ពលរដ្ឋ​មួយ​ចំនួន​និង​អតីត​សិស្ស​សោក​ស្ដាយ​ចំពោះ​មរណភាព​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់

ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​មួយ​ចំនួន​និង​អតីត​សិស្ស​បាន​សម្ដែង​ភាព​សោកស្តាយ​និង​ទុក្ខ​ក្រៀមក្រំ​ចំពោះ​មរណភាព​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ អតីត​សាស្រ្តាចារ្យ​អក្សរសាស្រ្ត​ខ្មែរ ដែល​បាន​ទទួល​អនិច្ចកម្ម​នៅ​ថ្ងៃ​ព្រហស្បតិ៍ វេលា​ម៉ោង ១២ និង ១៥​នាទី នៅ​ប្រទេស​បារាំង ដែល​ត្រូវ​នឹង​ម៉ោង​ប្រមាណ ៦​ល្ងាច​នៅ​កម្ពុជា។
ដោយ សោភ័ណ
2008-12-22
Share
កេង​វ៉ាន់សាក់303 លោក​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ កាល​នៅ​រស់។
Photo supplied

សាស្ត្រាចារ្យ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​និង​ជា​អនុប្រធាន​រាជ​បណ្ឌិត​សភា​កម្ពុជា បណ្ឌិត រស់ ចន្ត្រាបុត្រ បាន​សម្ដែង​ភាព​ក្រៀមក្រំ​ថា មរណភាព​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ គឺ​ជា​ការ​បាត់បង់​ស្នាដៃ​ដ៏​ពិសេស​របស់​ខ្មែរ​ម្នាក់ ហើយ​ថា លោក​បណ្ឌិត​រូប​នេះ គឺ​ជា​សាក្សី​ដ៏​សំខាន់​របស់​អក្សរសិល្ប៍ អក្សរសាស្ត្រ ព្រមទាំង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ​ទៀត​ផង។

លោក​បណ្ឌិត រស់ ចន្ត្រាបុត្រ មាន​ប្រសាសន៍​ដូច្នេះ​ថា ៖ «ហើយ​លោក​ជា​សាក្សី​មួយ​នៅ​ក្នុង​នយោបាយ​ទៅ​ទៀត ដូច្នេះ​គឺ​ថា​មាន​ការ​សោកស្ដាយ​ណាស់ ដែល​យើង​បាត់​បង់​លោក កេង វ៉ាន់សាក់ នេះ ប៉ុន្តែ​យើង​ឃើញ​ថា លោក​បាន​ទុក​ជា​ភស្តុតាង ទុក​ជា​សក្ខីភាព​ជាច្រើន​ដែរ​តាម​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី រហូត​មក​ដល់​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ដែល​អាច​ចងក្រង​ទៅ​ថ្ងៃ​ក្រោយ​ជា​ឯកសារ​ឲ្យ​យើង​បាន​យល់​ខ្លះ។ ប៉ុន្តែ​អ្វី​ដែល​យើង​ចង់​ដឹង​នោះ​នៅ​មាន​ច្រើន​ទៅ​ទៀត ដែល​ជា​ការ​សោក​ស្ដាយ​ចំពោះ​យើង​ខ្ញុំ ហើយ​ជា​ពិសេស​គឺ​សោក​ស្ដាយ​ដែល​រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ តាំងតែ​ពី​លោក​បាន​ឃ្លាត​ចាក​ពី​មាតុភូមិ​ទៅ លោក​សាស្រ្ដាចារ្យ​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ លោក​មិន​ដែល​បាន​អញ្ជើញ​មក​កម្ពុជា​ឲ្យ​បាន​ឃើញ​ដោយ​ផ្ទាល់​ភ្នែក​ម្ដង​ទៀត ពី​ការ​រីក​ចម្រើន​និង​ការ​រៀបចំ​របស់​សង្គម​ជាតិ​ខ្មែរ ដើម្បី​ធ្វើ​ដូចម្ដេច​ឲ្យ​យើង​បាន​ទទួល​នូវ​ការ​រិះគន់ ឬ​ទិតៀន ឬ​មួយ​ជា​ចំណាប់​អារម្មណ៍​របស់​លោក​អំពី​កម្ពុជា​បច្ចុប្បន្ន»

