ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ដែល​រង​ការ​ឈឺ​ចាប់​ពី​របប​ខ្មែរក្រហម​រំលឹក​ព្រឹត្តិការណ៍​ថ្ងៃ​ទី​១៧ មេសា ១៩៧៥

ដោយ សុ ជីវី
2019-04-17
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
រូប​ទំព័រ​ដើម​នៃ​គេហទំព័រ​ស្ដីពី​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ​ក្រហម ​បង្កើត​ឡើង​ដោយ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា (DCAM) ដែល​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៧។ Screenshot
រូប​ទំព័រ​ដើម​នៃ​គេហទំព័រ​ស្ដីពី​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ​ក្រហម ​បង្កើត​ឡើង​ដោយ​មជ្ឈមណ្ឌល​ឯកសារ​កម្ពុជា (DCAM) ដែល​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ឲ្យ​ដំណើរ​ការ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៨ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០១៧។ Screenshot
Screenshot

ថ្ងៃ​ពុធ ទី​១៧ មេសា នេះ គឺជា​ថ្ងៃ​ដែល​ប្រជាពលរដ្ឋ​ជាច្រើន​វិលត្រឡប់​ចូល​មក​រាជធានី​ភ្នំពេញ​វិញ បន្ទាប់ពី​ទៅ​ស្រុកកំណើត ឬ​ធ្វើដំណើរ​ទៅ​កម្សាន្ត​តាម​តំបន់​ផ្សេងៗ ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នៃ​ពិធីបុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំថ្មី ប្រពៃណី​ខ្មែរ អស់​រយៈពេល ៣​ថ្ងៃ​កន្លង​មក​នេះ។ ប្រសិនបើ​យើង​រំលឹក​ពី​ព្រឹត្តិការណ៍​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៧ មេសា ដូចគ្នា កាលពី​៤៤​ឆ្នាំមុន គឺ​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៥ ជា​ថ្ងៃ​ដែល​កង​ទ័ព​កុម្មុយនិស្ត​ខ្មែរក្រហម​ដណ្ដើម​បាន​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ និង​បណ្ដេញ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ប្រមាណ​២​លាន់​នាក់ ចេញពី​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ឱ្យ​ទៅ រស់នៅ​តាម​ជនបទ។ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទៅ ជាពិសេស​អ្នក​ដែល​រស់​រួច​ផុត​ពី​របប​ខ្មែរក្រហម នៅចាំ​បាន​ថា ថ្ងៃ១៧ មេសា កាលពី ៤៤​ឆ្នាំ​មុន ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ទាំងមូល​មាន​ភាព​ច្របូកច្របល់​ខ្លាំង​មិន​ធ្លាប់​មាន​ហើយក៏​ជា​ថ្ងៃ​ដំបូង នៃ​ការ​ចាប់ផ្ដើម​នូវ​ភាព​​មហន្តរាយ​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែរ។

ភាព​វឹកវរ​ចលាចល នៅ​ព្រឹក​ព្រលឹម​នៃ​ថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែ​មេសា ឆ្នាំ​១៩៧៥ នៅតែ​ដក់​ជាប់​ក្នុង​ចិត្ត​អ្នក​ធ្លាប់​រស់នៅ​ក្នុង​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ គឺ​នៅ​ពេល​ដែល​គេ​ឃើញ​កងទ័ព​កុម្មុយនិស្ត​ខ្មែរក្រហម​ស្លៀកពាក់​ខ្មៅ បាន​សម្រុកចូល​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ពី​គ្រប់​ច្រក។

