Istanbuldiki Uyghur muhajirlargha bir türküm yardem xizmiti élip bérildi

Ixtiyariy muxbirimiz arslan
2016-07-16
Élxet
Pikir
Share
Print
Istanbuldiki Uyghur muhajirlargha bir yardem
Istanbuldiki Uyghur muhajirlargha bir yardem
RFA/Arslan

Yéqini yillardin béri xitaydin qéchip türkiyege kélip panahlan'ghan Uyghurlarning sani xéli salmaqni igileydu. Melum bolushiche, bu xildiki Uyghur muhajirlardin bir nechche yüz a'ile türkiyening qeyseri shehirige orunlashqan bolsimu, yene nechche yüz a'ile istanbulgha yerleshken bolup, bularning bezilirining hal - küni qiyin ehwalda iken.

Yéqindin buyan merkizi istanbulgha jaylashqan "Sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyiti" ning tirishchanliq qilishi bilen istanbulda qiyinchiliqta qalghan bir qisim Uyghurlargha pul we maddiy yardem buyumliri tarqitilghan.

Biz bu heqte téximu köp melumatqa érishish üchün sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyitining ijtima'iy ishlar mes'uli kérem qarim we ayallar bölüm bashliqi munewwer özUyghur xanim bilen söhbet élip barduq.

Munewwer özUyghurxanimning bildürüshiche, mohtajliqta qalghan yétimler, tul ayallarning tizimlikliri qayta retlinish bilen birge doxturxanida dawalinish éhtiyaji bolghanlargha, doxturxanilarni tonushturush, bahasi uyghun bolghan doxturxanilar yaki hemkarlishishini xalaydighan doxturlar bilen alaqiliship, dawalash ishlirini asanlashturushqa tirishchanliq körsitilgen. Uningdin bashqa tilda qiynalghan qérindashlargha terjimanliq qilish seperwerliki élip bérilghan. Oqu - oqutush ishlirida qiynalghan we qiyinchiliqlargha yoluqqanlargha alaqidar orunlargha tonushturush bilen birge, ulargha imkaniyetning yétishiche yardem qilin'ghan.

Istanbuldiki Uyghur muhajirlargha yardem tarqitilmaqta
Istanbuldiki Uyghur muhajirlargha yardem tarqitilmaqta RFA/Arslan

"Sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyiti" ijtima'i ishlar mes'uli kérem qarimning bildürüshiche, istanbuldiki éhtiyajliq Uyghur a'ililerge 10 tonna gösh, 10 tonna un - gürüch tarqitilghan, uningdin bashqa yene turmush qiyinchiliqi bar 40 etrapida a'ilige bir qanche yildin buyan her ayliqi 500 liradin nex pul yardem bérip kelmekte iken.

"Sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyiti" ayallar bölümi mes'uli munewwer özUyghur xanim yardem hemkarliq xizmetliri toghrisida toxtilip mundaq dédi: "Ramizan kirishtin ilgiri bashlan'ghan teshwiqat pa'aliyiti netijiside, türkiyening herqaysi jayliridin ewetilgen sediqe, fitre yardemlirining miqdari éshish bilen birge ramizan boyiche üzlüksiz ijtima'iy alaqilerde mohtajlarning haligha yéqindin köyünüp köngül bölidighan weziyet omumlashti. Ramizan éyi ichide jem'iy 60 neper yétim we yardemge mohtaj oqughuchilirimiz we perzentlirimizge 'yardem qoli ijtima'iy yardem jem'iyiti' we shexsler teripidin 100 türk lirasi qimmitide héytliq kiyim kiydürüldi. Kiyindürülmigen yétimlirimizgha her ayliq yardem pulidin bashqa yene kishi béshigha 50 liradin héytliq qoshup bérildi."

Igilinishiche, ma'arip jem'iyitining ijtima'iy yardem xizmetler bölümidin yétim, tul, we yardemge mohtajlargha tarqitilghan neq iqtisadiy yardem puli we sétiwélish kartisi jem'iy 40 ming türk lirasigha yetken. Buning ichide 15 ming türk lirasi "I ha ha insaniy yardem jem'iyiti" teripidin jem'iyetning zeytunburnu shöbiside tarqitilip bérilgen. Diyanet ishliri teripidin bérilgen karta 5000 lira etrapida bolghan. Yardem qoli jem'iyitidin kelgen 500 liraliq kartimu bu orunda tarqitilghan.

Biz yene Uyghur muhajirlarning ehwalini igilesh üchün Uyghur muhajir adil abdughupur ependi bilen söhbet élip barduq.

Adil ependi, istanbuldiki Uyghur muhajirlarning bir qisimining turmush éhtiyaji qamdalghan bolsimu, bir qisim éhtiyajliq a'ililerning mewjutluqini bildürdi.

2009 - Yili yüz bergen "Ürümchi weqesi" din kéyin Uyghurlar türkiyige kélishke bashlighan bolup 2012 - yilidin bashlap téximu köplep kélishke bashlidi. Toluq bolimighan melumatlargha qarighanda, 2012 - yilidin 2015 - yilighiche bolghan ariliqta türkiyige 8 mi'ing bilen 10 ming etrapida Uyghurning kélip olturaqlashqanliqi ilgiri sürülmekte.

Bu Uyghur muhajirlarning bir qismi soda - tijaret qilish, shérketlerde ishlesh arqiliq türmushini qamdap kéliwatqan bolsimu, bir qisimliri ishsiz turmush qiyinchiliqigha uchrap kelmekte iken. Xitay zulumidin qéchip sherqiy türkistan asiya elliri arqiliq türkiyige kelgen Uyghurlarning bir qisimi tayland arqiliq kelgen bolsimu, köp sandikiliri malaysiye arqiliq kelgenliki ilgiri sürülmekte.

Toluq bet