អតីត​ជា​និសិ្សត​គរុកោសល្យ​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ អ្នកស្រី យិន វ៉ាន់ថា បាន​សម្ដែង​ក្តី​សោក​ស្តាយ​ថា ការ​បាត់បង់​ជីវិត​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក ជា​ការ​បាត់បង់​មនុស្ស​ដ៏​សំខាន់​ម្នាក់​ដែល​ជា​អ្នក​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​លើ​អក្សរសាស្ត្រ​ខ្មែរ​ដំបូង​គេ​បង្អស់​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា។

អ្នកស្រី យិន វ៉ាន់ថា មាន​ប្រសាសន៍​ថា ៖ «អ្នក​ដែល​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ចំពោះ​អក្សរសាស្រ្ដ​ខ្មែរ​ម្នាក់​បាន​ស្លាប់​ទៅ ក៏​អត់​មាន​នរណា​នឹង​ជួយ​គិត​ត​ទៅ​ទៀត គាត់​ចាប់​ផ្ដើម​គិត​ដំបូង​គេ​ពី​រឿង​អក្សរ​ខ្មែរ ពី​រឿង​ភាសា​ខ្មែរ​អី​យ៉ាង​ម៉េច គាត់​ហ្នឹង​ជា​អ្នក​ប្រាជ្ញ​ម្នាក់​ដែរ​ហើយ យើង​ទទួល​ស្គាល់»

សាស្ត្រាចារ្យ​អក្សរសាស្ត្រ​ខ្មែរ​នៅ​សកលវិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​ភ្នំពេញ អ្នកស្រី អាំង សុខរើន មាន​ប្រសាសន៍​សូម​ជួយ​រំលែក​ទុក្ខ​ដល់​ក្រុម​គ្រួសារ​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ និង​ចូលរួម​សោកស្តាយ​ក្នុង​នាម​ជា​អ្នក​ទទួល​ស្គាល់​និង​បាន​ទទួល​យក​ធនធាន​អក្សរសាស្ត្រ​ជា​ច្រើន​ពី​លោក​ដើម្បី​ផ្ដល់​ឲ្យ​មនុស្ស​ជំនាន់​ក្រោយ។

អ្នកស្រី អាំង សុខរើន ថ្លែង​ដូច្នេះ​ថា ៖ «គាត់​បាន​បន្សល់​ទុក​ស្នាដៃ​ជា​ច្រើន​មក​ដល់​ពួក​យើង​ដែរ ដូចជា​ការ​វិភាគ​អក្សរ​សិល្ប៍ ដូចជា​ទាក់ទង​ទៅ​នឹង​ជីវប្រវត្តិ​របស់​ព្រះបាទ​ជយវរ្ម័ន​ទី​៧ ជា​ដើម។ យើង​ទទួល​យក​បាន យើង​អាច​ទទួល​យក​បាន​ភាគ​ច្រើន។ ក្នុង​ការ​ទទួល​យក​ស្នាដៃ​របស់​គាត់​ហ្នឹង យើង​ឃើញ​ថា គាត់​មាន​ការ​ស្រាវជ្រាវ​ច្រើន អាច​ជា​ធនធាន​មួយ​ដ៏​សំខាន់​សម្រាប់​អ្នក​សិក្សា​ជំនាន់​ក្រោយ​ក្នុង​ការ​ទទួល​យក​មក ហើយ​និង​អាច​មើល​ប្រៀបធៀប​វិភាគ​លើ​ស្នាដៃ​របស់​គាត់​បាន។ ខ្ញុំ​គិត​ថា ជីវប្រវត្តិ​របស់​គាត់​ក៏​សំខាន់​ដែរ តែ​ខ្ញុំ​មិន​ប្រាកដ​ថា​មាន​គេ​ចងក្រង​ជា​ជីវប្រវត្តិ​របស់​លោក​ហើយ ឬ​នៅ​ទេ? បើ​សិន​ជា​មាន​ការ​ចងក្រង​ជា​ជីវប្រវត្តិ​របស់​លោក​ទុក ក៏​ដូចជា​បង្ហាញ​ថា​ស្នាដៃ​របស់​លោក​មាន​អ្វី​ខ្លះ ជា​ការ​ល្អ​មួយ បើ​យើង​ចងក្រង​ជីវ​ប្រវត្តិ​របស់​អ្នក​និពន្ធ​ល្បី​របស់​ខ្មែរ​យើង​ទុក»