អតីត​អ្នក​រស់នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោក សាង ស៊ុន្នី មាន​វ័យ​៦០ ឆ្នាំ រៀបរាប់​ព្រឹត្តិការណ៍​កាលនោះ ថា ដំបូង​ឡើយ អ្នក​រស់នៅ​ក្នុង​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ភាគច្រើន​បាន​ចេញ​ពី​ផ្ទះ​មក​ទទួល​ស្វាគមន៍​កងទ័ព​ខ្មែរក្រហម ដែល​ដើរ​ជា​ជួរៗ នៅ​តាម​ផ្លូវ​ដោយ​ក្ដី​រីករាយ​និង​ក្តី​សង្ឃឹមថា សង្គ្រាម​រវាង​កងទ័ព​សាធារណរដ្ឋ​ខ្មែរ និង​កងទ័ព​កុម្មុយនិស្ត​ខ្មែរក្រហម ដែល​ដុត​កាប់​ចិញ្ច្រាំ​កម្ពុជា រយៈពេល ៥​ឆ្នាំ ពី​ឆ្នាំ​១៩៧០ ដល់​ឆ្នាំ​១៩៧៥ បាន​បញ្ចប់​ហើយ ហើយ​ស្រុកទេស​ក៏​នឹង​បាន​សេចក្ដី​សុខ​សាន្តត្រាណ​បរិបូរណ៍​ចាប់​ពី​ពេល​នោះ​ដែរ។ លោក​បន្ត​ថា ភាព​ញញឹម និង​ក្ដី​សង្ឃឹម​មិន​បាន​យូរ​ប៉ុន្មាន​ផង កងទ័ព​ខ្មែរក្រហម ដែល​ដំបូង​មាន​ភាព​រីករាយ​រាក់ទាក់​ជាមួយ​ពលរដ្ឋ​ស៊ីវិល​ខ្លះ​នោះ បាន​ប្រែ​ក្លាយ​ជា​មាន​ទឹក​មុខមាំ នឹង​ចាប់ផ្ដើម​បញ្ជា​ឱ្យ​ពលរដ្ឋ​ចាកចេញ​ពី​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ជាបន្ទាន់ ដោយ​យក​លេស​ថា ជា​ការ​ជម្លៀស​ចេញ​ឱ្យ​ផុត​ពី​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​ពី​យន្តហោះ​របស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​៖ «គេ​ដេញ​ហើយ​យើង​ត្រូវតែ​ចេញ ហើយ​ការដែល​គេ​និយាយ​ថា អាមេរិក​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​អី​នោះ យើង​វាយតម្លៃ​ស្ថានការណ៍​នោះ​ថា មិន​ងាយ​អាមេរិក​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​ទេ ប៉ុន្តែ​ធ្វើ​ម៉េច​ខ្លាច​ងាប់​ដោយ​សារ​បើ​យើង​មិន​ចេញ គេ​បាញ់ ដូច្នេះ​ត្រូវតែ​ចេញ​ទាំងអស់។ អ្នកខ្លះ​ធ្វើ​ឃាត​កម្ម អ្នកខ្លះ​កើតកូន​តាម​ផ្លូវ ដូច​ម្ដាយ​ខ្ញុំ​គឺ​កើតកូន​តាម​ផ្លូវ​ហើយ​ឆ្លង​ស្ទឹង ដាក់​បណ្ដែត​កូន​លើទឹក​។ កាលនោះ បើ​អ្នកណា​ដែល​បែក​គ្នា គឺ​មិន​អាច​រត់​រក​បងប្អូន​បានទេ គេ​ថា​ឱ្យ​តាម​ផ្លូវ​ជ្រោយចង្វារ​គឺ ជ្រោយចង្វា​ហើយ»

លោក សាង ស៊ុន្នី បន្ត​ទៀត​ថា ពលរដ្ឋ​ខ្លះ នៅ​ពេល​នោះ​មិន​បាន​ត្រៀម​សម្រាប់​ការ​ចាកចេញ​ទេ ព្រោះ​កងទ័ព​ខ្មែរក្រហម​ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ ប៉ុល ពត ប្រកាស​ថា ៣​ថ្ងៃ​ក្រោយ​មក​នឹង​អាច​វិល​ចូល ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​វិញ។ ប៉ុន្តែ​ទីបំផុត​ទៅ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ជម្លៀស​ចេញពី​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​នៅ​ពេល​នោះ មិន​មាន​ឱកាស​បាន​វិលត្រឡប់​មកវិញ​ឡើយ៖ «យើង​នឹកស្មាន​មិន​ដល់​គឺ​វិនាសកម្ម​នោះ មហា​ខ្លោច​ផ្សារ យើង​បែក​បង​បែក​ប្អូន​អស់ហើយ ។​កាលនោះ​គេ​ថា ឱ្យ​ចេញ​តែ​៣ ទៅ ៤​ថ្ងៃ ដូច្នេះ​យក​ខោអាវ​តែ​៣​ឬ​៤​ដើម្បី​ស្លៀក យក​ភួយ​ម៉ុង និង​អង្ក​មួយ​កញ្ចប់ និង​ប្រមែ​ប្រមូល​ថវិកា​ទាំងអស់​ទៅ។ តែ​គេ​មិន​ឱ្យ​យើង​ចាយ​លុយ​ឯណា យើង​ក៏​អត់​អី​ប្រើ អត់​អី​ស៊ី ហើយ​រស់​នៅ​តាម​ដំបូង​អ៊ីចឹង​ទៅ»

