មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​ជំរុញ​​រដ្ឋាភិបាល​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដូច​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន បាន​អះអាង​ប្រាប់​មន្ត្រី UN

ដោយ ទីន ហ្សាការីយ៉ា
2021-09-24
Share
មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​ជំរុញ​​រដ្ឋាភិបាល​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដូច​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន បាន​អះអាង​ប្រាប់​មន្ត្រី UN ​ជំនួប​រវាង​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន ជាមួយ​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​របស់​អង្គការសហប្រជាជាតិ​ទទួលបន្ទុក​ផ្នែក​សិទ្ធិមនុស្ស លោក វិទិត ម៊ុនតាប៊ន (Vitit Muntarbhorn) តាមវីដេអូ កាលពី​ថ្ងៃទី​២២ ខែកញ្ញា​ ឆ្នាំ​២០២១។
រូប​ពី​ហ្វេសប៊ុក​លោក ហ៊ុន សែន

ក្រុម​មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល ចង់​ឃើញ​រដ្ឋាភិបាល​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស ប្រជាធិបតេយ្យ និង​បើក​លំហ​បរិយាកាស​នយោបាយ​ឲ្យ​ល្អ តាម​ការសន្យា​របស់ លោក ហ៊ុន សែន ចំពោះ​មុខ​រាយការណ៍​ពិសេស​នៃ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ប្រចាំ​កម្ពុជា។ ឆ្លើយ​តប​សំណើ​នេះ មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល និយាយ​ថា រដ្ឋាភិបាល​បំពេញការងារ​របស់​ខ្លួន​តាម​ច្បាប់ ប៉ុន្តែ មិន​ធ្វើតាម​ការ​និយាយ​របស់​មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​នោះ​ទេ។

ក្រុម​អ្នកឃ្លាំមើល​ការរំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស ស្វាគមន៍​ជំនួប​រវាង​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន ជាមួយ​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​របស់​អង្គការសហប្រជាជាតិ​ទទួលបន្ទុក​ផ្នែក​សិទ្ធិមនុស្ស លោក វិទិត ម៊ុនតាប៊ន (Vitit Muntarbhorn) ដែល​ជា​ជំនួប​លើកដំបូង​កាលពី​ថ្ងៃទី​២២ ខែកញ្ញា​។ ទោះ​យ៉ាងណា ពួកគេ​កត់សម្គាល់​ថា ការធានា​ត្រឹម​ការគោរព​សិទ្ធិ​នៃ​ការ​រស់រាន​មាន​ជីវិត និង​ការធានា​នូវ​សុខ​សន្តិភាព និង​ស្ថិរភាព​សង្គម មិនទាន់​គ្រប់គ្រាន់​ឡើយ​ក្នុង​សង្គម​ប្រជាធិបតេយ្យ​។ ក្រុម​មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស ស្នើ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល ត្រូវ​មាន​ការគោរព​សិទ្ធិ សេរីភាព ការ​បើក​លំហ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ធ្វើ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​មាន​សន្តិភាព​ទាំង​ផ្លូវកាយ និង​ផ្លូវចិត្ត។

អ្នកនាំពាក្យ​សមាគម​អាដហុក (Adhoc) លោក ស៊ឹង សែនករុណា សង្កេត​ឃើញ​ថា មក​ដល់​ពេល​នេះ អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​នៃ​អង្គការសហប្រជាជាតិ​មិនទាន់​ឆ្លើយតប​បែបនេះ ចំពោះ​ការ​លើក​នៃ​ភាគី​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន នៅ​ឡើយ ក្រៅ​តែ​ពី​ការ​អះអាង​ជា​ឯកតោភាគី​របស់​រដ្ឋាភិបាល​។ មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស​រូប​នេះ បន្ត​ទៀត​ថា ទោះ​ភាគី​រដ្ឋាភិបាល មាន​ការ​អះអាង​ថា ខ្លួន​ព្យាយាម​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ក្ដី ប៉ុន្តែ លោក​ថា ករណី​ជាក់ស្ដែង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាន​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ទាមទារ​ឲ្យ​មានការ​កែប្រែ​ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជាច្រើន​ឆ្នាំ​មក​ហើយ៖ «យើង​អត់​ទាន់​ឃើញ មាន​ឆ្លើយតប​នៃ​ការ​លើកឡើង​ទេ ចំណុច​ទាំងអស់​នេះ​យើង​នឹង​រង់​ចាំ​មើល​ផង​ដែរ​អំពី​ខាង​ឧត្ដមស្នងការ​នៃ​អង្គការសហប្រជាជាតិ​ទទួល​ផ្នែក​សិទ្ធិមនុស្ស​ថា អ្វី​ជា​ការ​លើកឡើង​ទាំងអស់​ហ្នឹង​គី​ពិតជា​មានការ​លើកឡើង​ក្នុង​ប៉ុន្មាន​ចំណុច​ហ្នឹង​ដែរ​ឬ​ទេ ហើយ​មាន​ផល​វិជ្ជមាន​របៀប​ម៉េច​នៅ​ខាង​ឧត្ដមស្នងការ​ហ្នឹង»

ស្រដៀង​គ្នា​ដែរ នាយករង​ទទួលបន្ទុក​ឃ្លាំមើល​ការរំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស នៃ​អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស​លីកាដូ (Licadho) លោក អំ សំអាត និយាយ​ថា ការ​ជជែក​រវាង លោក ហ៊ុន សែន និង​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស គឺជា​បញ្ហា​ដែល​កំពុង​កើត​មាន​ឡើង​នៃ​ការរស់នៅ​របស់​ពលរដ្ឋ និង​បញ្ហា​ប្រឈម​របស់​អ្នក​ជាប់​ឃុំ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ​។ លោក អំ សំអាត ជំរុញ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល បើក​លំហ​សិទ្ធិ​សេរីភាព បើក​លំហ​នយោបាយ ដើម្បី​ជំរុញ​កម្ពុជា​ឆ្ពោះ​ទៅ​កាន់​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​ពេញ​លេញ៖ «ឃើញ​ថា មាន​ការ​រិះគន់​ជាច្រើន​សូម្បីតែ​ក្រុមប្រឹក្សា​មនុស្ស​ហ្នឹង​ក៏បាន​សម្ដែង​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​អំពី​ការ​ដើរ​ថយ​ក្រោយ​នៃ​ឥទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​និង​ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា»

ការ​លើក​ឡើង​របស់​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​បែបនេះ ក្រោយ​ពេល​លោក ហ៊ុន សែន អះអាង​ថា កម្ពុជា​ចង់​មាន​បរិស្ថាន​សង្គមកិច្ច សេដ្ឋកិច្ច និង​នយោបាយ​ល្អ មាន លំហ លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ព្រមទាំង​ចង់បាន​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ជាមួយ​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស ដើម្បី​បង្កើត​បរិយាកាស ដែល​ជឿជាក់​គ្នា​ប្រកប​ដោយ​ការស្ថាបនា​លើ​បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស។

នៅក្នុង​ជំនួប​លើកដំបូង​តាម​ប្រព័ន្ធ​វីដេអូ រវាង លោក ហ៊ុន សែន ជាមួយ​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស លោក វិទិត ម៊ុនតាប៊ន កាលពី​ថ្ងៃទី​២២ ខែ​កញ្ញា លោក ហ៊ុន សែន ឲ្យ​ដឹង​ថា ភាគី​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​បាន​ស្នើ​សុំ​ស្វែងយល់​ពី​ស្ថានភាព​ចំនួន​៤​ធំៗ ដែល​រួមមាន​៖ បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស មេរៀន​ពី​ជំងឺ​កូវីដ​-១៩ នៅក្នុង​ពន្ធនាគារ ករណី​ពង្រីក​លំហ​សេដ្ឋកិច្ច សង្គម​ស៊ីវិល នយោបាយ និង​អ្វី ដែល​គួរ​ធ្វើ ដើម្បី​គាំទ្រ​ដល់​កម្ពុជា​លើ​វិស័យ​សិទ្ធិមនុស្ស។

ឆ្លើយតប​រឿង​នេះ លោក ហ៊ុន សែន អះអាង​ថា រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​ធានា​សិទ្ធិ​សេរីភាព​រស់រាន​មាន​ជីវិត​របស់​ពលរដ្ឋ​តាមរយៈ​ការ​ចាក់​ថ្នាំ​បង្ការ​ជំងឺ​កូវីដ​-១៩ ដល់​ពលរដ្ឋ និង​អ្នក​ជាប់ឃុំ រួម​ទាំង​ដោះស្រាយ​ករណី​ឆ្លង​ជំងឺ​កូវីដ​១៩​ក្នុង​ពន្ធនាគារ។ លោក​ថា រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​ត្រូវតែ​រក្សា​ឲ្យ​បាន​ដាច់​ខាត​នូវ​សុខ​សន្តិភាព និង​ស្ថិរភាព​សង្គម។

ទាក់ទង​ជំនួប​នេះ​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី​មិនអាច​សុំ​ការ​បញ្ជាក់​បន្ថែម សមាជិក និង​ជា​អ្នកនាំពាក្យ​គណៈកម្មាធិការ​សិទ្ធិមនុស្ស​របស់​រដ្ឋាភិបាល លោក កត្តា អ៊ន បាន​ទេ​នៅ​ថ្ងៃទី​២៣ ខែកញ្ញា​។​

ទោះយ៉ាង​ណា​កាលពី​ខែសីហា លោក​សាស្ត្រាចារ្យ វីវិទិត ម៊ុនតាប៊ន រួម ជាមួយ អ្នកជំនាញ​សិទ្ធិមនុស្ស អ​.​ស​.​ប ចំនួន​បួន​រូប​ទៀត បាន​សម្ដែង​កង្វល់​ទាក់ទង​នឹង​ការ​បន្ត​ឃុំខ្លួន​បណ្ដោះអាសន្ន​ទៅលើ​អ្នកការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​សកម្មជន​បរិស្ថាន ដែល​រួមមាន កញ្ញា ឈឿន ដារ៉ាវី លោក ហ៊ុន វណ្ណៈ លោក កើត សារ៉ាយ លោក ថា ឡាវី កញ្ញា អេង ម៉ាឡៃ លោក លោក មួង សុភ័ក្ត្រ និង លោក មាន ព្រហ្មមុនី ដែល​ហាក់ដូចជា​ត្រូវ​បាន​ឃុំខ្លួន​ដោយ​បំពាន និង​ដកហូត​សេរីភាព​របស់​ពួកគេ​។ ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​លើកឡើង​ទៀត​ថា សកម្មភាព​សកម្មជន​ទាំងនោះ​ជា​ការងារ​ស្របច្បាប់ និង​ដោយ​សន្តិវិធី​ក្នុង​ការ​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​សេរី​ភាពជា​មូលដ្ឋាន​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា។

លើស​ពី​នេះ ក្រុម​អ្នកជំនាញ​បាន​សម្ដែង​នូវ​កង្វល់​យ៉ាង​ខ្លាំង​ចំពោះ​របាយការណ៍​ដែល​ថា អាជ្ញាធរ​នៅ​កម្ពុជា​កំពុង​កំណត់​គោលដៅ គំរាមកំហែង និង​ដាក់​ទោសទណ្ឌ​ដល់ អ្នកការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស ក្នុង​គោលបំណង​ឱ្យ​មាន​ការ​ភ័យខ្លាច​ក្នុងចំណោម​អ្នក​ដែល​ធ្វើ​ការងារ​ដើម្បី​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​សេរី​ភាពជា​មូលដ្ឋាន។

ជុំវិញ​ករណី​នេះ អ្នកនាំពាក្យ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ផៃ ស៊ីផាន និយាយ​ថា ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​ចូលរួម​អនុវត្ត​ទាំងអស់គ្នា។ មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល រូប​នេះ ឆ្លើយតប​ទៅ​សំណើ​របស់​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​ថា រដ្ឋាភិបាល​អនុវត្ត​ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស ប្រជាធិបតេយ្យ​ទៅតាម​ច្បាប់ មិនមែន​ធ្វើតាម​ការ​លើកឡើង​របស់​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​នោះ​ទេ៖ «បើសិន​យើង​យក​គោលការណ៍​ប្រទេស​ដទៃទៀត​នៅ​លើ​ពិភពលោក​នេះ យើង​សិទ្ធិ​នៃ​ប្រជាជាតិ​មួយ​ពូជសាសន៍​មួយ​យក​ទៅ​បំពាក់​លើ​ពូជសាសន៍​មួយ​អត់​ទទួល​បាន​លទ្ធផល​ទេ»

រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន ត្រូវ​បាន​សហគមន៍​អន្តរជាតិ​ថ្កោល​ទោស​ថា ដើរ​ខុសពី​គន្លង​នៃ​ការគោរព​សិទ្ធិមនុស្ស ប្រជាធិបតេយ្យ និង​បាន​ទុក្ខ​បុក​ម្នេញ​លើ​គណបក្សប្រឆាំង រហូត​មានការ​បំភិតបំភ័យ និង​រារាំង​ការ​បំពេញ​ការងារ​របស់​អតីត​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​អ្នកស្រី រ៉ូណា ស្មីត (Rhona Smith) ថែម​ទៀត​ផង។ ករណី​នេះ​ធ្វើ​ឲ្យ​សហរដ្ឋអាមេរិក សហភាព​អឺរ៉ុប និង​ប្រទេស​ប្រជាធិបតេយ្យ​ផ្សេងទៀត បាន​ដាក់​ទណ្ឌកម្ម​លើ​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន ជា​បន្ត​បន្ទាប់៕

ព័ត៌មាន (0)

មើល​មតិ​ទាំង​អស់.

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។

គេហទំព័រ​ទាំងមូល