និសិ្សត​ឆ្នាំ​ទី​៤​នៃ​សកល​វិទ្យាល័យ​បញ្ញាសាស្ត្រ លោក សុខ បាន បាន​សម្ដែង​ការ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​នៅ​ពេល​ឮ​ថា បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ បាន​ទទួល​មរណភាព។

លោក​ថា លោក កេង វ៉ាន់សាក់ គួរ​តែ​រស់​នៅ​ឲ្យ​បាន​យូរ​ជាង​នេះ​ដើម្បី​វែកញែក​ភាសា​ខ្មែរ​ខ្លះ​ដែល​មាន​ភាព​ស្រពិច​ស្រពិល​ខ្លះ​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់​លាស់ ហើយ​លោក​បាន​បញ្ជាក់​ពី​គុណ​សម្បត្តិ​របស់​លោក​ដូច្នេះ​ថា ៖ «ខ្ញុំ​គិត​ថា មាន​តម្លៃ ជា​ពិសេស​ការ​ស្រាវជ្រាវ​អក្សរសាស្រ្ដ​ខ្មែរ​ត​ទៅ​ទៀត ព្រោះ​អី​អក្សរសាស្រ្ដ​ខ្មែរ​យើង​វា​នៅ​ស្រពិច​ស្រពិល​មិន​ទាន់​ច្បាស់។ ដូច​ជា គាត់​និយាយ​អំពី​ការ​កកើត​ឡើង​នៃ​ពាក្យ​ថា កម្ពុជា ប្រទេស​យើង គឺ​គាត់​បាន​សរសេរ​ហ្នឹង គាត់​បាន​និយាយ​អំពី​ចំណុច​ខ្លះ​ថា ខ្មែរ​យើង ពាក្យ​ខ្មែរ កើត​ឡើង​ពី​ពាក្យ ក បូក​នឹង មេ ព្រោះ​ខ្មែរ​យើង​ច្រើន​តែ​យក​ពាក្យ​មេ​ធ្វើ​ជា​ធំ...។ ខ្ញុំ​គិត​ថា​ជា​ស្នាដៃ​មួយ​ដ៏​ល្អ ព្រោះ​អី​វា​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្មែរ​យើង​ជំនាន់​ក្រោយ​ទៀត​គាត់​ចង់​សិក្សា​បន្ត​ថា​តើ​ពាក្យ​ខ្មែរ​យើង​វា​មក​ពី​ណា? នេះ​ជា​អក្សរសាស្រ្ដ​មួយ​ដែល​ខ្ញុំ​គាំទ្រ ពាក្យ ក​មេៗ។ បាត់​គាត់​មួយ​ខ្ញុំ​ស្ដាយ​ណាស់»

បើ​តាម​សាស្ត្រាចារ្យ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ បណ្ឌិត រស់ ចន្ត្រាបុត្រ ក៏​បាន​ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា ស្នាដៃ​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ ដែល​បន្សល់​ទុក​នោះ​មាន​ដូចជា មូលដ្ឋាន​នៃ​ការ​បង្កើត​ពាក្យ​ខ្មែរ​ថ្មី លោក​ជា​មនុស្ស​ដំបូង​ដែល​ជា​អ្នក​បង្កើត​អង្គុលីលេខ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ លោក​ជា​អ្នក​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ឧត្តមសិក្សា​នៅ​កម្ពុជា និង​លោក​បាន​បង្កើត​សាលា​គរុកោសល្យ​ឲ្យ​មាន​រហូត​ដល់​មធ្យមសិក្សា​ជាដើម។

លោក​បណ្ឌិត រស់ ចន្ត្រាបុត្រ មាន​ប្រសាសន៍​ដូច្នេះ​ថា ៖ «ហើយ​អ្វី​ដែល​ជា​លក្ខណៈ​មួយ​ទៀត ដែល​លោក កេង វ៉ាន់សាក់ បាន​ទុក​ជា​រៀង​រហូត​មក គឺ​ការវិវឌ្ឍ​មួយ​នៅ​ក្នុង​ភាសា​ខ្មែរ ហើយ...​ទី​មួយ​ទៀត លោក កេង វ៉ាន់សាក់ លោក​បាន​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ថ្នាក់​ឧត្ដមសិក្សា​នៃ​កម្ពុជា ពីព្រោះ​យើង​ពី​ដើម​រៀនសូត្រ​បាន​ត្រឹម​តែ​ថ្នាក់​បាក់ឌុប​ទេ យើង​ចប់​ហើយ អ៊ីចឹង​ទេ បាន​លោក កេង វ៉ាន់សាក់ លោក​មាន​គំនិត​ផ្ដួចផ្ដើម​ដំបូង​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ថ្នាក់​បរិញ្ញាបត្រ។ អ៊ីចឹង​គឺ​ក្រោយ​បាក់ឌុប យើង​មាន​ថ្នាក់​ឧត្ដម​សិក្សា​រៀន ហើយ​រៀន​ដំបូង​គឺ​ផ្នែក​ខាង​អក្សរសាស្រ្ដ។ ទី​២ លោក​ក៏​បាន​បង្កើត​នៅ​ខាង​ផ្នែក​សាលា​គរុកោសល្យ ពី​ដើម​យើង​មាន​គរុកោសល្យ​ត្រឹម​តែ​ថ្នាក់​គ្រូ​បង្រៀន​ធម្មតា​នៅ​តាម​បឋម​សិក្សា​ទេ ក្រោយ​ដែល​លោក កេង វ៉ាន់សាក់ អញ្ជើញ​មក លោក​បាន​រៀបចំ​ឲ្យ​មាន​ផ្នែក​បង្ហាត់​បង្រៀន​គរុកោសល្យ​ឲ្យ​រហូត​ដល់​ថ្នាក់​មធ្យម​សិក្សា គឺ​ចាប់​ពី​ថ្នាក់​ទី​៦ រហូត​ដល់​ថ្នាក់​បាក់ឌុប»

សូម​ជម្រាប​ថា បើ​តាម​អ្នក​ជិត​ស្និទ្ធ​របស់​បណ្ឌិត កេង វ៉ាន់សាក់ បាន​ប្រាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី​ថា លោក​បាន​ទទួល​អនិច្ចកម្ម​ដោយសារ​ជំងឺ​ទឹក​ចូល​សួត លោក កេង វ៉ាន់សាក់ អតីត​សាស្រ្ដាចារ្យ​វិទ្យាល័យ​ព្រះ​ស៊ីសុវត្ថិ ដែល​ជា​អ្នក​បង្កើត​អក្សរ​ខ្មែរ​សម្រាប់​ប្រើ​ក្នុង​ម៉ាស៊ីន​អង្គុលី​លេខ​និង​ធ្លាប់​និពន្ធ​សៀវភៅ​ស្រាវជ្រាវ​ប្រវត្តិសាស្រ្ដ​អក្សរសាស្រ្ដ​ខ្មែរ រឿង​ល្ខោន កំណាព្យ និង​រឿង​ខ្លីៗ​ជា​ច្រើន តាំង​ពី​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ​១៩៤០ មក។ លោក​បាន​ទទួល​មរណភាព​ក្នុង​អាយុ​៨៤​ឆ្នាំ នា​មន្ទីរពេទ្យ ម៉ុងមរ៉ង់ស៊ី នៃ​ប្រទេស​បារាំង កាល​ពី​ម៉ោង ១២ និង​១៥​នាទី​រសៀល៕

ព័ត៌មាន (0)

មើល​មតិ​ទាំង​អស់.

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។

គេហទំព័រ​ទាំងមូល