អតីត​អ្នក​រស់នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ម្នាក់ទៀត គឺ លោក ហែល វី ឱ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា ទោះជា​រឿងរ៉ាវ​ទាំងនេះ​បាន​កន្លង​ផុត​ទៅ ៤៤​ឆ្នាំ​ហើយ​ក្ដី លោក​នៅតែ​នឹកឃើញ​អំពី​ការឈឺចាប់​ទាំងនោះ​។ រូបភាព​ដែល លោក​បាន​ឃើញ​ថា គឺ​ពលរដ្ឋ​ជាច្រើន ត្រូវ​បាន​ដេក​ស្លាប់​ជា​ហូរហែ​តាម​ដង​ផ្លូវ​ដោយសារ​ខ្វះ​អាហារ​ហូបចុក ខ្វះ​ថ្នាំ​ព្យាបាល ហើយ​ពលរដ្ឋ​ខ្លះ ស្លាប់​អស់​មួយ​គ្រួសារ​ក៏​មាន​។ ចំពោះ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ដែល នៅ​មាន​ជីវិត គឺ​តស៊ូ​រស់​រង​ទុក្ខ​វេទនា ឈឺចាប់​ខ្លោច​ផ្សារ រស់នៅ​ក្រោម​ឈាម និង​ទឹកភ្នែក៖ «បើ​និយាយ​ពី​វេទនា​នោះ គឺ​មហា​វេទនា ឬ​ហួស​ពី​វេទនា​ហើយ ព្រោះ​ពូជ​ខ្ញុំ​ងាប់​អស់ នៅ​សល់តែ​ខ្ញុំ​មួយ​ដែល​ត្រឡប់មកវិញ។ នៅ​តាម​ផ្លូវ​យើង​ឃើញ​សាកសព ការ​សម្លាប់ ការ​គំរាមកំហែង ហើយ​យើង​សួរ​គេ​ថា ទៅ​ណា គេ​ថា ទៅ​មុខ​ទៀត​ជួប​អង្គការ​ហើយ គេ​នឹង​ដោះស្រាយ។ ខ្ញុំ​ត្រូវ​ជម្លៀស​ពី​ភ្នំពេញ​ទៅតាម​ទន្លេបាទី ទៅ​រស់នៅ​ក្នុង សហករណ៍​មួយ ក្នុង​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់។ ទីនោះ​វេទនា​ណាស់ គ្មាន​អី​ហូប​គ្រប់គ្រាន់​! តែ​ធ្វើ​ម៉េច​បើ​មេដឹកនាំ​យើង​អត់​ព្រម​ទៅ​សេរី​អី​ផង ចង់​ទៅ​តែ​កុម្មុយនិស្ត ហើយ​ឥឡូវនេះ​ចង់​ទៅ​ទៀតហើយ»

ក្រោយ​ការ​ជម្លៀស​ពលរដ្ឋ​ចេញពី​ទីក្រុង ពួក​ខ្មែរក្រហម បាន​បង្ខំ​ឱ្យ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទាំង​ប្រទេស រស់នៅ​តាម​ជនបទ​ចុងកាត់មាត់ញក និង​តាម​ព្រៃភ្នំ ក្នុង​ស្ថានភាព​លំបាក​អត់ឃ្លាន ការ​ធ្វើ​ទារុណកម្ម ធ្វើការ​ហួសកម្លាំង និង​ឈឺ​ថ្កាត់​គ្មាន​ថ្នាំ​ព្យាបាល​ត្រឹមត្រូវ និង​អំពើ​ឃោរឃៅ​ផ្សេងៗ​ទៀត បណ្ដាល​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ស្លាប់​ជិត ២​លាន​នាក់ ក្នុង​ចំណោម​ពលរដ្ឋ​សរុប ជិត ៨​លាន​នាក់ ក្នុង​អំឡុងពេល​ជិត ៤​ឆ្នាំ​ក្រោម​របប​ខ្មែរក្រហម​នេះ។

កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​១៩ ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០១២ អតីត​មេដឹកនាំ​ជាន់ខ្ពស់​ខ្មែរក្រហម​លំដាប់​ទី​ពីរ​មួយ​រូប គឺ​ជនជាប់ចោទ នួន ជា បាន​ជម្រាប​អង្គ​ជំនុំជម្រះ​សាលាដំបូង​នៃ​តុលាការ​ខ្មែរក្រហម​ថា ការ​ជម្លៀស​ពលរដ្ឋ​ពី​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ នៅ​ថ្ងៃ​១៧ មេសា ឆ្នាំ​១៩៧៥ គឺ​ខ្លាច​ការ​ទម្លាក់​បែក​ពី​សហរដ្ឋអាមេរិក​លើ​ទីក្រុង​ផង និង​បញ្ហា​ខ្វះ​ស្បៀងអាហារ​ផង ព្រោះ​ពេលនោះ​ប្រទេស​កម្ពុជា មិន​មាន​ជំនួយ​បរទេស​ទេ។ ហេតុផល​នេះ ពលរដ្ឋ​ត្រូវ​ចូលរួម​បង្ក​បង្កើន​ផល​ដោះស្រាយ​ជីវភាព​ខ្លួនឯង៖ «ខ្ញុំ​គិត​ថា ខ្ញុំ​គួរតែ​ត្រូវ​បាន​ផ្ដល់​ឱកាស​ពន្យល់​ទៅ​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ថា ការ​ជម្លៀស​ប្រជាជន​ចេញពី​ភ្នំពេញ គឺ​ពិតជា​ត្រឹមត្រូវ និង​ជា​ការ​ចាំបាច់​ទៅ​តាម​ច្បាប់​អន្តរជាតិ»

ទោះបីជា​មេដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម នៅតែ​ចាត់ទុកថា ថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែ​មេសា ឆ្នាំ​១៩៧៥ គឺជា​ថ្ងៃ​មហា​ជោគជ័យ និង​គេច​ពី​ការទទួលខុសត្រូវ​ចំពោះ​ទង្វើ​របស់​ខ្លួន​ក្តី ប៉ុន្តែ​ចំពោះ​ប្រជាពលរដ្ឋ​កម្ពុជា ដែល​រង​ការ​ឈឺ​ចាប់ពី​របប​ខ្មែរក្រហម បាន​ឆ្លាក់​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​ថា ថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែ​មេសា ឆ្នាំ​១៩៧៥ ជា​ថ្ងៃ​ដែល​ពួក​ខ្មែរក្រហម​ប្រែ​ត្រឡប់​សង្គម​កម្ពុជា​ទាំងមូល ឱ្យ​ធ្លាក់​ក្នុង​មហា​វិនាសកម្ម​ធំធេង ទាំង​សម្ភារៈ និង​ការ​បាត់​បង់ជីវិត។

បន្ទាប់ពី​រំឭក​ព្រឹត្តិការណ៍​ឈឺចាប់​កាលពី​អតីត​កាលនោះ ប្រជាពលរដ្ឋ និង​អ្នកវិភាគ​នយោបាយ និង​សង្គម លោក​បណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ អំពាវនាវ​ឱ្យ​អ្នកនយោបាយ និង​អ្នក​ដឹក​ប្រទេស កុំ​ធ្វើ​រឿង​ដដែលៗ កុំ​ចាត់​ទុក​គ្នា​ជាស​ត្រូវ ឈប់​រើសអើង​គ្នា លាប​ពណ៌​គ្នា និង​ឈប់​សាង​ភាព​ឈឺ​ឱ្យ​ចាប់​គ្នា ជាពិសេស​សកម្មភាព​ទាំងឡាយ​ណា​ដែល​នាំ​ឱ្យ​ប៉ះពាល់​អាយុ​ជីវិត​មនុស្ស។ ពួកគេ ចង់​ឃើញ​ថា អ្នក​នយោបាយ​ខ្មែរ​គ្រប់​និន្នាការ ត្រូវរ៉ូវ​គ្នា ធ្វើការ​ប្ដេជ្ញា​ចិត្ត​រួមគ្នា​ជា​ជាតិ​មួយ ដើម្បី​ពង្រឹង​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ឱ្យ​ស្របតាម​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និង​គោលការណ៍ អន្តរជាតិ​សម្រាប់​ប្រយោជន៍​ជាតិ និង​ប្រជារាស្ត្រ។

បច្ចុប្បន្ន មេដឹកនាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​ចំនួន​៣​រូប គឺ​ជនជាប់ចោទ នួន ជា ខៀវ សំផន និង កាំង ហ្កេចអៀវ ហៅ​ឌុច ត្រូវ​បាន​សាលាក្ដី​ខ្មែរក្រហម សម្រេច​ផ្ដន្ទាទោស​ដាក់​ពន្ធនាគារ​អស់​មួយ​ជីវិត​ពី​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​មនុស្សជាតិ ឧក្រិដ្ឋកម្ម​សង្គ្រាម និង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រល័យពូជសាសន៍៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល