. Qurultiyimizgha türkiye jumhur re'isi rejep tayyip erdoghan, bash ministir exmet dawutoghlu ependi we tashqi ishlar ministiri mewlut chawushoghlu tebrik xéti ewetip, qirim tatarlirining heqqaniy dewasini qollap quwetleydighanliqini yetküzdi.


Pikirler (0)

Barliq pikir - bayanlarni körüsh.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet