Exmet igemberdi: men shahit bolghan Uyghur qismetliri(10): türme hayatim

Muxbirimiz ümidwar
2023.03.23
Tarixning sadda ümid-arzuliri: tashkenttiki Uyghur oqughuchilirining xrushofqa erzi qilishi Exmet igemberdi ependi. 2009-Yili awstraliye.
RFA/Ümidwar

Awstraliyede yashaydighan 86 yashliq péshqedem Uyghur ziyaliysi exmet igemberdi özi shahit bolghan Uyghur qismetlirining muhim qismi süpitide özining 1969-1979-yilliri arisidiki 10 yilliq türme  hayatini eslep ötti.

Exmet igemberdining sözlep bérishiche, Uyghurlar, jümlidin Uyghur ziyaliyliri 1968-1970-yilliri arisida sherqiy türkistan xelq inqilabi partiyesi namidiki bir siyasiy partiyening rehberlikide keng kölemde milliy azadliq kürishige atlan'ghan bolup, sowét-xitay reqiblik dewridiki bu heriket axirida kompartiye hakimiyiti teripidin basturulup zor sandiki Uyghurlar türmilerge tashlan'ghan. Bir qisim  bashlamchilar öltürülgen, yene bir qisim kishiler sowét ittipaqigha qéchip ketken. Exmet igemberdi ependimu ene shu jeryanda qolgha élinip zor sandiki Uyghur siyasiy mehbusliri bilen éghir türme jaza muddetlirini bashtin kechürgen.

Exmet igemberdi ependi ghuljida qolgha élinip, bir mezgildin kéyin ürümchige élip kélinip, saybaghdiki jama'et xewpsizlik  nazariti türmisige solan'ghan. Ene shu jayda  uzun yilliq türme  hayatini bashtin kechürgen.

Gerche buninggha 40 yildin artuq waqit ötken bolsimu, emma uning türmide tartqan azabliri, qelb yariliri, jismaniy jaza yariliri hazirghiche uni azablimaqta.

Programmining  tepsilatni yuqiriqi awaz  ulinishidin anglighaysiler.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.