Әхмәт бозоғлан: бизни хитай консули «әкетимиз» дәп тәһдит салди; түрк консули «қутулдуримиз» дәп илһам бәрди! (4)

Мухбиримиз шөһрәт
2020-11-30
Share
Әхмәт бозоғлан: бизни хитай консули «әкетимиз» дәп тәһдит салди; түрк консули «қутулдуримиз» дәп илһам бәрди! (4) Нөвәттә һиндонезийә түрмисидә җаза муддитини өтәватқан уйғур мәһбус әхмәт бозоғлан мухбиримиз билән син сөһбити өткүзүватқан көрүнүш. 2020-Йили 11-ноябир.
RFA/Shöhret Hoshur

Һиндонезийә түрмисидики уйғур мәһбус әхмәт бозоғлан, мухбиримиз билән өткүзгән сөһбитиниң бүгүнки қисмида, өзлириниң тәкшүрүлүш җәрянида хитай вә түрк консули билән қилишқан гәплири һәққидә мәлумат бәрди. Униң дейишичә хитай әлчихана хадимлири уйғур районидин чақиртип кәлгән сақчилар билән бирликтә сорақ қилип, уларни хитайға қайтуруп әкетидиғанлиқи һәққидә тәһдит салған; түрк консули болса уларни йемәк-ичмәк вә пул билән йоқлаш билән бирликтә, уларни амал қилип түркийә әкетидиғанлиқини билдүрүп илһам бәргән. Төвәндә мухбиримиз шөһрәт һошурниң бу һәқтә тәйярлиған программиси диққитиңларда болиду.

Соал: мушу делойиңлар һәққидә өзиңиз назук яки сирлиқ дәп қарайдиған қайси нуқтилар бар?

Җаваб: мән һечкимгә һечқандақ зиян-зәхмәт йәткүзмигән, һечкимни билмигән вә һәрқандақ бир гуруппиға қатнашмиған әһвал астида йәнә мени 8 йиллиқ кесиветиши мән ятқан түрмидики мәһбусларниң һәммисини һәйран қалдурди. Мән бу ишқа хитайниң қол тиқиши вә хитай тәрәпниң һиндонезийә һөкүмитигә бесим ишлитиши бу ақивәтни кәлтүрүп чиқарди дәп қараймән.

Соал: хитай тәрәп бирәр җинайәт һекайәсини тоқуп силәргә артқандәкму яки қандақ?

Җаваб: һекайә тоқумиған, әмма сорақ җәряндики һәр бир тәпсилатқа бирнәрсиләрни қетим, көптүрүп ишни чоңайтивәткән.

Соал: немигә асасән бундақ дәйсиз?

Җаваб: хитай тәрәп бизни сорақ қилғанда қайтип кирип кәтсәңлар һечнемә қилмаймиз, ата-анаңларға тапшуруп беримиз, түркийәлик әмәсликиңларни етирап қилсаңларла болди дәп бизни алдиди; биз өзимизни түркийәлик дәп чиң турғандин кейин, түркийәгә кәтсәңларму түрмигә кирисиләр, бу йәрдә қалсаңларму түрмидә ятисиләр, чүнки силәр террорист. Биз силәрни қандақла қилип болуп болмисун әкирип кетәләймиз дәп тәһдит салди вә һәтта тиллиди.

Соал: сориғанлар сақчиларму консулхана хадимлириму?

Җаваб: үч қетим сорақ қилди, һәммисидә чақиртип әкәлгән уйғур сақчилардин иккиси, консулхана хадимлиридин 2-3и бирликтә сориди. Һәр қетимлиқ сорақ бир саәттин ешип кәтти.

Соал: улар асаслиқи немиләрни сориди? кимләрни силәрни йолға салди дегәндәк гәпләрни қилдиму?

Җаваб: қайтуруп әкетишниңла гепини қилди, биз өзимизни түркийәлик дәп чиң турғанлиқимиз вә көпинчә соаллириға җаваб бәрмәй турувалғанлиқимиз үчүн көп темида соал соришиға мумкинчилик болмиди.

Соал: сотта силәрдин түркийәниң истиқлал марши соралғанлиқи вә силәрниң җаваб берәлмигәнликиңлар һәққидә гәпләр бар, бу тоғриму?

Җаваб: шундақ, истиқлал марши соралди, биз бир қисмини оқуп берәлидуқ, толуқ дәп берәлмидуқ.

Соал: сотта түрк консули барму нәқ мәйданда?

Җаваб: бар, һәр қетимлиқ сотта бар.

Соал: улар силәргә һесдашлиқ позитсийәсидә болдиму яки гуманий көздә қаридиму?

Җаваб: улар бәк чоң һесдашлиқ қилди; һәр қетимлиқ сотта пул, йемәк-ичмәк елип кирип бизни йоқлиди; һәм «сәбрә қилиңлар, силәрниң хитайға қайтурулуп кәтмәсликиңизларға ярдәм қилимиз» деди.

Соал: хәвәрләрдә йәнә, йәнә бир нәччә уйғурниң һиндонезийәдики радикал гуруппиларға қетилғанлиқи вә улар билән һиндонезийә сақчилириға қарши җәңләргә қетилип, нәқ мәйданда өлтүрүлгәнлики һәққидә гәп бар. Булардин хәвириңиз барму?

Җаваб: мән сиз гепини қилған кишиләрни вә у әһвалларни билмәймән.

Соал: сиз билидиған вә сиз билән бир мәйданда тутулған 3 сәпәрдешиңизниң әһвалиму сиз билән охшашму?

Җаваб: шундақ, улар билән малайшияда тонушқан, биргә сәпәр қилған; улар билән пикиримиз, йолимиз охшаш иди.

Соал: һазир сизниң қанчилик муддитиңиз қалди?

Җаваб: икки йил 4 ай қалди.

Соал: алдинқи 3 сәпәрдешиңизниң хитайға қайтурулуш әһвалиға қарап, қайтурулушниң алдини елиш үчүн қандақ бир ишни зөрүр дәп қараватисиз?

Җаваб: билишимчә түрмә башлиқлири 3 достумни қайтурушниң алдида түрмә хизмәтчилиригә бу ишни сиртқа билдүрмәсликни уқтурған; қайтурушни мәхпий елип барған; шуңа қайтурулуштин бурун әһвалим сиртқа чиқип кәтсә пайдилиқ дәп қараймән, униңдин башқа, муддитим тошқанға йеқин түркийә яки явропадин бирәри келип ишимға арилашса аман қалимән дәп пәрәз қилимән.

Соал: бәлким мушу темидики зияритимизниң ахири болуп қелиши мумкин, бу нуқтида дәйдиған бир гәп-сөзиңиз барму?

Җаваб: мениң бихәтәрликим үчүн баш қатуруватқан барлиқ ака-ука, ача-сиңиллиримға рәһмәт ейтимән.

Соал: әмисә сизни сөзләштин тохтатқучә йәнә бираз сөзлишәйли.

Җаваб: хапа болмайсиз, вақтим тошуп қелипту.

Юқирида һиндонезийәдики уйғур мәһбус әхмәт бозоғланниң сорақ вә сотлиниш җәрянида хитай тәрәпниң уларни әкетимиз дәп тәһдит салғанлиқи, түркийә тәрәпниң болса қутқузимиз дәп илһам бәргәнлики һәққидә мәлумат бәрдуқ.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт