Илһам тохтиниң қизи җәвһәр: "дадам илһам тохти үчүн адаләт тәләп қилимән"

Мухбиримиз меһрибан
2014-09-25
Share
jewher-ilham-toxti-guwahliq.jpg Җәвһәр дадиси илһам тохти үчүн америка дөләт мәҗлисидә әркинлик тәләп қилди. 2014-Йили 8-апрел, вашингтон.
cecc.gov

Тинч йол билән уйғурларниң қануний һәқ-һоқуқлирини тәләп қилғини үчүн, 23-сентәбир күни хитайниң үрүмчидә ачқан сотида "дөләтни парчилаш" җинайити билән әйиблинип, муддәтсиз қамақ җазасиға һөкүм қилинған уйғур өктичи зиялийси илһам тохтиниң қизи җәвһәр радиомиз зияритини қобул қилип, дадисиниң гунаһсизлиқини тәкитләп, хитай һөкүмитидин дадиси үчүн адаләт тәләп қилидиғанлиқини билдүрди. У 25-сентәбир пәйшәнбә күни әтигән радиомиз зияритини қобул қилди.

Җәвһәр сөзидә дадисиниң муддәтсиз қамақ җазасиға һөкүм қилинғанлиқ хәвирини аңлиғандин кейинки роһи һалитини баян қилип мундақ деди:
"дадам һәққидики хәвәрни аңлиғинимда көңлүм йерим болди, йиғлидим, һәтта шу күни туюқсиз қизип кәттим. Қизитмам 39 градусқа чиқти. Өгәй апам гузәлнурниңму әһвали яхши әмәсликини хәвәрләрдин аңлидим. Әмма униңға телефонум уланмиди. Уларниң дадамни муддәтсиз қамақ җазасиға һөкүм қилғанлиқи гүзәлнур һәдәмниму ағритип қойди. Әмма дадам дегәндәк мән қәйсәр болушум керәк. Чүнки, һазир йиғлайдиған вақтимиз әмәс, бәлки дадамниң гунаһсизлиқини дуняға испатлайдиған вақтимиз. Шуңа сизниң зияритиңизни қобул қиливатимән. Түнүгүн индиана телевизийисиниң зияритини қобул қилип, дадамниң гунаһсиз икәнликини дедим вә җуңго һөкүмитидин дадамни гунаһсиз дәп қоюп беришни тәләп қилдим."

Телефон зияритимиз давамида, көп қетим йөтәлгәнлики сәвәбидин гәплири үзүлүп чиқиватқан болсиму, әмма җәвһәрниң роһи һалити йәнила көтүрәңгү иди. У бу роһни дадиси илһам тохтидин алғанлиқини, өзиниң бундақ шараитта ғәйрәтлик болуши керәкликини, түнүгүн кәчтин башлап мәтбуатларниң зияритини қобул қилишни башлиғанлиқини вә дадисиниң тезрәк әркинликкә чиқиши үчүн өзи көрситәлигүдәк тиришчанлиқларни көрситидиғанлиқини билдүрүп мундақ деди:
"мән йәнила үмидвар болушқа, ғәйрәтлик болушқа тиришиватимән, бундин кейинму әлвәттә қәйсәр болушқа тиришимән. Мән бу роһни дадамдин алдим. Йеқинқи йилларда дадам даим тутқун қилинип сорақ қилинип турди. Һәр қетим улар уни сорақ қилип өйгә қайтурғинида дадам бизгә ғәйрәтлик болушни, йиғлимаслиқни ейтатти. Мән бу хил қәйсәрликни шу йилларда йетилдүрдүм. Шуңа һазирму йиғлимаймән. Чүнки һазир йиғлайдиған вақит әмәс. Җуңго һөкүмити һаман бир күни өзиниң хата қилғанлиқини тонуйду. Улар гунаһсиз дадамни тутқун қилип, җазалимақчи болуватиду. Әмма улар һаман бир күни бу ишта хата қилғанлиқини билиду. Әгәр һөкүмәт өз хаталиқини тонумиса, биз униңға хата қилғанлиқини тонутимиз. Мән уларниң хата қилғанлиқини тонутушқа тиришимән. Мән дадамниң әркинликкә чиқишиға ишинимән вә дадамниң әркинлики үчүн өзүм қилалиған ишларниң һәммисини қилишқа тәйяр. Тиришип оқуймән, дадамниң үмидини ақлаймән."

Җәвһәрниң билдүрүшичә, өгәй аписи гүзәлнур дадиси үстидин үрүмчидә ечилған сотқа қатнишиш үчүн үрүмчигә барғандин буян, җәвһәрниң гүзәлнур ханимға урған телефонлири уланмиған. У пәқәт илһам әпәндиниң адвокатлириға телефон қилиш арқилиқла дадиси илһам тохти вә аписи гүзәлнурниң әһвалини билиш пурситигә еришкән. Җәвһәрниң билдүрүшичә, адвокат униңға гүзәлнур ханимниң мушу бир нәччә күндә бейҗиңға қайтип келидиғанлиқини ейтқан.

Җәвһәр баянида йәнә, гәрчә дадисиниң тутқун қилинип еғир җазаға һөкүм қилиниши, бу аилиниң барлиқ мүлкиниң мусадирә қилинишидәк яман хәвәр өзини қаттиқ азаплиған болсиму, әмма дуня җамаәтчиликиниң дадиси илһам тохтиға вә бу аилиниң әһвалиға йеқиндин көңүл бөлүши өзини тәсирләндүргәнликини билдүрди:
"һазир дадамни яхши билидиған достлар, чәтәлләрдики уйғурлар, америка қатарлиқ дөләтләр, тәшкилатлар һәммиси дадамға, бизниң аилигә көңүл бөлүватиду. Мана бу дадамниң хата қилмиғанлиқини испатлайду. Мән бу әһвалдин бәк тәсирләндим. Мән дадамдин пәхирлинимән. Илһам тохтиниң қизи болғанлиқимдин пәхирлинимән. Дадам уйғурларниң қануний һәқлири үчүн сөзлиди. Шуниң үчүн түрмидә йетиватиду. У пүтүнләй гунаһсиз. Мән дадамниң әркинликкә чиқиши үчүн күч чиқарған, дадам үчүн җуңго һөкүмитини адаләткә чақирған барлиқ кишиләргә, тәшкилатларға, дөләтләргә рәһмәт ейтимән вә хәлқарани җуңго һөкүмитиниң дадамни гунаһсиз дәп қоюп бериши үчүн бесим ишлитишкә чақиримән."

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт